MASK
Examentraining politiek
MASK
Examentraining politiek
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Tips voor je examen
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
De Trias Politica
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Belangengroepen / Pressiegroepen
Een belangengroep wordt ook wel pressiegroep genoemd.
Een belangengroep heeft twee kenmerken:
- Komen op voor één belang
- Oefenen druk uit op de politiek
Voorbeelden van belangengroepen: LAKS, ANWB, AOB
Deze slide heeft geen instructies
Invloed van belangengroepen
Belangengroepen hebben verschillende mogelijkheden om invloed uit te oefenen op de politiek.
- Openlijke actie zoals demonstreren, blokkades.
- Lobbyen: op een informele manier (achter gesloten deuren) contact hebben met politici.
- Handtekeningen verzamelen
- De media inschakelen
- Overleg in adviesorganen (een groep mensen die de overheid advies geeft)
Deze slide heeft geen instructies
Machtsmiddelen
Pressiegroepen hebben machtsmiddelen nodig om hun doelen te bereiken. Voorbeelden van machtsmiddelen zijn:
Kennis
Grootte van de groep
Geld
Formele, wettelijke mogelijkheden
Toegang tot de media
Toegang tot politici (lobbyen)
Aansprekende leider
Zitting hebben in een bestuur of adviesorgaan (politiek vraagt daar vaak advies aan)
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Wat doet het parlement?
Twee belangrijkste taken van het parlement zijn:
(Mede) wetgeving.
(Wetgevende taak)
Controleren van de ministers.
(Controlerende taak)
Deze slide heeft geen instructies
Rechten van het parlement
(mede)wetgevende taak
recht van initiatief (wetsvoorstel schrijven alleen Tweede Kamer)
recht van amendement (wetsvoorstel wijzigen alleen Tweede Kamer)
goed- of afkeuren wetsvoorstellen
budget-begrotingsrecht (voorstel wijzigen, goed of afkeuren)
Controlerende taak
vragenrecht
recht op motie (wantrouwen)
ministers en staatssecretarissen in debat ter verantwoording roepen
recht op enquête of parlementair onderzoek
budget- of begrotingsrecht (controleren waar geld aan wordt uitgegeven)
Deze slide heeft geen instructies
Het verloop van de formatie:
1. Onderzoek
Informateur. Onderzoeken of een coalitie mogelijk is.
2. De informatie
De informateur voert gesprekken met twee of meer politieke partijen die graag met elkaar willen saamenwerken regeerakkoord (plannen voor het regeringsbeleid voor de komende jaren)
3. De formatie
De tweede kamer benoemt een formateur. Overlegt met coalitiepartijen over de verdeling van ministers en staatsecretarissen.
4. De beëdiging
Kabinetsleden worden beëdigd door de koning. Het kabinet krijgt meestal de naam van de minister president.
Deze slide heeft geen instructies
Beleidsvoorbereiding
Agendavorming
Beleidsbepaling
Beleidsuitvoering
Deze slide heeft geen instructies
eindexamensite: nl als parl dem. vraag 13, 16 en 18
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Doelstellingen EU
1- Vrede en veiligheid -> 'Nooit meer oorlog', criminaliteit, drugshandel en terrorisme bestrijden.
2- Economische samenwerking -> Vrij verkeer van mensen, goederen, diensten en geld. De euro, eerlijke concurrentie en gezamenlijk landbouwbeleid.
3- Welzijn -> milieu, bestrijden uitsluiting en discriminatie, gelijke rechten bevorderen.
4- Europese waarden -> vrijheid, democratie, mensenrechten, rechtsstaat.
Deze slide heeft geen instructies
Samen vragen oefenen
Examen 2022
tijdvak 1
Examenblad / eindexamensite
Deze slide heeft geen instructies
Criminaliteit
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Tips voor je examen
Deze slide heeft geen instructies
Misdrijf
maximaal levenslang in gevangenis
altijd een strafblad
medeplichtigheid wel strafbaar
Overtreding
maximaal 1 jaar hechtenis in huis van bewaring
meestal geen strafblad
medeplichtigheid niet strafbaar
Deze slide heeft geen instructies
Vormen van criminaliteit
Zware criminaliteit:
moord, inbraak, gewapende overvallen, verkoop harddrugs
Georganiseerde criminaliteit:
mensensmokkel, drugshandel
Veelvoorkomende criminaliteit:
vandalisme, vernielingen, diefstal, zakkenroller, graffiti
Deze slide heeft geen instructies
Wel of niet naar de rechter?
Officier van Justitie heeft 4 opties
Seponeren = geen rechtsvervolging
Schikken = geldboete
Vervolgen= rechtszaak
Strafbeschikking = voor veelvoorkomende strafbare feiten
Deze slide heeft geen instructies
8 stappen rechtszaak
Dagvaarding = de oproep om voor de rechter te verschijnen.
1: de opening [rechter]
2: de aanklacht voorlezen [officier v justitie] ook wel: tenlastelegging
3: getuigenverhoor [door wie? rechter, advocaat, officier v justitie]
4: verhoor van verdachte [door wie? rechter, officier, advocaat]
5: Het requisitoir=toespraak waarin hij de feiten op een rij zet, mening geeft over het bewijs en een straf eist. [officier v justitie]
6: Het pleidooi = verdediging [advocaat verdachte]
7: Het laatste woord [mag verdachte]
8 Vonnis = uitspraak [door rechter]
Deze slide heeft geen instructies
3 soorten rechterlijke instanties
Rechtbanken
(11 in NL)
Gerechtshoven
(4 in NL)
de Hoge Raad
(1)
(lichte overtredingen,
te hard rijden, burenruzie)
Deze slide heeft geen instructies
Kans op criminaliteit kleiner
Beschermende factoren:
baan/onderwijs
relatie hebben / hecht gezin
goede sociale vaardigheden
Kans op criminaliteit groter
Risicofactoren:
psychische problemen
onveilige opvoeding
problematisch drank/drugsgebruik
foute vrienden / groepsdruk
Deze slide heeft geen instructies
Rechtshandhaving
Rechtsbescherming
Deze slide heeft geen instructies
Nederland is een rechtsstaat:
Nederland is een rechtsstaat, een land waar de rechten en plichten van de burgers en van de overheid in de wet zijn vastgelegd.
overheid twee belangrijke taken:
Rechtshandhaving of het handhaven van de rechtsorde
2. Rechtsbescherming, burgers worden door de grondwet beschermd tegen een te grote overheidsmacht en tegen willekeur door de overheid.
Deze slide heeft geen instructies
Kenmerken van de rechtsstaat:
1. Er is een grondwet
2. De burgers hebben grondrechten (zoals Artikel 1)
3. De overheid moet zich ook aan de wet houden (legaliteitsbeginsel)
- er is rechtszekerheid (je weet wat voor straf je krijgt)
- rechtsgelijkheid (iedereen wordt hetzelfde behandeld)
4. Er zijn onafhankelijke rechters
5. Het land is een democratie (het volk heeft de macht)
Deze slide heeft geen instructies
Soorten straffen
Hoofdstraffen
Geldboete
Hechtenis
Gevangenisstraf
Taakstraf
Bijkomende straffen (afnemen rijbewijs)
Maatregelen (TBS)
Deze slide heeft geen instructies
waarom straffen we?
wraak
genoegdoening
afschrikken (andere en de dader)
voorkomen van eigenrichting
heropvoeden
beveiligen van de samenleving
Deze slide heeft geen instructies
Uitgangspunten strafrecht
- Je kan alleen gestraft worden voor iets wat strafbaar is.
- Er wordt rekening gehouden met de zwaarte van het delict.
- De rechter kijkt altijd naar de situatie waarin het delict plaatsvond.
> noodweer > overmacht
- De rechter houdt rekening met de achtergrond en persoonlijke eigenschappen.
> ontoerekeningsvatbaarheid
- De rechter houdt rekening met de leeftijd.
Deze slide heeft geen instructies
Rechten verdachte:
Het recht om te weten waar je van verdacht wordt.
Recht op een advocaat en als nodig een tolk.
Zwijgrecht.
Beperkte tijd worden vastgehouden.
Recht op eerlijk proces voor een onafhankelijke en onpartijdige rechter.
Na uitspraak in hoger beroep gaan.
Deze slide heeft geen instructies
Jeugdstrafrecht
12-18 jaar
Leg de trap uit: Politie- Halt- Justitie.
Volgende sheet: wat moet je dan doen als je bij Halt komt? --> Filmpje
Jeugdstrafrecht
Art. 77a-77hh Sr:
• Leeftijden:
• Tot 12 jaar: geen strafrechtelijke vervolging
• Tot 18 jaar: toepassing jeugdstrafrecht
• Vanaf 16 jaar mag ook meerderjarigen strafrecht worden toegepast. Rechter bepaalt.
• Tussen 18-23 mag ook jeugdstrafrecht worden toegepast.
Deze slide heeft geen instructies
Reclassering
Voor resocialisatie is begeleiding nodig. Dit doet de reclassering
Een organisatie die verdachten en daders begeleidt vóór, tijdens en na het strafproces
Deze slide heeft geen instructies
Repressie en preventie
Criminaliteitsbeleid: alle maatregelen om criminaliteit te bestrijden en te voorkomen.
Repressieve maatregelen: maatregelen bedoeld om crimineel gedrag achteraf te bestraffen.
Preventieve maatregelen: maatregelen bedoeld om crimineel gedrag te voorkomen.
Deze slide heeft geen instructies
wetboek van strafrecht
In het wetboek van strafrecht staan strafbare feiten omschreven zoals mishandeling, moord, fraude, diefstal etc.
Er zijn ook andere wetboeken voor andere misdrijven zoals
Wegenverkeerswet
Opiumwet (drugs)
Wet wapens en munitie
Deze slide heeft geen instructies
Bindingstheorie: Iedereen kan crimineel worden maar je bindingen (familie, vrienden, werk, relatie) voorkomen dit. Mensen met weinig bindingen worden dus eerder crimineel.
Rationele-keuzetheorie: Criminaliteit is een logische keuze: de gelegenheid maakt de dief. Je weegt de voor en nadelen tegen elkaar af: opbrengst vs. pakkans
Etikettentheorie: Iemand die al iets strafbaars heeft gedaan krijgt dit etiket (sticker) opgeplakt. Mensen verwachten niet dat die persoon dan ooit nog weer het rechte pad opgaat en daardoor gaat deze persoon zich ook zo gedragen.
Neutraliseringstheorie: Je praat je criminele gedrag goed. Je ontkent dat het verkeerd gedrag is. Bijvoorbeeld stelen van een rijk persoon omdat deze persoon toch geld zat heeft.
Criminaliteitstheorieën
Deze slide heeft geen instructies
Manieren om criminaliteit te meten
1. Politiestatistieken
Cijfers over strafbare feiten die bekend zijn bij de politie
2. Slachtofferonderzoek
Mensen ontvangen bijvoorbeeld een enquête waarin ze kunnen aangeven of ze slachtoffer zijn geweest van bepaalde misdrijven
3. Daderonderzoek
Hierbij ontvangen mensen ook een enquête, maar kunnen zij zelf invoeren of ze wel of niet een delict hebben gepleegd
Deze slide heeft geen instructies