het debat
het debat
Deze slide heeft geen instructies
Les 31 - het debat
pg. 369
Deze slide heeft geen instructies
Doelen
In dit thema werken we toe naar een debat:
Begrippen: stelling, standpunt, feit, mening, deugdelijke argumenten en drogredenen
Deugdelijke argumenten uit informatieve bronnen halen
Een betoog uitwerken
Klasdebat
Deze slide heeft geen instructies
Opwarmer
Ga per twee of per drie staan en kies een plek in het lokaal.
Je krijgt van de leerkracht een spelonderwep, bijvoorbeeld snacks.
Zeg je elk om de beurt een zin. De zinnen moeten op een of andere manier op elkaar aansluiten (bijv. je ontkent wat de ander zei, je geeft een reactie op wat de ander vertelde, je doet een toevoeging aan wat er gezegd werd ...)
Elke zin die gezegd wordt, moet starten met de snack en de snacks moeten telkens beginnen met de volgende letter van het alfabet (met uitzondering van de x).
Voorbeeld - Deelnemer 1 zegt: "Appels zijn mijn favoriete snack." Deelnemer 2 reageert: "Bananenyoghurt is volgens mij lekkerder." Vervolgens zegt deelnemer 3: "Croque-monsieurs zijn mijn favoriet, maar er is meer werk aan." Deelnemer 1 zegt de volgende zin, en zo ga je verder.
Bron: Lernova
Opwarmer
Onderwerpen:
Snacks en eten
Muziek en artiesten
Schoolmateriaal
Vrije tijd en hobby’s
Beroepen
Dieren
Kleding en mode
Films, series en tv-programma's
Digitale dingen (apps, toestellen, games …)
Vakantie en reizen
Bron: Lernova
Opwarmer
Bespreek de ervaring:
Wat vond je moeilijk aan deze opdracht?
Waar liep het goed, wat ging er mis en waarom was dat zo?
Het alfabetspel dat jullie speelden, lijkt op het eerste gezicht niets te maken te hebben met een debat.
Toch train je er op een eenvoudige manier enkele vaardigheden mee die essentieel zijn voor elke debattant: snelheid, structuur, creativiteit en samenwerking.
Bron: Lernova
Argumentatie opbouwen
Deze slide heeft geen instructies
argumenteren
In dit thema bouwen we stap voor stap toe naar een klasdebat, waarin je je eigen standpunt krachtig en overtuigend leert verdedigen. Wanneer iedereen akkoord gaat met een standpunt en er geen discussie is, moeten we geen argumenten aanbrengen. Wanneer een standpunt echter betwist wordt, zullen we wel moeten argumenteren.
Deze slide heeft geen instructies
argumenteren
Met argumenteren bedoelen we niet: met elkaar vechten of een wellesnietesspel spelen.
Om tijdens een discussie of debat indruk te maken, heb je meer nodig dan alleen een mening. Pas wanneer je je ideeën goed onderbouwt, kan je anderen overtuigen of bewijzen aanvoeren voor jouw standpunt.
Maar wat betekent dat nu precies: een sterk argument? Voordat we daarop ingaan, is het belangrijk om de basisbegrippen goed te begrijpen.
Deze slide heeft geen instructies
stellingen
Deze slide heeft geen instructies
Akkoord of niet akkoord?
Je krijgt een rood en groen kaartje
Lees de stelling: ga je akkoord? Toon het groene kaartje
Ga je niet akkoord? Toon het rode kaartje
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Een nultolerantie voor automobilisten
pg.369
Deze slide heeft geen instructies
3/12/2024
Deze slide heeft geen instructies
26/5/2025
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Akkoord of niet akkoord?
Er zou een nultolerantie moeten komen voor alcohol in het verkeer
Hou je groene of rode kaartje in de lucht.
Vorm groepjes van 4: zorg dat de meningen verdeeld zijn.
Deze slide heeft geen instructies
placematdiscussie
Je krijgt een A3-papier
Verdeel het papier als een placemat:
Schrijf je argument en ideeën op in het vakje dat naar jou gericht is:
Waarom zou er wel of geen nultolerantie moeten komen voor alcohol in het verkeer?
Discussieer over de stelling en probeer tot een gezamenlijk standpunt te komen. Dit schrijf je in het midden.
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Argumenten
PER TWEE
Je krijgt enkele argumenten van andere mensen op de vraag: Zou er een nultolerantie voor alcohol in het verkeer moeten komen?
Leg de argumenten van zwak naar sterk
Bespreek waarom je dit vindt.
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
minute
second
Noteer de nummers van de argumenten op het continuüm
pg.370
Deze slide heeft geen instructies
Kies een argument uit dat je sterk vond. Vermeld de letter en verklaar waarom dit volgens jou een goed argument is.
Deze slide heeft geen instructies
Kies een argument uit dat je minder goed vond. Vermeld de letter en verklaar waarom dit volgens jou geen goed argument is.
Deze slide heeft geen instructies
pg. 369
Reactie c: er wordt vermeld hoeveel tijd de lever nodig heeft om een gemiddeld glas alcohol af te breken en hieruit wordt besloten dat een nultolerantie noodzakelijk is. De tijd die nodig is om alcohol af te breken, heeft echter geen invloed op de nultolerantie. Er ontbreekt een ‘tussenstap’. Een beter alternatief zou zijn: Veel mensen zijn er zich niet van bewust dat de lever ongeveer 1,5 uur nodig heeft om een gemiddeld glas alcohol af te breken. Daardoor drinken mensen sneller meer alcohol en ligt het alcoholpercentage in hun bloed al snel te hoog, mede omdat ze een vals gevoel van veiligheid hebben wanneer hun alcoholconsumpties gespreid worden over een langere periode. Een nultolerantie en/of extra sensibilisering zouden die verwarring kunnen wegnemen.
Reactie b: dit is een emotioneel argument, minder sterk dan een argument dat gebaseerd is op feiten.
Reactie e: dit argument is gebaseerd op een foutieve vergelijking.
Reactie f: deze argumentatie is naast de kwestie. De reactie gaat niet over het invoeren van een nultolerantie voor automobilisten.
Reactie g: deze argumentatie bestaat uit een persoonlijke aanval.
Reactie h: vanwaar komen deze cijfers? De persoon baseert zich niet op feiten, dat blijkt onder meer uit ‘mogelijk’.
Reactie i: dit is een voorbeeld van een argument gebaseerd op een vergelijking.
pg. 369
onontbeerlijk =
volstrekt noodzakelijk
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Standpunt, argument, voorbehoud, feit en mening
pg.370
Deze slide heeft geen instructies
Standpunt, argument en voorbehoud
pg.370
Deze slide heeft geen instructies
stelling
standpunten
argumenten
voorbehoud
tegenargumenten
Deze slide heeft geen instructies
Let op:
Welke stelling staat der discussie? Is het legaliseren van harddrugs een goed idee?
Wat zijn argumenten voor? Als je weet waar je mee bezig bent, is het onschuldig.
Welke tegenargumenten? Het is en blijft een gif dat je in je lichaam stopt.
Wat is het onderwerp dat ter discussie staat?
Harddrugs legaliseren
Welke standpunten heb je herkend?
Deze slide heeft geen instructies
Welke argumenten heb je herkend?
Deze slide heeft geen instructies
Heb je ook tegenargumenten herkend?
Deze slide heeft geen instructies
pg. 370
Theorie: Trajectwijzer pg.37-38
Deze slide heeft geen instructies
minute
second
pg. 370
Deze slide heeft geen instructies
pg. 370
Deze slide heeft geen instructies
Welke signaalwoorden kan je gebruiken om argumenten aan te geven?
Deze slide heeft geen instructies
Welke signaalwoorden kan je gebruiken om een voorbehoud aan te geven?
Deze slide heeft geen instructies
stelling
standpunt
voorbehoud
argument
tegenargument
Het onderwerp of de bewering die ter discussie staat
Een uitspraak waarmee je een mening geeft over de stelling.
synoniem = mening / visie
een uitzondering aan je standpunt of argument
nuancering
uitspraak waarmee je anderen probeert te overtuigen van je standpunt.
aantonen waarom een argument niet correct is.
standpunt onderbouwen
argument weerleggen
Deze slide heeft geen instructies
stelling + standpunt
voorbehoud
argument
tegenargument
Harddrugs moeten gelegaliseerd worden.
Want het kan druggebruikers helpen met hun verslaving.
Tenzij je niet goed weet waar je mee bezig bent.
Maar het is een gif dat je in je lichaam stopt!
Deze slide heeft geen instructies
TW pg.37-38
Deze slide heeft geen instructies
Harddrugs legaliseren houdt gebruikers weg van justitie
Ik vind dit een sterk argument.
Ik ben nog niet helemaal overtuigd.
Ik vind het een zwak argument.
Deze slide heeft geen instructies
Het kan geen kwaad als je maar één of twee pilletjes neemt.
Ik vind dit een sterk argument.
Ik ben nog niet helemaal overtuigd.
Ik vind het een zwak argument.
Deze slide heeft geen instructies
Het kan geen kwaad als je maar één of twee pilletjes neemt.
FEIT
MENING
Deze slide heeft geen instructies
Het is een gif dat je in je lichaam stopt.
Ik vind dit een sterk argument.
Ik ben nog niet helemaal overtuigd.
Ik vind het een zwak argument.
Deze slide heeft geen instructies
"Het is een gif dat je in je lichaam stopt." Hoe kan je dit argument sterker maken?
Deze slide heeft geen instructies
Ze wilde niet uitgaan vanavond, ... ze voelde zich niet lekker.
want
dus
Deze slide heeft geen instructies
Het regende buiten, ... namen ze een paraplu mee.
want
dus
Deze slide heeft geen instructies
Hij kon niet naar de sporthal gaan ... hij zijn sleutels was vergeten.
omdat
doordat
aangezien
want
Deze slide heeft geen instructies
Ze wilde niet gaan vanavond, ... ze voelde zich niet lekker.
omdat
doordat
aangezien
want
Deze slide heeft geen instructies
... het begon te regenen, besloten ze het picknickuitje te annuleren.
omdat
doordat
aangezien
want
Deze slide heeft geen instructies
... er heel warm weer werd voorspeld, zijn we al vroeg naar het strand gegaan.
omdat
doordat
aangezien
want
Deze slide heeft geen instructies
De auto slipte ... de weg glad was.
omdat
doordat
aangezien
want
Deze slide heeft geen instructies
Signaalwoorden (noteer!)
OMDAT
Standpunt + omdat + argument
Let op: in de bijzin staat de persoonsvorm achteraan.
Oorzaakgevend Bv. Ik kon binnen omdat de deur open was.
Redengevend Bv. We zijn al vroeg naar het strand gegaan omdat er heel warm weer werd voorspeld.
Zelfde maar iets formeler = AANGEZIEN
We hebben de vergadering uitgesteld aangezien de directeur ziek is.
Deze slide heeft geen instructies
Signaalwoorden (noteer!)
WANT
Standpunt + want + argument
Erg verwant met OMDAT
Let op: in de volgende zin staat de persoonsvorm vooraan.
Redengevend maar subjectiever Bv. Treuzel niet zo, want je gaat nog te laat komen.
Deze slide heeft geen instructies
Signaalwoorden (noteer!)
DOORDAT
Standpunt + omdat + argument
Enkel oorzaak Bv. Ik kon binnen doordat de deur open was.
Bij natuurverschijnselen enkel doordat (niet omdat) Bv. Het werd levensgevaarlijk om de weg doordat er mist ontstond.
Deze slide heeft geen instructies
Signaalwoorden (noteer!)
DUS
Argument + dus + standpunt
Gevolg of conclusie aangeven dat volgt uit wat er eerder is gezegd. Bv. Het regende buiten, dus namen ze een paraplu mee.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Hoe kan je jouw standpunt verwoorden?
Deze slide heeft geen instructies
Feit of mening?
pg.371
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Feit
Mening
Deze slide heeft geen instructies
Wat is een "feit"? Geef een definitie
Deze slide heeft geen instructies
Wat is een "mening"?
Deze slide heeft geen instructies
objectief taalgebruik
subjectief taalgebruik
Aangeven hoe je over iets denkt
Er is geen discussie mogelijk
"jammer"
Je geeft een waardeoordeel
Het kan bewezen worden.
"choqueren"
Het is meetbaar met cijfers.
spreekwoorden en gezegden
Dit is een echte man!
Deze slide heeft geen instructies
Het verschil tussen objectief en subjectief
TW pg.36 + 38
antoniemen
Deze slide heeft geen instructies
pg. 370
Theorie: Trajectwijzer pg.36
Deze slide heeft geen instructies
feit
mening
Deze slide heeft geen instructies
Is een goed argument volgens jou doorgaans gebaseerd op een feit of een mening? Waarom?
Deze slide heeft geen instructies
Deugdelijke argumenten
pg.238
Deze slide heeft geen instructies
Er zijn al strenge straffen voor rijden onder invloed, zoals een alcoholslot.
Autoriteit
Vergelijking
Cijfers en statistieken
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
In Engeland, Griekenland en Malta ligt de grens van 0,8 promille zelfs hoger dan in België. Wat blijkt? Deze landen scoren veel beter op vlak van verkeersveiligheid.
Autoriteit
Vergelijking
Cijfers en statistieken
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
Pieter Van De Craen, professor taalkunde aan de VUB, stelt dat leren in verschillende talen ervoor zorgt dat de talenkennis van leerlingen beter wordt.
Autoriteit
Causaal verband
Cijfers en statistieken
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
Roken is ongezond, want het veroorzaakt longkanker.
Autoriteit
Causaal verband
Cijfers en statistieken
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
In 2018 behaalden Vlaamse jongeren van 15 jaar een gemiddelde PISA-score van 502 punten voor leesvaardigheid.
Autoriteit
Causaal verband
Cijfers en statistieken
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
Deugdelijke argumenten
TW pg.38-39
Deze slide heeft geen instructies
Inoefenen
HUISWERK
Maak de volgende oefening om deze leerstof te verankeren:
Thema's - Thema 13
Deugdelijke argumenten
Deze slide heeft geen instructies
Toepassing: Manosphere
Deze slide heeft geen instructies
februari 2026
Deze slide heeft geen instructies
februari 2026
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Wat is het onderwerp van deze discussie?
Deze slide heeft geen instructies
Welk argument geeft hij?
Bewustwording online is noodzakelijk.
Autoriteit
Deze discussie gaat over het belang van een lessenpakket over de manosfeer.
Een parketmagistraat is een juridische professional die werkt binnen het openbaar ministerie en verantwoordelijk is voor de vervolging van strafzaken namens de staat.
Kunnen we Catherine Van de Heyning een autoriteit noemen over dit onderwerp?
Deze slide heeft geen instructies
Voorbeeld
Om het belang van een lessenpakket over de manosfeer te bewijzen, geeft Catherine een voorbeeld. Welk?
Leerlingen gebruiken AI om naaktbeelden te maken van vrouwelijke leerkrachten. Ze doen dit om hun autoriteit te ondermijnen.
Deze slide heeft geen instructies
Vergelijking
Welke vergelijking wordt hier gemaakt?
In Amerika bestaan er sterke gemeenschappen rond de ideologie van de manosphere
Wat vindt Milo? Wat vind je zelf?
In België is het voorlopig nog kleinschaliger, maar het toont wel aan hoe gevaarlijk de manosphere zou kunnen worden.
Deze slide heeft geen instructies
Volgens Milan is de manosfeer nog niet zo groot in België als in Amerika. Wat is het standpunt van Catherine?
Ze is het ermee eens
Ze is het er niet mee eens
Deze slide heeft geen instructies
Manosfeer is toch erg aanwezig in België. Welke argumenten geeft Catherine?
Het is subtiel aanwezig. Jongeren zoeken naar "hoe word ik snel rijk" en "hoe krijg ik een mooi lichaam" en komen zo bij deze filmpjes terecht.
Causale relatie
Hoe komt het dat jongeren zich aangetrokken voelen tot figuren zoals Andrew Tate?
Ze willen snel rijk worden.
Deze slide heeft geen instructies
Cijfers en statistieken
Dat het vooral jongens zijn die vatbaar zijn, bewijst Catherine met cijfers en statistieken (De cijfers zijn er duidelijk in)
Welke argumenten haalt ze aan op basis van deze 'cijfers'?
grote mate van kwetsbaarheid
schoolse achterstand, schooluitval
hard werken is niet cool
vatbaar voor alternatieven om rijk te worden
Deze slide heeft geen instructies
Wat is het standpunt van Milo over het lessenpakket over de manosfeer?
Hij vindt het een goed idee.
Hij vindt het geen goed idee.
Deze slide heeft geen instructies
Drogredenen
pg.241
Deze slide heeft geen instructies
Welk soort argument is dit?
‘Roken kan niet slecht zijn, mijn grootvader rookte elke dag en is 90 geworden.’
Deze slide heeft geen instructies
Welk soort argument is dit?
Iedereen in mijn klas vindt het vak niet interessant, dus het is een saai vak.
Deze slide heeft geen instructies
Welk soort argument is dit?
Die politicus heeft een gek kapsel. Het is sowieso een leugenaar!
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
pg. 373
Deze slide heeft geen instructies
Door mee te doen met die wedstrijd, wil hij alleen maar populairder worden.
Cirkelredenering
Foutief oorzakelijk verband
Verkeerde vergelijking
Aanval op persoon
Deze slide heeft geen instructies
Het is een jongere die de auto in brand heeft gestoken. Zie je wel: alle jongeren zijn criminelen.
Overgeneralisatie
Aanval op persoon
Ontduiken bewijslast
Valse autoriteit
Deze slide heeft geen instructies
U zult het toch jammer vinden dat we, sinds het Pietenpact, alleen nog maar roetpieten in de straten zien?
Overgeneralisatie
Suggestieve vraag
Ontduiken bewijslast
Valse autoriteit
Deze slide heeft geen instructies
Het is goed dat honden aan de lijn moeten lopen, baby’s moeten toch ook in een kinderwagen?
Overgeneralisatie
Aanval op persoon
Valse vergelijking
Foutief oorzakelijk verband
Deze slide heeft geen instructies
Ik heb geen zin in eten want ik heb geen honger.
Aanval op persoon
Ontduiken bewijslast
Cirkelredenering
Valse autoriteit
Deze slide heeft geen instructies
Heb jij misschien cijfers waaruit iets anders blijkt?
Cirkelredenering
Aanval op persoon
Ontduiken bewijslast
Valse vergelijking
Deze slide heeft geen instructies
Hij ontmoette Valerie vorige week en beëindigde zijn relatie met Sofie. Hij heeft het dus gedaan gemaakt met Sofie voor Valerie.
Cirkelredenering
Aanval op persoon
Ontduiken bewijslast
Valse vergelijking
Deze slide heeft geen instructies
Hij is zelf geen vrouw, dus waarom zou hij zich iets aantrekken van de rechten van de vrouw?
Aanval op persoon
Cirkelredenering
Verkeerde vergelijking
Valse autoriteit
Deze slide heeft geen instructies
Sinds er meer kikkers in de vijver zitten, is het water schoner. Dat moet dus wel aan de kikkers liggen.
Overgeneralisatie
foutief oorzakelijk verband
Ontduiken bewijslast
Persoonlijke aanval
Deze slide heeft geen instructies
Jij mag je van je geloof niet laten vaccineren zeker?
Overgeneralisatie
Suggestieve vraag
Ontduiken bewijslast
Valse autoriteit
Deze slide heeft geen instructies
De enige reden waarom je nultolerantie een goed idee vindt, is omdat je zelf geen leven hebt en anderen daarvoor wil laten boeten!
Overgeneralisatie
foutief oorzakelijk verband
Ontduiken bewijslast
Persoonlijke aanval
Deze slide heeft geen instructies
Je koopt daar de lekkerste broodjes, want dat zei de minister-president.
Ontduiken bewijslast
Aanval op persoon
Overgeneralisatie
Valse autoriteit
Deze slide heeft geen instructies
Ongeveer 25% van de jongeren tussen 18 en 24 heeft vorig jaar gereden met een te hoog alcoholpercentage. Alle jongeren kruipen dus dronken achter het stuur.
Ontduiken bewijslast
Aanval op persoon
Overgeneralisatie
Valse autoriteit
Deze slide heeft geen instructies
De vorige keer klopte het niet wat hij vertelde, dus waarom zou het nu wel kloppen?
Foutief oorzakelijk verband
Aanval op persoon
Valse autoriteit
Overgeneralisatie
Deze slide heeft geen instructies
Drogredenen
TW pg.40-41
Deze slide heeft geen instructies
Drogredenen
TW pg.40-41
Deze slide heeft geen instructies
pg. 372
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
pg. 373
Deze slide heeft geen instructies
Inoefenen Bookwidget
Maak de volgende oefening om deze leerstof te verankeren:
Thema's - Thema 13
drogredenen
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
deugdelijk argument
drogreden
Deze slide heeft geen instructies
deugdelijk argument
drogreden
Deze slide heeft geen instructies
deugdelijk argument
drogreden
Deze slide heeft geen instructies
deugdelijk argument
drogreden
Deze slide heeft geen instructies
deugdelijk argument
drogreden
Deze slide heeft geen instructies
deugdelijk argument
drogreden
Deze slide heeft geen instructies
Debatopdracht
Deze slide heeft geen instructies
Doel
Debat in de klas
Per 2 voer je een minidebat over een stelling:
Je voert een openingsbetoog met 2 deugdelijke argumenten en 1 drogreden.
Je haalt deugdelijke argumenten uit betrouwbare bronnen.
Je schrijft je betoog eerst uit. Nadien voer je dit op in het debat.
Je reageert op elkaars argumenten én drogreden.
De klas kiest een winnaar (optioneel).
Deze slide heeft geen instructies
Uitvoering debat?
donderdag 28/5 VM2
vrijdag 29/5 NM3-4
maandag 1/6 VM1
Deze slide heeft geen instructies
Het debat
Wie oppervlakkig naar een debat luistert en kijkt, denkt al snel dat een debat een gewone discussie is door mensen die het niet met elkaar eens zijn. Toch is het net iets meer dan dat: een debat vraagt bijvoorbeeld een grondige voorbereiding, terwijl je bij een discussie niet altijd voorbereid bent op wat er komen gaat.
In dit laatste deel ontdek je wat een debat precies is. Debatteren draait immers niet alleen om winnen, maar ook om het begrijpen van de ander en het opbouwen van een constructief gesprek.
Thema's - Thema 13
Werkblad - Het debat
Deze slide heeft geen instructies
debat
pg.129
Deze slide heeft geen instructies
Wat weet je nog over het opbouwen van argumenten?
Deze slide heeft geen instructies
kenmerken
Er zijn twee of meer partijen met een uiteenlopende mening over een bepaald onderwerp.
Dit onderwerp wordt geformuleerd in een debatstelling.
Deze stelling is controversieel, dat wil zeggen dat er duidelijke meningsverschillen over bestaan.
Het aantal personen dat debatteert, kan verschillen. Het kunnen groepen zijn, of ook individuele personen.
Ze gaan over het onderwerp in discussie.
Ze gebruiken argumenten om een publiek te overtuigen. Ze proberen de argumenten van de andere partij te weerleggen.
Als het debat plaatsvindt in wedstrijdverband (een debatwedstrijd) moet niet alleen de tegenpartij, maar ook een jury overtuigd worden.
pg.1
Deze slide heeft geen instructies
debat over onderwijs
Nergens wordt er meer gedebatteerd dan in de politiek.
Om kennis te maken met het debat, bekijken we een debat tussen Connor Rousseau en Ben Weyts, naar aanloop van de verkiezingen in 2024.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
1. Wat wordt het onderwerp van dit debat?
pg.2
onderwijs
De opbouw van een debat
2. Wat kun je uit de inleiding afleiden over de duur van het debat?
De duur is strak afgelijnd. Het zal exact 20 minuten duren.
3. Wat is de functie van de vrouw?
De vrouw is de moderator (= de debatleider of gespreksleider) die het debat begeleidt.
Ter info: Als de discussie vlot verloopt, zal ze de politiekers verder laten debatteren tot ze zelf op het punt komen om het debat af te ronden. Als de discussie te hevig wordt, zal ze hen onderbreken en zelf het debat afronden.
pg.2
Deze slide heeft geen instructies
zeg eens iets positief ...
In dit debat vraagt de moderator aan één van de deelnemers om ter inleiding iets positiefs over de ander te zeggen. Dat is geen standaardkenmerk van een debat, maar het kan wel een bepaald doel of gevolg hebben.
Welk doel of gevolg is dat, denk je?
De moderator kan de vraag stellen om een respectvolle en constructieve debatomgeving te creëren. Door die positieve benadering wordt de menselijke kant van de tegenstanders benadrukt en dit kan ook de kwaliteit van het debat verbeteren.
Deze slide heeft geen instructies
wat valt je op?
Welke gespreksvaardigheden herken je? Bekijk de rest van het fragment: duid aan en maak kernachtige notities
Volledig aandacht geven aan de ander zonder onderbrekingen.
Oogcontact om betrokkenheid en aandacht te tonen
Ondersteunende handgebaren zonder overdrijven
Een kalme, neutrale houding. Sterke deelnemers laten zich niet meeslepen door frustratie of boosheid.
Beleefd taalgebruik waardoor de toon van het gesprek vriendelijk en constructief blijft.
Een open lichaamshouding om toegankelijk en niet defensief over te komen.
pg.2
Deze slide heeft geen instructies
wat valt je op?
Welke gespreksvaardigheden heb je herkend?
Volledig aandacht geven aan de ander zonder onderbrekingen.
Oogcontact om betrokkenheid en aandacht te tonen
Ondersteunende handgebaren zonder overdrijven
Een kalme, neutrale houding. Sterke deelnemers laten zich niet meeslepen door frustratie of boosheid.
Beleefd taalgebruik waardoor de toon van het gesprek vriendelijk en constructief blijft.
Een open lichaamshouding om toegankelijk en niet defensief over te komen.
pg.2
Deze slide heeft geen instructies
Wat doet de moderator
5. Wat doet de moderator? Beschrijf welke functies de moderator in dit debat duidelijk voor haar rekening neemt.
De moderator is een neutrale persoon die ervoor zorgt dat het debat vloeiend verloopt
Dit doet ze door de hoofdvragen te stellen, de discussie te sturen, o.a. door bijvragen te stellen en ervoor te zorgen dat alle relevante onderwerpen aan bod komen.
Ze onderbreekt deelnemers die afwijken van het onderwerp, om over het oorspronkelijke onderwerp verder te kunnen praten.
De moderator kan ook het debat onderbreken als de debattanten te ver van het onderwerp afdwalen of de toon van het debat onrespectvol wordt,
pg.2
Deze slide heeft geen instructies
De structuur van een klasdebat
Deze slide heeft geen instructies
Debatstructuur
In de vorige kijkopdracht leerde je de structuur van het debat kennen. Om een debat vlot te laten verlopen, is het noodzakelijk om een duidelijke structuur te hebben die door de deelnemers van het debat gevolgd kan worden.
Voor deze opdracht volgen we een schooldebat, dus de structuur zal iets afwijken van een politiek debat.
De klas wordt opgedeeld in duo's. Elk duo kiest een debatstelling en een voorstander en een team tegen de stelling.
pg.3
Deze slide heeft geen instructies
We bekijken een voorbeeld van een klasdebat
MBO debattoernooi: stage belonen met loon
Let op de opbouw van het debat:
In welke fases kan je het debat opdelen?
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Opening
Tijdens de opening van het debat wordt het onderwerp waarover gedebatteerd zal worden geïntroduceerd. Tijdens deze inleiding wordt het standpunt van elke deelnemer of elk team duidelijk gemaakt. Dikwijls worden ook al de voornaamste argumenten beknopt vermeld.
1. De opening:
aanvoerders van elk team verdedigen de stelling of vallen de stelling aan.
De voorstanders beginnen.
Ze voeren een openingsbetoog
pg.3
Deze slide heeft geen instructies
Argumentatieronde
De argumentatieronde of discussie is de kern van het debat. De debattanten gaan dieper in op de stelling en ze proberen met kwaliteitsvolle (tegen)argumenten het publiek of de jury te overtuigen.
2. Reactiefase:
alle debaters van beide teams dragen tegenargumenten aan en reageren op elkaar
pg.3
Deze slide heeft geen instructies
Opbouw debat
1. Opzetfase (2 min.)
De voorstander voert het openingsbetoog (1 min)
De tegenstander voert het openingsbetoog (1 min)
De andere partij maakt intussen notities voor de reactiefase.
2. Reactiefase (4 min.) :
• Er volgt een argumentatierondje: voor- en tegenstander reageren op elkaar
pg.3
Deze slide heeft geen instructies
Het debat voorbereiden
Deze slide heeft geen instructies
Oriëntatie
Vorm duo's
Bereid je voor aan de hand van je bundel: vraag 1 - 3
Met wie ga je debatteren?
Zoek een debatstelling waar jullie over willen argumenteren. Heb je eentje gevonden? Bespreek dan met je leerkracht
Welk standpunt zal jij verdedigen?
pg.4
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
deugdeljke argumenten uit bronnen
Deze slide heeft geen instructies
deugdelijke argumenten uit bronnen
Om op een gefundeerde wijze te debatteren over een onderwerp is het belangrijk om relevante en betrouwbare informatie te verzamelen. Deugdelijke of sterke argumenten verzin je niet zomaar. Ze moeten correct zijn en goed onderbouwd. Daarom maak je best gebruik van betrouwbare bronnen om je argumentatie op te bouwen.
Voor je naar informatie op zoek gaat, is het belangrijk om te weten met welk doel je de informatie verzamelt. In dit lesdeel zoeken we naar bronnen om de volgende stelling te beargumenteren:
pg.11
Deze slide heeft geen instructies
pg.11
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
informatie beoordelen en selecteren
Deze slide heeft geen instructies
Hoe beoordeel je gevonden informatie?
Dagelijks kom je in contact met verschillende soorten informatie. Bij sommige is er een duidelijke kwaliteitscontrole gebeurd (het nieuws, op de radio en televisie, schoolboeken, artikelen in wetenschappelijke tijdschriften). Bij andere wordt een mening van een persoon als feit voorgesteld (posts op sociale media of reclameberichten die vermomd zijn als nieuwsitem). Bij alle bronnen die je gebruikt is het belangrijk na te gaan of ze correct, betrouwbaar en bruikbaar zijn.
pg.11
Deze slide heeft geen instructies
CRAAP-methode
CRAAP is een Engels letterwoord:
C voor Currency (actualiteit) - is de bron actueel?
R voor Relevancy (relevantie) - Krijg je effectief de informatie die je zoekt?
A voor Authority (autoriteit) - Komt de informatie van een expert ter zake?
A voor Accuracy (accuraatheid) - Klopt de informatie? Vind je de informatie in meerdere bronnen terug?
P voor Purpose (doel) - Wat is het tekstdoel?
Het is een methode die je kan gebruiken om na te gaan of je bron al dan niet betrouwbaar is.
pg.12
Deze slide heeft geen instructies
Beoordeel vier bronnen aan de hand van de CRAAP-methode pg.12-13
Doel: Welke bronnen kan je gebruiken voor de debatstelling "grote vervuilende elementen zouden niet meer in België georganiseerd mogen worden"
minute
second
per twee
Thema's - Thema 13
BRONNENONDERZOEK
Deze slide heeft geen instructies
CRAAP
Currency
Relevancy?
Authority
Accuracy
Purpose
Deze slide heeft geen instructies
CRAAP
Currency
Relevancy?
Authority
Accuracy
Purpose
Deze slide heeft geen instructies
CRAAP
Currency
Relevancy?
Authority
Accuracy
Purpose
Deze slide heeft geen instructies
CRAAP
Currency
Relevancy?
Authority
Accuracy
Purpose
Deze slide heeft geen instructies
originalType.poll
Deze slide heeft geen instructies
Vind je in deze bron argumenten voor of tegen deze stelling? Leg uit
Deze slide heeft geen instructies
Deugdelijke argumenten
BRON 4
Deze slide heeft geen instructies
deugdelijke argumenten?
pg.20
Deze slide heeft geen instructies
argumentatie
Stelling + standpunt:
Grote vervuilende evenementen mogen niet meer in België georganiseerd worden. Ik ben hier voor tenzij ze reeds initiateven tonen om hun ecologische voetafdruk te verkleinen. Voorbeelden hiervan zijn Pukkelpop, Rock Werchter ...
Deze slide heeft geen instructies
Tekst pg.15-17
Deze slide heeft geen instructies
Per twee: zoek in de tekst naar een deugdelijk argument voor of tegen deze stelling. Zoek dus naar een argument gebaseerd op:
een autoriteit
cijfers en statistieken
een vergelijking
een causale relatie
een voorbeeld
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Per twee: Schrijf hier jullie argument voor "Grote vervuilende elementen zouden niet meer in België georganiseerd mogen worden"
Deze slide heeft geen instructies
deugdelijke argumenten
Je neemt in een fictief debat het volgende standpunt in:
Grote vervuilende evenementen zoals Pukkelpop en Rock Werchter mogen niet meer in België georganiseerd worden. Ik ben hier voor tenzij ze reeds initiateven tonen om hun ecologische voetafdruk te verkleinen.
Om jouw standpunt te onderbouwen met deugdelijke argumenten, maak je gebruik van de leestekst.
Maak de bookwidget:
Thema's - Thema 13
Leestekst - grote vervuilende evenementen
Deze slide heeft geen instructies
Argument VOOR de stelling
Argument TEGEN de stelling
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Autoriteit
Vergelijking
Cijfers en statistieken
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
Argument VOOR de stelling
Argument TEGEN de stelling
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Autoriteit
Vergelijking
Causale relatie
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
Argument VOOR de stelling
Argument TEGEN de stelling
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Autoriteit
Vergelijking
Causale relatie
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
Argument VOOR de stelling
Argument TEGEN de stelling
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Autoriteit
Vergelijking
Causale relatie
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
Argument VOOR de stelling
Argument TEGEN de stelling
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Autoriteit
Vergelijking
Causale relatie
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
Argument VOOR de stelling
Argument TEGEN de stelling
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Autoriteit
Vergelijking
Cijfers en statistieken
Voorbeeld
Deze slide heeft geen instructies
Toets
We hebben het eerste deelthema afgerond.
Tijd voor een toets over argumenteren
Thema's - thema 13
deugdelijke argumenten
drogredenen
luister- en leesvaardigheid: argumentatie opbouwen
Deze slide heeft geen instructies
Een betoog opbouwen
Deze slide heeft geen instructies
Debatopdracht
Per twee voer je een debat uit.
Verwerk je standpunt in een openingsbetoog: werk twee deugdelijke argumenten en één drogreden uit.
Het debat gaat als volgt:
De voorstander voert het openingsbetoog: 1 min
De tegenstander voert het openingsbetoog: 1 min
Tijdens de openingsbetogen maak je notities
Er volgt een argumentatierondje: 5 min
Het publiek kiest een winnaar.
Deze slide heeft geen instructies
Betoog
Deze slide heeft geen instructies
betoog
De deugdelijke argumenten giet je in een betoog.
Je vindt een hulpkaart hier:
Thema's - Thema 12
Hulpkaarten - spreekvaardigheid
Hulpkaart betoog
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Het debat voorbereiden
Deze slide heeft geen instructies
Voorbereiding
4. Brainstorm over de stelling en bedenk zelf vijf argumenten die bij je standpunt passen. Kies de drie beste argumenten en duid ze aan.
5. Ga op zoek naar betrouwbare bronnen om deugdelijke argumenten te formuleren. Meer informatie over deze opdracht vind je hier:
pg.10
minute
second
Thema's - Thema 13
taak - voorbereiding debat: bronnenonderzoek
Deze slide heeft geen instructies
Criteria
Stelling formuleren
Deugdelijke argumenten
Drogreden
Je kan de stelling in je eigen woorden formuleren. Je voegt zaken toe of past zaken aan.
/ 1
Je geeft twee verschillende en duidelijke deugdelijke argumenten die je standpunt sterk onderbouwen.
/ 12
Je bedenkt een passende drogreden bij je standpunt en benoemt correct welke drogreden het is.
/ 2,5
/ 1
Deze slide heeft geen instructies
Criteria
Bronnen
Bronnen beoordelen
Informatie selecteren
Je gebruikt twee betrouwbare en bruikbare bronnen en koppelt elke bron duidelijk en correct aan het juiste argument.
/ 2,5
Je geeft twee sterke en onderbouwde motivaties per bron en benoemt correct de relevante onderdelen van de CRAAP-methode.
/ 12
Je selecteert relevante en bruikbare informatie om beide argumenten sterk te onderbouwen.
/ 2,5
/ 2,5
Deze slide heeft geen instructies
Het debat uitvoeren
Deze slide heeft geen instructies
Debatopdracht
Per twee voer je een debat uit. Bereid dit voor via Smartschool
Formuleer samen een stelling en bepaal wie voor en wie tegen is. Nadien werk je individueel.
Zoek een bron om deugdelijke argumenten uit te halen. Ga na of je bron betrouwbaar is. Haal informatie uit de checklist in de bijlage.
Verwerk je standpunt in een openingsbetoog: werk twee deugdelijke argumenten en één drogreden uit.
Het debat gaat als volgt:
De voorstander voert het openingsbetoog: 1 min
De tegenstander voert het openingsbetoog: 1 min
Tijdens de openingsbetogen maak je notities
Er volgt een argumentatierondje: 5 min
Het publiek kiest een winnaar.
Deze slide heeft geen instructies
Criteria
Technisch spreken: stemgebruik en spreektempo
Lichaamstaal: houding en handgebaren
Je varieert voldoende in toonhoogte. Je spreekt elk woord correct en duidelijk uit. Je spreekt niet te luid, niet te stil. Je spreekt niet te traag, niet te snel. Je stokt of hapert zelden.
/ 2,5
Je toont een zelfzekere houding. Je ogen zijn op je publiek gericht. Je staat rechtop. Je beweegt zonder te overdrijven. Je ondersteunt je boodschap met functionele handgebaren.
/ 2,5
/ 15
Deze slide heeft geen instructies
Criteria
Taalgebruik
Betoog: structuur
Je hanteert een gepast register, afgestemd op je doelpubliek. Je spreekt in volledige zinnen. Je gebruikt zelden stopwoorden, onnodig Engels of vakjargon.
/ 2,5
De stelling is helder en krachtig geformuleerd; je hebt een originele aandachtstrekker en de kernwoorden van argumenten duidelijk benoemd. Je geeft een krachtige samenvatting met herhaling standpunt en kernwoorden; originele en sterke uitsmijter die bijblijft.
/ 2,5
/ 15
Deze slide heeft geen instructies
Criteria
Reageren op drogreden
Inbreng argumentatieronde
Je herkent en benoemt drogreden juist; reageert scherp, logisch en overtuigend.
/ 2,5
/ 15
Je bent actief, inhoudelijk sterk en opbouwend tijdens de argumentatieronde; je reageert gepast en overtuigend op tegenstander.
/ 2,5
Deze slide heeft geen instructies
Jullie voeren het debat uit zoals jullie het hebben geoefend.
Let op:
Standaardnederlands
Oogcontact (niet aflezen)
volume en spreektempo
Respectvol: uitspreken, niet lachen
Breng je drogreden overtuigend
Reageer op elkaars drogreden
zelfverzekerde lichaamshouding
Blijf in je rol
De toeschouwers noteren op een apart papier: Wie vond jij het meest overtuigend?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Debat 1 - Ik ben het meest overtuigd door:
de voorstander
de tegenstander
Deze slide heeft geen instructies
Jullie voeren het debat uit zoals jullie het hebben geoefend.
Let op:
Standaardnederlands
Oogcontact (niet aflezen)
volume en spreektempo
Respectvol: uitspreken, niet lachen
Breng je drogreden overtuigend
Reageer op elkaars drogreden
zelfverzekerde lichaamshouding
Blijf in je rol
De toeschouwers noteren op een apart papier: Wie vond jij het meest overtuigend?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Debat 2 - Ik ben het meest overtuigd door:
de voorstander
de tegenstander
Deze slide heeft geen instructies
Jullie voeren het debat uit zoals jullie het hebben geoefend.
Let op:
Standaardnederlands
Oogcontact (niet aflezen)
volume en spreektempo
Respectvol: uitspreken, niet lachen
Breng je drogreden overtuigend
Reageer op elkaars drogreden
zelfverzekerde lichaamshouding
Blijf in je rol
De toeschouwers noteren op een apart papier: Wie vond jij het meest overtuigend?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Debat 3 - Ik ben het meest overtuigd door:
de voorstander
de tegenstander
Deze slide heeft geen instructies
Jullie voeren het debat uit zoals jullie het hebben geoefend.
Let op:
Standaardnederlands
Oogcontact (niet aflezen)
volume en spreektempo
Respectvol: uitspreken, niet lachen
Breng je drogreden overtuigend
Reageer op elkaars drogreden
zelfverzekerde lichaamshouding
Blijf in je rol
De toeschouwers noteren op een apart papier: Wie vond jij het meest overtuigend?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Debat 4 - Ik ben het meest overtuigd door:
de voorstander
de tegenstander
Deze slide heeft geen instructies
Jullie voeren het debat uit zoals jullie het hebben geoefend.
Let op:
Standaardnederlands
Oogcontact (niet aflezen)
volume en spreektempo
Respectvol: uitspreken, niet lachen
Breng je drogreden overtuigend
Reageer op elkaars drogreden
zelfverzekerde lichaamshouding
Blijf in je rol
De toeschouwers noteren op een apart papier: Wie vond jij het meest overtuigend?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Debat 5 - Ik ben het meest overtuigd door:
de voorstander
de tegenstander
Deze slide heeft geen instructies
Jullie voeren het debat uit zoals jullie het hebben geoefend.
Let op:
Standaardnederlands
Oogcontact (niet aflezen)
volume en spreektempo
Respectvol: uitspreken, niet lachen
Breng je drogreden overtuigend
Reageer op elkaars drogreden
zelfverzekerde lichaamshouding
Blijf in je rol
De toeschouwers noteren op een apart papier: Wie vond jij het meest overtuigend?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Debat 6 - Ik ben het meest overtuigd door:
de voorstander
de tegenstander
Deze slide heeft geen instructies
Jullie voeren het debat uit zoals jullie het hebben geoefend.
Let op:
Standaardnederlands
Oogcontact (niet aflezen)
volume en spreektempo
Respectvol: uitspreken, niet lachen
Breng je drogreden overtuigend
Reageer op elkaars drogreden
zelfverzekerde lichaamshouding
Blijf in je rol
De toeschouwers noteren op een apart papier: Wie vond jij het meest overtuigend?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Debat 7 - Ik ben het meest overtuigd door:
de voorstander
de tegenstander
Deze slide heeft geen instructies
Debatopdracht
Voorbereiding:
Moderator: Hoe ga je het debat openen?
Voor- en tegenstander: hoe ga je je argumentatie brengen?
Let op: breng ook je drogreden zo overtuigend mogelijk
Gebruik signaalwoorden
Deze slide heeft geen instructies
Het debat uitvoeren
Deze slide heeft geen instructies
Jullie voeren het debat uit zoals jullie het hebben geoefend.
Let op:
Standaardnederlands
Oogcontact (niet aflezen)
volume en spreektempo
Respectvol: uitspreken, niet lachen
zelfverzekerde lichaamshouding
Blijf in je rol
De toeschouwers noteren op een apart papier: Wie vond jij het meest overtuigend? Wat zijn volgens jou de drogredenen?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Het debat uitvoeren
Deze slide heeft geen instructies
Jullie voeren het debat uit zoals jullie het hebben geoefend.
Let op:
Standaardnederlands
Oogcontact (niet aflezen)
volume en spreektempo
Respectvol: uitspreken, niet lachen
zelfverzekerde lichaamshouding
Blijf in je rol
De toeschouwers noteren op een apart papier: Wie vond jij het meest overtuigend? Wat zijn volgens jou de drogredenen?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Een debat bestuderen
Deze slide heeft geen instructies
We bekijken een fragment uit een debat
VOLT
Frisdrankautomaten op school: weg ermee?
Hoe wordt het debat gestart?
De aanleiding van het debat wordt aangehaald.
Opdracht: Bespreek met je tegenstander hoe jullie de aanleiding gaan brengen.
Deze slide heeft geen instructies
We bekijken een ander fragment uit een debat
VOLT
Zijn overlastboetes / GASboetes een goed idee?
Welke argumenten komen aan bod?
Hoe geeft hij dat aan?
Voor: oorzaak - gevolg: straffeloosheid (de politie doet niets)
Tegen: Het zijn pestboetes.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Formuleer een definitie voor de term 'debat'
Deze slide heeft geen instructies
Wat zijn kenmerken van een goed debat?
Deze slide heeft geen instructies
Wat is het doel van een debat?
Deze slide heeft geen instructies
pg. 376
Deze slide heeft geen instructies
pg. 380
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
We bekijken enkele fragmenten uit debatten
VOLT
Frisdrankautomaten op school: weg ermee?
KOPPEN
dronken aanrijding
STANDAARDTAAL
Frisdrankautomaten op school: weg ermee?
Deze slide heeft geen instructies
VOLT Is dit een voorbeeld van een goed debat?
ja
nee
Deze slide heeft geen instructies
Waarom?
Deze slide heeft geen instructies
KOPPEN Is dit een voorbeeld van een goed debat?
ja
nee
Deze slide heeft geen instructies
Waarom?
Deze slide heeft geen instructies
VOLT Is dit een voorbeeld van een goed debat?
ja
nee
Deze slide heeft geen instructies
Waarom?
Deze slide heeft geen instructies
We voeren een mini debat in de klas
Dit is een oefening voor het mondeling examen.
Bekijk de stellingen op pg.330
In groepjes van 4 kiezen jullie een stelling: 2 zijn voor en 2 zijn tegen.
Met je partner bereid je een betoog voor. Je krijgt hiervoor een hand-out. Let op: sommige vragen beantwoord je in Google Classroom!
Deze slide heeft geen instructies
Vrijheid van meningsuiting moet onbegrensd zijn.
Deze slide heeft geen instructies
Evaluatie les 19
op __________
Je kent het verschil tussen:
standpunt, argument en tegenargument.
feit en mening
Je kan in voorbeelden feit van mening onderscheiden.
Je kan deugdelijke argumenten van drogredenen onderscheiden aan de hand van concrete voorbeelden. Je kent de soorten deugdelijke argumenten drogredenen.
Deze slide heeft geen instructies
Retorica
Wat is retorica? Leer van welsprekendheid = inzicht in overtuigend spreken (of schrijven)
Hoe vind je goede info en zorg je dat die compleet is?
Hoe orden je die informatie?
Welke argumentatie is passend en overtuigend, en hoe verwoord je die helder, foutloos en correct?
Hoe zet je taal in "als wapen"?
Deze slide heeft geen instructies
Retorica als vak
In de oudheid werd retorica een vak (5e eeuw v.Chr.). Veel aandacht voor sprekers in de oudheid: een burger die zich verdedigt tegen een beschuldiging van overspel of diefstal had enkel zijn woord om zich te verdedigen. (taal als wapen)
Griekenland: Aristoteles
Ethos (karakter dat de spreker pratend opbouwt) = geloofwaardigheid van een spreker op basis van deskundigheid, betrouwbaarheid en/of betrokkenheid
Pathos (gevoelens die de spreker oproept) = gevoelens waardoor het publiek een ommezwaai maakt. Bv. persoonlijke ervaringen, details en verhalen
Logos (argumentatie) = kracht van de aangevoerde argumenten
Deze slide heeft geen instructies
Overtuigen of manipuleren?
Inzicht in retorica kan misbruikt worden.
Door trucs manipuleert de spreker de feiten en/of de luisteraar. Hoe je het zegt is belangrijker dan wat je zegt.
spanningsveld tussen waarheid en techniek van overtuigen is ook in deze tijd actueel. vb. politici proberen opzettelijk onjuiste informatie te presenteren als feiten.
Deze slide heeft geen instructies
vinden en ordenen
Vinding = onderwerp verkennen en mogelijke argumenten bedenken:
voor of tegen
welke selecteren voor het punt dat je wil maken
welke weerleggingen zijn er te bedenken
vb. door informatie uit verschillende bronnen aan elkaar te verbinden, hoewel ze in kwaliteit kunnen wisselen en in onderlinge tegenspraak kunnen zijn. Welke info is bruikbaar? Waar komt dat door?
Vindplaatsen in kaart brengen: dialogen, groepsgesprekken, discussies en debatten (meekijken en beoordelen).
Deze slide heeft geen instructies
logos
logos = de kracht door de aangevoerde argumenten: wanneer heeft iemand gelijk? Wanneer hij rationeel gelijk heeft of het publiek hem gelijk geeft?
Probeer bij het lezen van korte teksten en dialogen met de leerlingen in dialoog te komen: welke standpunten kom je tegen?
Welke verborgen en verzwegen standpunten zijn er?
Ook nadat leerlingen een tekst hebben gelezen:
Gebruikte men logische argumentatie?
Verwachtte je die?
Was de argumentatie overtuigend?
Gebruik actuele teksten, podcasts, toespraken en discussieprogramma's
Stadia + regels in een argumentatieve discussie: Vaardig met vakinhoud pg.139 -140
Deze slide heeft geen instructies
ethos
Geloofwaardigheid kan een spreker creëren op basis van deskundigheid, betrouwbaarheid en/of betrokkenheid.
Je kan kijken naar toespraken en aandacht besteden aan hoe de spreker overkomt: eerst kijken naar uiterlijk, stem, gebaren (eerste indruk), daarna: stijl, taal, creativiteit om een specifiek beeld te geven?
Gebruiken de sprekers stijlfiguren, gedachte- of woordfiguren waarmee ons denken over hen wordt beïnvloed?
voorbeeld: Je bent een security agent en staat voor een groep wachtende supporters. Je wilt dat ze wat rustiger door de hekken gaan. Hoe stel je je op? Bespreek welk ethos passend is in welke situaties. De setting: wie ben ik? waar sta ik? wie is mijn publiek? wie moet ik overtuigen?
Deze slide heeft geen instructies
ethos
retoricaopdrachten
Je bent 15 en je weet dat je niet een paar dagen naar een festival mag. Je wilt graag en trekt op vrijdagavond je stoutste schoenen aan. Je publiek bestaat uit je ouders en je zusje. Je stelling is: "Laat me naar het festival gaan voor een paar dagen." Hoe bereik je dat doel? Welk ethos is het best?
Deze slide heeft geen instructies
De vier stijldeugden
Foutloos spreken: zelf uitdagende teksten laten schrijven en stijlfotuen herkennen.
Helder spreken: voorbeelden tonen + observaties doen in allerlei situaties (vb. laat ze de ontbijttafel beschrijven, zet een willekeurige streamserie ergens stil en beschrijf wat er gebeurt: laat een leerling beschrijven en vraag aan de klas: is het duidelijk?)
Passend spreken: woordkeus, gedrag, stijl, houding (alles in balans met onderwerp, publiek, doel en omstandigheden). je kan recente opnames bekijken van sprekers die wel of niet passend spreken.
Fraai spreken: columnisten, woordkunstenaars, rappers, sprekers of dichters. Laat leerlignen zinnen verfraaien + uitleg geven over behapbare stijlfiguren en beeldspraken.
Deze slide heeft geen instructies
pathos
De gevoelens die een spreker weet op te roepen bij zijn publiek. Een spreker kan zijn publiek, ontroeren, boos maken, woedend maken of medelijden geven. Laat genoeg voorbeelden zien van toespraken en geschreven teksten waarin dit gebeurt (chatgesprekken, tafelgesprekken, klassengesprekken)
Hoe roept de spreker deze emotie op?
Gevoed door ethos - de stijl van spreken, pauzes, tekstuele finesses, stemgebruik ...
Deze slide heeft geen instructies
Opdracht
vaardig met vakinhoud pg.144
Deze slide heeft geen instructies