4.1: Stoffen veranderen

• Scheikunde
• Middelbare school
• vmbo g, t, mavo
• Leerjaar 3

4.1: Stoffen veranderen

4.1

• Uitleg 4.1
• Oefenen reactieschema's
• Maken opdrachten 4.1

Chemische reactie

Chemische reacties zijn reacties waarbij je verschillende beginstoffen en eindstoffen hebt.

Om die reacties wat beter te kunnen begrijpen zetten we die vaak in een reactieschema.

Voorbeeld: ontleding van hout

Als je hout verhit ontstaan er drie nieuwe stoffen: koolstof, water en witte rook.

Hoe ziet dat reactieschema er dan uit?

Voorbeeld: ontleding van hout

hout (s) --> koolstof (s) + water (l) + witte rook (g)

We noemen dit ontleding omdat de moleculen in het hout 'uit elkaar vallen' in de drie eindstoffen

Wat moet er wel en niet in een reactieschema?

Wel: beginstoffen, eindstoffen, een pijl, fases (tussen haakjes)

Niet: temperatuur, vuur, hoeveelheden, licht

Organische stoffen

Het ontleden van hout en van brood leidt tot dezelfde eindstoffen, dat komt omdat het allebei organische stoffen zijn.

het algemene reactieschema voor organische stoffen ziet er zo uit:

organische stof (s) --> koolstof (s) + water (l) + witte rook (g)

Soorten reacties

Ontledingsreacties: het uiteenvallen van de moleculen van één stof. Dus: één beginstof en meerdere eindstoffen

Verbrandingsreactie: een reactie van een stof mét zuurstof waarbij verbrandingsproducten ontstaan. 

Verbrandingsreacties

Als je hout verhit in aanwezigheid van zuurstof dan krijg je een verbrandingsreactie. Het schema ziet er dan zo uit:

hout (s) + zuurstof (g) --> water (l) + koolstofdioxide (g)

Hetzelfde kan je doen met bijvoorbeeld methaan (aardgas)

Reactieverschijnselen

Wat zie je allemaal gebeuren tijdens een verbranding?

Reactieverschijnselen

Er zijn 7 reactieverschijnselen:

- Verandering van kleur

- Verandering van geur
- Verandering van smaak

- Warmte

- Rook

- Vlammen

- Licht

Oefenen reactieschema's

1: Het toestel van Hoffmann ontleedt water tot twee gassen: waterstof en zuurstof.

2: Loodoxide ontstaat als lood reageert met zuurstof.

3: Als zwavel reageert met koper ontstaat er kopersulfide.

4: Als je een glas spa rood inschenkt zie je bellen ontsnappen met daarin

koolstofdioxide.

Oefenen reactieschema's

1: Water (l) --> zuurstof (g) + waterstof (g)

2: Lood (s) + zuurstof (g) --> loodoxide (s)

3: Zwavel (s) + koper (s) --> zwavelsulfide (s)

4: Koolstofdioxide (l) --> koolstofdioxide (g)

Oefenen reactieschema's

1: Water (l) --> zuurstof (g) + waterstof (g)

2: Lood (s) + zuurstof (g) --> loodoxide (s)

3: Zwavel (s) + koper (s) --> zwavelsulfide (s)

4: Koolstofdioxide (l) --> koolstofdioxide (g)

Opdrachten

Het huiswerk zijn de opdrachten die horen bij 4.1