Didactiek
31 augustus 2026
Welkom
Ga lekker zitten
Didactiek
31 augustus 2026
Welkom
Ga lekker zitten
Deze slide heeft geen instructies
Hoe voel je je op dit moment?
Deze slide heeft geen instructies
Overzicht van didactiek tot de lunch
- teamfoto <----> jaarplan (30 minuten)
- zelf aan de slag met de korte lesafsluiting (60 min)
Deze slide heeft geen instructies
Wat mag jij verwachten?
- duidelijke structuur
- onderbouwd verhaal
- praktische voorbeelden
- ruimte voor ieders ervaring
- ondersteuning op maat
- een bruikbaar resultaat
Wat verwachten wij?
- actieve deelname
- nieuwsgierigheid (hoe kan dit mijn leerlingen helpen?)
- praktisch aan de slag
- samen leren
- durven experimenteren
Deze slide heeft geen instructies
Als het gaat over activerende didactiek, schaal ik mezelf in als.....
starter
gevorderd
pro
Deze slide heeft geen instructies
Activeren voorkennis
Tekst lezen en vragen beantwoorden (verder uitwerken)
Activeren van voorkennis (rol = didacticus)
Stel een vraag over eerder behandelde kennis die voorwaardelijk is voor de nieuwe kennis die je gaat aanbieden
Zorg dat alle leerlingen worden geactiveerd; nadenken, schrijven, een opdracht maken
Laat leerlingen voorkennis uitwisselen met klasgenoten; aanvullen, corrigeren, bevestigen
Geef enkele korte, willekeurige beurten
Benoem expliciet het verband tussen de voorkennis en het lesdoel
Lesdoel
Deze slide heeft geen instructies
Speerpunt didactiek
In mei '27 bevat minimaal 75% van de lessen een herkenbare actieve (praktische) werkvorm. In lesobservaties is zichtbaar dat leerlingen betrokken zijn, het lesdoel kennen en weten waarom ze dit oefenen.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Theorie
Deze slide heeft geen instructies
Belang van de les
Belang van de les ( rol = didacticus)
Geef verschillende redenen waarom het lesdoel belangrijk is (persoonlijk, het echte leven, leren op school)
Vraag leerlingen naar aanvullende redenen
Stel controle vragen over het belang van de les
Kleine lesafsluiting
Deze slide heeft geen instructies
Zelf aan de slag
🔎 Inspiratiehoek – Kijken, ontdekken en ideeën verzamelen.
🛠️ Werkplaats – Samen bouwen aan een retrieval-activiteit.
🚀 Ontwerplab – Direct een krachtige routine ontwikkelen.
Deze slide heeft geen instructies
Pitchen aan elkaar
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Overzicht van didactiek vanmiddag
- theorie ( 20 min)
- zelf aan de slag (55 min)
Deze slide heeft geen instructies
Startopdracht
Schrijf drie onderdelen op van de Baanbrekerles die volgens jou het meeste bijdragen aan leren.
Overleg met je schoudermaatje.
Vraag willekeurig enkele collega's.
Deze slide heeft geen instructies
Lesdoel
Aan het einde van deze bijeenkomst begrijp ik waarom herhalen en actief ophalen zo belangrijk zijn voor onze leerlingen, herken ik waar dit al terugkomt in de Baanbrekerles en ga ik naar huis met een concreet idee dat ik direct kan gebruiken in mijn eigen les.
Deze slide heeft geen instructies
Groep 1:
Waarom vergeten leerlingen?
Groep 2:
Waarom werkt actief ophalen?
Groep 3:
Wat betekent dit voor de BB-les?
Groep 4:
Waarom is dit juist belangrijk voor PrO?
Groep Collega’s
1.1 Brigit, Vincent, Mariana, Danny, Valentina
2.1 Jannie, Gytha, Mike, Eveline, Masha
3.1 Frans, Esmaralda, Desmo, Michel, Wil
4.1 Marjolein, Jayden, Renée, Raymond, Thomas
1.2 Jolanda B, Sandy, Peter, Ilhem, Daan
2.2 Kennith, Linda, Rolf, Mijke, Femke
3.2 Hanne, Brigitta, Jochem, Seline
4.2 Claudia, Roel, Mirjam, Cato, Emily
Waar in de BB les zie je de retrieval practice al terug?
Retrieval practice is geen nieuw onderdeel van de Baanbrekerles. Het is een manier om deze onderdelen nóg sterker uit te voeren
Belang
Omdat we dit allemaal herkennen...
"Dat hebben we vorige week toch nog gedaan?"
"Ze wisten het gisteren nog..."
"Ik moet dit steeds opnieuw uitleggen."
"Tijdens de stage lukt het ineens niet meer."
"Bij de toets lijkt alles weg."
Dat ligt meestal niet aan de motivatie van de leerling.
Dat is hoe ons geheugen werkt.
En voor veel van onze PrO-leerlingen geldt dat nog sterker.
1. We hoeven minder vaak opnieuw uit te leggen
2. We zien eerder wie extra hulp nodig heeft
3. Leerlingen worden zelfstandiger
4. Het sluit aan bij hoe onze leerlingen leren
1. Wanneer leerlingen kennis regelmatig actief ophalen, blijft deze beter hangen.
Dat betekent:
✔ minder herhalen van de hele instructie
✔ sneller verder kunnen met de les
✔ meer effectieve leertijd
2 Wanneer je een vraag stelt over eerdere stof zie je direct:
✔wie het begrijpt;
✔wie twijfelt;
✔wie het vergeten is.
Daardoor kun je meteen bijsturen.
In plaats van dat je er pas achter komt tijdens een opdracht of toets.
3. Een leerling die basiskennis direct kan oproepen heeft meer ruimte om nieuwe dingen te leren.
Dat zie je bijvoorbeeld bij:
✔recepten volgen
✔veilig werken
✔rekenen tijdens stage
✔gesprekken met klanten
Automatiseren geeft ruimte.
4. Onze leerlingen hebben vaak behoefte aan:
✔structuur;
✔voorspelbaarheid;
✔kleine stappen;
✔veel oefenen;
✔succeservaringen.
Retrieval practice ondersteunt precies dat.
Belang
Hoeveel tijd besteden wij gemiddeld aan opnieuw uitleggen van dingen die leerlingen eigenlijk al eens geleerd hebben?
Wat zou het opleveren als we daar iedere les vijf minuten bewust in investeren?
1. Wanneer leerlingen kennis regelmatig actief ophalen, blijft deze beter hangen.
Dat betekent:
✔ minder herhalen van de hele instructie
✔ sneller verder kunnen met de les
✔ meer effectieve leertijd
2 Wanneer je een vraag stelt over eerdere stof zie je direct:
✔wie het begrijpt;
✔wie twijfelt;
✔wie het vergeten is.
Daardoor kun je meteen bijsturen.
In plaats van dat je er pas achter komt tijdens een opdracht of toets.
3. Een leerling die basiskennis direct kan oproepen heeft meer ruimte om nieuwe dingen te leren.
Dat zie je bijvoorbeeld bij:
✔recepten volgen
✔veilig werken
✔rekenen tijdens stage
✔gesprekken met klanten
Automatiseren geeft ruimte.
4. Onze leerlingen hebben vaak behoefte aan:
✔structuur;
✔voorspelbaarheid;
✔kleine stappen;
✔veel oefenen;
✔succeservaringen.
Retrieval practice ondersteunt precies dat.
Deze slide heeft geen instructies
Galerie
Iedereen hangt zijn ontwerp op.
Iedere collega krijgt drie stickers.
Plak stickers bij ideeën die je wilt lenen.
Daarna loopt iedereen langs.
Laat collega's ook één tip achter.
Zo ontstaat meteen een gezamenlijke vragenbank.
Deze slide heeft geen instructies
Afsluiting
Welke retrieval-vraag stel jij volgende week als eerste?
Schrijf hem op een post-it.
Hang je post-its op
1. Wanneer leerlingen kennis regelmatig actief ophalen, blijft deze beter hangen.
Dat betekent:
✔ minder herhalen van de hele instructie
✔ sneller verder kunnen met de les
✔ meer effectieve leertijd
2 Wanneer je een vraag stelt over eerdere stof zie je direct:
✔wie het begrijpt;
✔wie twijfelt;
✔wie het vergeten is.
Daardoor kun je meteen bijsturen.
In plaats van dat je er pas achter komt tijdens een opdracht of toets.
3. Een leerling die basiskennis direct kan oproepen heeft meer ruimte om nieuwe dingen te leren.
Dat zie je bijvoorbeeld bij:
✔recepten volgen
✔veilig werken
✔rekenen tijdens stage
✔gesprekken met klanten
Automatiseren geeft ruimte.
4. Onze leerlingen hebben vaak behoefte aan:
✔structuur;
✔voorspelbaarheid;
✔kleine stappen;
✔veel oefenen;
✔succeservaringen.
Retrieval practice ondersteunt precies dat.