3.2 Nederland en de wereld

Historische Context: Nederland (1848-2008)
3.2 Nederland en de wereld 
1 / 38
volgende
Slide 1: Tekstslide
GeschiedenisMiddelbare schoolhavoLeerjaar 5

In deze les zitten 38 slides, met interactieve quiz, tekstslides en 7 videos.

time-iconLesduur is: 120 min

Onderdelen in deze les

Historische Context: Nederland (1848-2008)
3.2 Nederland en de wereld 

Slide 1 - Tekstslide

Leerdoel
- Je kan antwoord geven op de vraag: waardoor veranderden de maatschappelijke verhoudingen in Nederland tussen 1978-2008?
- Je kan de significantie van Fortuyn in de context van de tijd behandelen en koppelen aan het populisme van nu 



Slide 2 - Tekstslide

Dieptepunt
De overheid slaagde er niet in de economische crisis de baas te worden. Het dieptepunt kwam in 1982.  

Nederland had in 1982 te maken met een grote economische crisis. Dit kwam door o.a. de eerste en tweede oliecrisis. 

Slide 3 - Tekstslide

Hoge werkloosheid
Op een gegeven moment stonden tegenover honderd personen met een betaalde baan, vijfentachtig mensen met een uitkering. 

Gevolg: Verzorgingsstaat leek onbetaalbaar te worden

I

Slide 4 - Tekstslide

CDA - KABINET
  • 1982-1994 
  • CDA - Ruud Lubbers
    Maatregelen om verzorgingsstaat betaalbaar te maken

Slide 5 - Tekstslide

Het bezuinigingsbeleid van Lubbers 

- door overleg tot een compromis komen (overleg met overheid, werkgevers en werknemers) 
- vervelende maatregelen doorgevoerd (verlagen minimumloon)
-de overheid zich moest terugtrekken uit allerlei economische sectoren zoals postbezorgingsbedrijf, de telefoonmaatschappij, de spoorwegen en de bank waren niet meer het bezit van de overheid.
Dit werd allemaal geprivatiseerd. 

Slide 6 - Tekstslide

Herstel in de jaren 90
Ook werd het krijgen van een uitkering steeds strenger. Er moest ergens geld vandaan komen. 

Maar aan het einde van de jaren tachtig begon de economie zich te herstellen. De inkomens stegen in de jaren negentig met 25%. Hoogste stijging sinds de jaren zestig. 

Opnieuw ging men in Nederland overdadig consumeren. Twee auto's, vakantie (meerdere keren per jaar) werd normaal. 

Slide 7 - Tekstslide

VERDRAG VAN MAASTRICHT 
De economische groei had ook te maken met het wegvallen van veel handelsbelemmeringen. Ze mochten binnen Europa de meeste goederen vrij worden vervoerd, zonder uitgebreide grenscontroles.  
Nederland drong in 1991 aan in Europa op het invoeren van een gezamenlijke munt. 

Verdrag van Maastricht (1992): afspraak waarbij EU kiest voor gezamenlijke munt. 

Slide 8 - Tekstslide

Globalisering
Europa en de wereld globaliseerde. 

proces van het openstellen van grenzen tussen landen waardoor personen, goederen en diensten zich gemakkelijker over de hele wereld kunnen verspreiden. 

Slide 9 - Tekstslide

Kan je voor- en nadelen van de Globalisering bedenken?

Slide 10 - Open vraag

Globalisering
Voordelen: 
  • in en uitgaan van personen en diensten makkelijker
  • beter voor de handel tussen de landen onderling
Nadelen: 
  • meer buitenlandse concurrentie
  • bedrijven nemen productie mee naar buitenland
  • wegvallen eigen nationaliteit

Slide 11 - Tekstslide

In 1983 werd de Grondwet herzien
Een belangrijke vernieuwing was het nieuwe artikel 1 :
  • 'Allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan.'

Slide 12 - Tekstslide

Sociale grondrechten 
Ook werden in de nieuwe Grondwet sociale grondrechten  opgenomen, die de overheid verplichtten een bepaald welvaarts- en welzijnsniveau te leveren. 

Wie geen geschikt onderwijs kan krijgen, of geen huis kan vinden, kan de overheid hiervoor aansprakelijk stellen

Sociale grondrechten = in de grondwet vastgelegde rechten waarbij de overheid de zorgplicht heeft op het gebied van onderwijs, bestaanszekerheid, huisvesting en volksgezondheid. (deze zijn dus vanaf 1983 nieuw)

Slide 13 - Tekstslide

Individualisering en ontzuiling zetten door
  • Individualisering = ontwikkeling waar naar een situatie waarin het individuele belang voorrang heeft boven het groepsbelang. 


Slide 14 - Tekstslide

individuele keuzes
Verschillende nieuwe wetten sloten aan bij het recht op het maken van individuele keuzes. Zo kwam er euthanasiewetgeving, aanpassingen in het drugsbeleid en natuurlijk werd in Nederland bijvoorbeeld het eerste homohuwelijk ter wereld voltrokken. 


Slide 15 - Tekstslide

Internationale politiek
In de jaren tachtig waren er in Nederland enorme demonstraties tegen de plaatsing van NAVO-kruisraketten op Nederlands grondgebied.


Slide 16 - Tekstslide

Jongerencultuur
- uit de jaren zestig ging uit steeds meer subculturen bestaan.
- sociale en etnische afkomst vaak een rol speelde. 

  


Slide 17 - Tekstslide

Slide 18 - Video

Slide 19 - Video

PUNK
Punkbeweging (jaren 70, 80)
anti autoritair en anti consumptiemaatschappij. 

  


Slide 20 - Tekstslide

Slide 21 - Tekstslide

Slide 22 - Video

KRAKERS
Militante jongerenbeweging die uit protest tegen vele leegstaande woningen (ondanks woningtekort) panden kraakten. Wel meer politiek verbonden. 
'Geen woning, geen kroning.' 

  


Slide 23 - Tekstslide

Slide 24 - Video

Digitale
Revolutie
= het geheel van veranderingen in de samenleving die het gevolg zijn van een toenemend en verbeterd gebruik van de computer. 

Slide 25 - Tekstslide


Toen het midden jaren zeventig minder goed begon te gaan met de economie, werden er geen nieuwe gastarbeiders meer geworven. 


Echter, ze hadden in de jaren in Nederland het recht op gezinshereniging opgedaan. Vele familieleden kwamen hierop juist naar Nederland. 

Slide 26 - Tekstslide

Integratieproblemen
Door het zuinig leven van de Turkse en Marokkaanse gezinnen en de investeringen in grond en bezit in het thuisland bleven veel gezinnen met één been in het thuisland staan. 
na de jaren 90 komen er steeds meer economische en politieke vluchtelingen.
Dit wordt steeds meer als problematisch ervaren door politieke actoren. Ook zien we een draai in het denken van burgers. 

Slide 27 - Tekstslide

Jaren 90
  • Twee kabinetten Paars 1994-2002 o.l.v. Wim Kok, pvda 
  • Geen CDA/christelijke partij
  • Economische bloei (groei welvaart, terugdringen overheidstekort)
  • Privatisering 

Slide 28 - Tekstslide

onvrede - de kloof
- Een groot deel van de Nederlandse bevolking profiteerde niet van de economische groei. De kloof tussen arm en rijk werd groter. 

De afstandelijke en arrogante politici van die tijd versterkten het onbehagen in Nederland. (geen vertrouwen in de politiek)
Mensen kozen destijds massaal voor een politicus die iets anders beloofde: terugdringen van aantal migranten en oorlogsvluchtelingen..? 



 

Slide 29 - Tekstslide

Pim Fortuyn 
  • LPF (Lijst Pim Fortuyn) 
  • 'Ik zeg wat ik doe en ik doe wat ik zeg'
  • Mensen die niet willen integreren moeten terug
  • Negen dagen voor verkiezingen 2002 vermoord
  • LPF haalt alsnog 26 zetels



 

Slide 30 - Tekstslide

Video, wie was Pim Fortuyn?
https://schooltv.nl/video/high-speed-history-wie-was-pim-fortuyn/

Slide 31 - Tekstslide

Slide 32 - Video

Kijktip: 

Slide 33 - Tekstslide

Terreur en polarisatie 
- 2001 terroristische aanvallen op de VS
- Het debat over de islam polariseerde
- anti-islam/anti-immigratie beweging
- 2008 economische crisis
- verschillen binnen de samenleving groter en zichtbaarder

Slide 34 - Tekstslide

Slide 35 - Video

Slide 36 - Video

Leerdoel
- Je kan antwoord geven op de vraag: waardoor veranderden de maatschappelijke verhoudingen in Nederland tussen 1978-2008?
- Je kan de significantie van Fortuyn in de context van de tijd behandelen en koppelen aan het populisme van nu 



Slide 37 - Tekstslide

Maken 
Alle opdrachten Historische context 3 
zelftoets. 
Volgende les: 
Oefenexamens! 

Slide 38 - Tekstslide