Samenvatting hoofdstuk 1, pg 3, 5, 7, 8

• newEditor
• Nederlands
• Middelbare school
• vmbo b, k
• Leerjaar 2

Samenvatting hoofdstuk 1

Leerstof toets:

§3 Lezen: Manieren van lezen

§5 Woorden: Nieuwe woorden en voorvoegsel

§7 Grammatica: Zinnen ontleden

§8 Spelling: Persoonsvorm tegenwoordige tijd en leestekens

1.3 Lezen

Je weet:

• verschillende manieren van lezen.

• een onderwerp en deelonderwerp

  uit de tekst halen.

Verkennend lezen

Nauwkeurig lezen

Een tekst helemaal lezen om hem te begrijpen.

Zoekend lezen

In een tekst zoeken naar het antwoord op een vraag.

1.5 Woorden

Je weet:

• 22 nieuwe woorden te gebruiken;

• wat voorvoegsels zijn.

De woordenlijst staat op blz. 42 (bb)
of blz. 50 (kb) in je boek. Zelf doornemen!

Voorvoegsel

Bij sommige woorden kun je een stukje vóór het woord zetten. Dit stukje heet een voorvoegsel.
De betekenis van het woord verandert door een voorvoegsel.
Het voorvoegsel her- betekent ‘nog een keer’.
her + lezen = herlezen
Het voorvoegsel in- betekent ‘niet’.
in + stabiel = instabiel
Het voorvoegsel on- betekent ‘niet’.
on + eens = oneens

1.7 Grammatica

Je weet:

• hoe je een persoonsvorm kunt vinden;

• hoe je het werkwoordelijk gezegde kunt
  vinden;

• hoe je het lijdend voorwerp kunt vinden.

Zinsdelen

Een zin bestaat uit verschillende delen.
Mijn zusje | heeft | een nieuwe fiets | gekregen.

1 de persoonsvorm (pv)
Zet de zin in een andere tijd. Het werkwoord dat verandert, is de pv.
Mijn zusje heeft = had een nieuwe fiets gekregen.
persoonsvorm = heeft

2 het werkwoordelijk gezegde (wg)
Het werkwoordelijk gezegde (wg) is de persoonsvorm + alle andere werkwoorden in de zin.
Mijn zusje | heeft | een nieuwe fiets | gekregen.
persoonsvorm = heeft. Andere werkwoorden = gekregen.
werkwoordelijk gezegde = heeft gekregen

3 het onderwerp (o)
Stel de vraag: wie (of wat) + wg? Het antwoord op deze vraag is het onderwerp.
wie/wat + heeft gekregen? --> Mijn zusje
onderwerp = Mijn zusje

4 het lijdend voorwerp (lv)
Stel de vraag: wat (of wie) + wg + o? Het antwoord op deze vraag is het lijdend voorwerp.
wie/wat + heeft mijn zusje gekregen? --> Een nieuwe fiets
lijdend voorwerp = Een nieuwe fiets

Marijn heeft nieuwe schoenen gekocht.

Mijn ouders gaan samen op vakantie in december.

Ik ga elke dag op de fiets naar school.

Afgelopen weekend zijn wij naar een concert geweest.

Als je zinsdelen gaat benoemen, doe je dat in deze volgorde:

1 Onderstreep de persoonsvorm.

2 Zet zinsdeelstrepen tussen de zinsdelen.

3 Benoem het werkwoordelijk gezegde.

4 Benoem het onderwerp.

5 Benoem het lijdend voorwerp.

1.8 Spelling

Je weet:

• hoe je de p.v. in de t.t. goed spelt.

• hoe je leestekens goed kunt gebruiken:
  punt, komma, uitroepteken, vraagteken,
  dubbele punt en aanhalingsteken.

Persoonsvorm in de tegenwoordige tijd

De persoonsvorm (pv) is een vorm van het werkwoord.
In de tegenwoordige tijd (tt) komt er bij jij/hij/zij/het een -t achter de ik-vorm: ik werk – jij werkt.
Als de ik-vorm al op -t eindigt, komt er geen extra -t achter: ik zet – hij zet.
In het meervoud schrijf je het hele werkwoord: wij/jullie/zij worden.

Let op. Schrijf géén -t als jij achter de persoonsvorm staat.
• Jij draagt de koffer al, maar draag jij liever alles?
• Jij vindt vast de weg, maar vind jij het huis ook?
• Jij praat met iedereen, maar praat jij niet te veel?

Leestekens helpen je bij het juist lezen van de tekst. In leerjaar 1 heb je de punt, het vraagteken, de komma en het uitroepteken geleerd. De punt, het vraagteken en het uitroepteken staan aan het eind van een zin. De komma staat in de zin.

Laat je nog even de hond uit?

Neem je nog melk, brood, appels en kaas mee?

Stop!

Dat was een wandeling van niks.

Soms schrijf je in een tekst precies wat iemand zegt. Je gebruikt dan de directe rede. De zin begint dan altijd met een hoofdletter en staat tussen aanhalingstekens.

• Esmee belde en zei: ‘Ik kom iets later, want ik heb een lekke band.’
In deze zin begint de directe rede na de dubbele punt.

• ‘Ik haal je wel op,’ zei Tarik.
In deze zin eindigt de directe rede met een komma.

Leestekens

Leren voor de toets.....

- Zorg dat je alle opdrachten heb gemaakt EN nagekeken/verbeterd.

- Maak in de online methode 'Versterk jezelf' of 'Test jezelf' van de paragrafen. 
- Maak een samenvatting (vraag eventueel om hulp)

- Bekijk de blauwe theorieblokken van iedere paragraaf.

- Kijk online filmpjes, zoek op het onderwerp waar je uitleg over wil (bijvoorbeeld: grammatica zinsontleding)