De wereldoorlogen
4.2 Tussen de wereldoorlogen
De wereldoorlogen
4.2 Tussen de wereldoorlogen
Deze slide heeft geen instructies
Wat gaan we doen deze les?
Pak je Cornellschrift en log in bij LessonUp
Quizje over par. 4.1 via LessonUp!
Daarna laptops weg en korte uitleg over par. 4.2
(de uitgebreide LessonUp/ filmpjes kun je thuis terugkijken)
Vragen over cijfer van de toets of opdracht van hoofdstuk 3?
Hulp nodig bij de opdrachten van hoofdstuk 4?
Schrijf je in voor KWT!
Deze slide heeft geen instructies
In 1914 kwamen veel Europese landen met elkaar in oorlog. Wat was daarvan geen oorzaak?
nationalisme
opkomst van Hitler
militarisme
bondgenootschappen
Deze slide heeft geen instructies
Welke moord was de aanleiding voor het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog?
De moord op de Duitse keizer, Wilhelm II
De moord op de Russische tsaar, Nicolaas II
De moord op de keizer van Oostenrijk-Hongarije, Franz Jozef
De moord op de troonopvolger van het Oostenrijks-Hongaarse rijk Franz Ferdinand
Deze slide heeft geen instructies
Welk woord wordt bedoeld? trots op je eigen land – vlag – volkslied
Deze slide heeft geen instructies
Nationalisme is:
Een eigen staat voor je land willen.
Een grote liefde hebben voor je eigen volk.
Een leger hebben om je eigen volk te verdedigen.
Niet zwakker willen zijn dan andere volken.
Deze slide heeft geen instructies
Welk woord heeft niets te maken met nationalisme?
vlag
land
mitrailleur
volk
Deze slide heeft geen instructies
Welk woord heeft niets te maken met militarisme?
soldaat
volkslied
uniform
medailles
Deze slide heeft geen instructies
De Eerste Wereldoorlog duurde van...
1914 - 1917
1914 - 1918
1939 - 1945
1940 - 1945
Deze slide heeft geen instructies
Welk woord wordt bedoeld? vrienden – helpen – landen - oorlog
Deze slide heeft geen instructies
Het bondgenootschap waar Duitsland bij hoorde, heette de ...
Deze slide heeft geen instructies
Welk land hoort niet bij de Centralen
Oostenrijk-Hongarije
Bulgarije
Duitsland
Frankrijk
Deze slide heeft geen instructies
Bij welk bondgenootschap hoorde Frankrijk in 1914?
Centralen
Geallieerden
As-landen
NAVO
Deze slide heeft geen instructies
Bij welk bondgenootschap hoorde Rusland in 1914?
Centralen
Geallieerden
As landen
NAVO
Deze slide heeft geen instructies
Welk land hoort tijdens WOI niet bij de geallieerden?
Verenigd Koninkrijk (Engeland)
Verenigde Staten
Frankrijk
Duitsland
Deze slide heeft geen instructies
Je kent het verschil tussen oorzaak en aanleiding. Twee zinnen daarover: I De aanleiding heeft altijd met geweld te maken. Het is een oorlog, of een moord, of een vechtpartij. Oorzaken hebben niet altijd met geweld te maken. II De aanval van Duitsland op België en Frankrijk was de aanleiding tot de Eerste Wereldoorlog
Zin I is juist, zin II is onjuist.
Zin I is onjuist, zin II is juist.
Zin I en II zijn allebei juist.
Zin I en II zijn allebei onjuist.
Deze slide heeft geen instructies
Met een front wordt bedoeld:
De plaats waar gevochten wordt.
De wapenfabrieken
De plaats waar een oorlog gepland wordt.
De voorkant van een leger.
Deze slide heeft geen instructies
Wat was het doel van het Von Schlieffenplan?
zorgen dat de tegenstanders van Duitsland in een tweefrontenoorlog terechtkwamen
zorgen dat Duitsland in een tweefrontenoorlog terechtkwam
voorkomen dat de tegenstanders van Duitsland in een tweefrontenoorlog terechtkwamen
voorkomen dat Duitsland in een tweefrontenoorlog terechtkwam
Deze slide heeft geen instructies
Een loopgravenoorlog is een oorlog die wordt uitgevochten vanuit schuilplaatsen in de grond:
waar
niet waar
Deze slide heeft geen instructies
De tank werd tijdens de Eerste Wereldoorlog voor het eerst als wapen ingezet. Voor welke wapens geldt hetzelfde?
de atoombom, de auto, de duikboot
het vliegtuig, de auto, de duikboot
het gifgas, het vliegtuig, de duikboot
de atoombom, het gifgas, de duikboot
Deze slide heeft geen instructies
Waarom verloor Duitsland de Eerste Wereldoorlog?
Deze slide heeft geen instructies
Wat stond er in de Vrede van Versailles?
Deze slide heeft geen instructies
Leerdoelen
In deze paragraaf leer je:
hoe Rusland een totalitaire dictatuur werd
hoe Italië een totalitaire dictatuur werd
hoe het ging met de economie in de jaren 1920 en 1930
hoe Duitsland een totalitaire dictatuur werd
Deze slide heeft geen instructies
Kenmerkende aspecten bij deze paragraaf:
het totalitair karakter van het communistisch politiek systeem
de economische wereldcrisis
het racistisch en totalitaire karakter van het nationaalsocialisme
Deze slide heeft geen instructies
Tussen de oorlogen
'Interbellum' (inter = tussen, bellum=oorlogen)
1918 tot 1939
Dictatuur in Rusland
Dictatuur in Italië
De crisis en Amerika
Dictatuur in Duitsland
Deze slide heeft geen instructies
Interbellum
Je hebt een interbellum =een tijd tussen 2 oorlogen
En je hebt het Interbellum: de tijd tussen WO I en WO II (1919-1939)
Elke periode tussen twee oorlogen in wordt een interbellum genoemd. Als we het Interbellum met een hoofdletter schrijven, bedoelen we de periode tussen WOI en WOII.
Dictatuur in Rusland
Rusland wordt Sovjet-Unie
Lenin
Totalitaire staat
Stalin
Kiezen: filmpje slide 32 of tekst 33
filmpje slide 34 of tekst 35
filmpje slide 37 of tekst 38
Leerlingen krijgen in de uitgebreide LessonUp uitleg over deze vier onderwerpen m.b.t. de dictatuur in Rusland. Ze kunnen daarbij telkens kiezen tussen een tekstslide lezen of een filmpje kijken.
Interessant in het licht van de actualiteiten: hoe heeft Rusland zich ontwikkeld in de afgelopen 100 - 150 jaar en wat betekent dat voor de huidige situatie?
Lenin
Stalin
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Rusland wordt Sovjet-Unie
Tijdens WOI; het volk had honger en kwam in opstand
De tsaar trad af; democratische regering; door met de oorlog
Nadat Rusland zich overgaf in WO1 was er een revolutie
De communisten grepen de macht
Zij stichtten de Sovjet-Unie
Dit was de eerste communistische staat
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Lenin
De communisten schakelden hun tegenstanders uit
De macht kwam officieel bij de soldaten en arbeiders
Maar in werkelijk was Lenin de baas
Hij werd een dictator
Deze slide heeft geen instructies
Totalitaire staat
De communistische staat controleerde alles
Door middel van terreur werd de bevolking onderdrukt
Ook mocht je geen kritiek hebben op de staat
Zo'n staat noemen we dan totalitair (er is totale controle)
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Stalin
Na Lenins dood kwam Stalin aan de macht
Onder Lenin waren alle fabrieken al van de staat
Stalin dwong ook boeren hun boerderijen af te staan
De overheid bepaalde middels planeconomie wat en hoeveel geproduceerd werd
Stalin liet tegenstander arresteren, opsluiten en vermoorden
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Dictatuur in Italië
Fascisme
Kiezen: tekst slide 41 of filmpje slide 42
Hier krijgen de leerlingen uitleg over wat fascisme is.
Het woord wordt tegenwoordig heel vaak gebruikt, maar weten mensen wel wat het precies is? Zijn vergelijkingen wel of niet terecht?
Fascisme
Na WOI waren veel mensen hun vertrouwen in democratie kwijt
In 1922 werd Benito Mussolini regeringsleider Italië
Hij maakte van Italië een totalitaire staat; zijn beweging heette het fascisme
Met indoctrinatie wilde Mussolini dat iedereen hem ging zien als il Duce (= de leider)
Hij wilde dat Italië weer een machtig land zou worden zoals in de tijd van het Romeinse Rijk (Middelandse Zee = Mare Nostrum)
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Welvaart en crisis
Economische crisis in de Verenigde Staten
Crisis in Nederland
Kiezen: filmpje slide 44 of tekst 45 en 46
filmpje slide 47 en 48 of tekst 49
Wat is inflatie? Wat gebeurde er in de economie na WOI en hoe reageerde men daarop in de wereld?
Deze slide heeft geen instructies
The roaring twenties
Na WOI ging het economisch erg goed in de Verenigde Staten.
Landbouwgrond en fabrieken in Europa waren vernietigd. De Amerikanen konden veel verkopen aan Europa.
In de VS zelf had iedereen werk en er waren veel nieuwe producten te koop. Iedereen leende geld om al die nieuwigheden aan te schaffen.
Het waren the roaring twenties (de roerige jaren '20)
Deze slide heeft geen instructies
Economische crisis VS
Na verloop van tijd herstelde de Europese economieën en ook in de VS zelf had iedereen (met geleend geld) gekocht wat ze wilden hebben.
Er kwam overproductie, bedrijven gingen failliet en mensen werden ontslagen.
Mensen die ontslagen waren konden hun schulden niet aflossen.Zo gingen ook banken failliet.
De leningen die de Verenigde Staten aan andere landen had gedaan moesten terugbetaald worden. De hele wereld raakte in een economische crisis.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Crisis in Nederland
Werklozen in Nederland kregen van de overheid een kleine uitkering.
Om zwartwerken te voorkomen moesten ze twee keer per dag naar een stempellokaal voor een stempel.
Deze slide heeft geen instructies
Dictatuur in Duitsland
Duitsland na WOI
Dolkstootlegende
Nationaalsocialisme
Kiezen: Filmpje slide 52 en 54 of Tekst slide 51, 53 en 56
Had WOII voorkomen kunnen worden als er andere keuzes gemaakt waren tijdens het Interbellum? Wat zegt dat over (geo)politieke keuzes nu en in de toekomst?
Duitsland na WOI
Verlies van de oorlog komt hard aan. Veel mensen geloven in de dolkstootlegende.
Vrede van Versailles is slecht voor Duitsland:
Ze raken land kwijt, mogen nog maar een klein leger hebben en ze moeten heel veel geld (herstelbetalingen) betalen.
Duitsland wordt voor het eerst sinds haar bestaan (1871) een democratie, maar dat werkt slecht, veel extreme partijen.
Om de herstelbetalingen te kunnen betalen wordt er geld bij gedrukt.
Economisch gaat het slecht.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Dolkstootlegende
De nieuwe democratische regering had het verdrag van Versailles ondertekend.
En daarmee soldaten verraden.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
HYPERFLATIE
je geld is niets meer waard
Deze slide heeft geen instructies
Nationaalsocialisme
Door de economische crisis stemden veel Duitsers in 1932 op de nationaalsocialistische partij.
Nationaalsocialisme lijkt op het fascisme
Eén belangrijk verschil: nazi's zijn ook racistisch
Het Germaanse (Arische) ras: Übermenschen
Joden, zigeuners etc: Untermensen
Adolf Hitler werd regeringsleider en maakte een einde aan de democratie. Als dictator laat hij zich 'leider' (Führer) noemen.
Deze slide heeft geen instructies
Huiswerk bij deze les:
Maak van par. 4.2
een samenvatting of
de opdracht uit CumLaude of
de opdrachten in GWP of
het filmpje met je groepje
Deze slide heeft geen instructies
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd
Deze slide heeft geen instructies
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen
Deze slide heeft geen instructies
originalType.poll
Geef jezelf een cijfer hoe je deze paragraaf hebt bestudeerd
Deze slide heeft geen instructies