23. Garnalen, krabbenkreeften, kleine kreeften

• Biologie
• Speciaal Onderwijs
• Leerroute 5

Garnalen, krabbenkreeften, kleine kreeften

Wat weet je er al van?

Terugblik:

De vorige les ging over...:

Wat is het einde van de staart bij een pantserkreeft?

1. Een stevige schaar
2. Een scherpe punt
3. Een platte schijf
4. Een waaier die als vin dient

Wat doen rivierkreeften overdag?

1. Jagen op prooi
2. Zwemmen in open water
3. Zich voeden met planten
4. Zich verbergen onder stenen

Wat gebeurt er met de kreeft tijdens het vervellen?

1. Dan lijkt het een boterkreeft en is hij kwetsbaar
2. Hij blijft onveranderlijk
3. Hij is nog steeds heel sterk
4. Dan krimpt hij.

Een langoest heeft geen scharen. Hoe beschermt hij zich dan?

1. hij vlucht
2. met zijn stekelige pantser
3. hij bijt
4. met zijn lange voelsprieten slaat hij als met een zweep

Doel:

Aan het einde van deze les weet jij:

- Wat garnalen eten

- Of alle krabbenkreeften een pantser hebben

- Waar de grote schaar van een heremietkreeft voor dient

Garnalen

Garnalen zijn tienpotige kreeften zoals de zeekreeft en de langoest. Ook zij lopen op hun tien looppoten rond over de zeebodem. Sommige garnalen leven in de diepzee en komen nooit aan de oppervlakte. Andere begraven zich overdag in het zand en gaan 's nachts in zee op zoek naar voedsel. De meeste garnalen zijn rovers. Ze eten wormen en andere dieren. Enkele pakken zelfs kleine vissen.

schooltv.nl

Noordzeegarnaal

Deze kleine garnaal kwam vroeger in grote aantallen voor aan de Noordzeekust. Hij wordt ook wel 'grijze garnaal' of Hollandse garnaal' genoemd. De vissers vingen ze met aparte netten. Als de garnaal gekookt wordt, krijgt deze net als vele kreeften een rode kleur. Het spiervlees van de ongeveer drie centimeter lange kreeftenstaart wordt gegeten.

Krabbenkreeften

Krabbenkreeften hebben een kortere staart dan de zeekreeft en de langoest. Wel hebben ze net als deze tien looppoten. Onder de krabbenkreeften zijn er enkele die geen pantser hebben. Ze beschermen het weke achterlijf daarom met een slakkenhuis.

Heremietkreeft

Een heremietkreeft drukt zijn zachte achterlijf in een leeg slakkenhuis. Met de klauwen aan het achterlijf houdt de kreeft zich daarin vast. Een van de scharen is sterk vergroot. Deze dient als deksel van het slakkenhuis. Meestal komt er een zeeanemoon op zijn huis zitten. Die met zijn neteldraden mogelijke vijanden op afstand houdt. In ruil daarvoor krijgt hij het afval van de kreeftenmaaltijd.

Kleine kreeften

Ongeveer de helft van alle kreeften zijn kleine kreeften. Deze worden slechts enkele millimeters tot een centimeter groot. Veelal worden ze niet meteen als kreeft herkend. Ze zien er vaak eigenaardig uit. De meeste hebben geen pantser of slechts een dunne schaal. 

schooltv.nl

Opdrachten maken

Wat eten de meeste garnalen?

1. Algen en schimmels
2. Wormen en kleine dieren
3. Planten en fruit
4. Korrels en zaden

Hoeveel poten hebben garnalen?

1. Vijf poten
2. Zes poten
3. Tien poten
4. Acht poten

Hoe wordt de Noordzeegarnaal gevangen?

1. Met kooien
2. Met aparte netten
3. Met fuiken
4. Met hengels

Wat is een andere naam voor de Noordzeegarnaal?

1. Grijze garnaal
2. Zwarte garnaal
3. Gele garnaal
4. Hollandse garnaal

Wat gebruiken sommige krabbenkreeften ter bescherming?

1. Een pantser
2. Een schuilplaats
3. Een net
4. Een slakkenhuis

Hoeveel looppoten hebben
krabbenkreeften?

1. Twaalf looppoten
2. Tien looppoten
3. Acht looppoten
4. Zes looppoten

Wat hebben sommige krabbenkreeften niet?

1. Een lange staart
2. Een slakkenhuis
3. Tien looppoten
4. Een pantser

Waar drukt een heremietkreeft zijn achterlijf in?

1. Een stenen huis
2. Een leeg slakkenhuis
3. Een schelp van een andere kreeft
4. Een houten doos

Wat doet de zeeanemoon voor de kreeft?

1. Biedt een huis
2. Maakt de kreeft sterker
3. Geeft voedsel
4. Houdt vijanden op afstand

Wat gebruikt de kreeft als deksel
van zijn slakkenhuis?

1. Een vergrote schaar
2. Een andere kreeft
3. Zijn achterlijf
4. Een stukje zeewier

Hoe groot zijn kleine kreeften meestal?

1. Enkele millimeters tot een centimeter
2. Twee tot drie centimeter
3. Enkele decimeters tot een meter
4. Meer dan vijf centimeter

Wat hebben de meeste kleine kreeften?

1. Een dikke, stevige schaal
2. Een lange staart
3. Vijf paar poten
4. Geen pantser of een dunne schaal

Waarom worden kleine kreeften vaak niet herkend?

1. Ze leven alleen in zoet water
2. Ze zijn altijd felgekleurd
3. Ze zien er vaak eigenaardig uit
4. Ze zijn meestal groot en sterk

Evaluatie

Zijn de doelen behaald?

- Wat eten garnalen?

- Hebben alle krabbenkreeften een pantser?

- Waar dient de grote schaar van een heremietkreeft voor?

Ennn... Op welk niveau heb jij gewerkt?