§5.6 Blessures

• newEditor
• Biologie
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 3

Welkom klas 3M

• Rustig gaan zitten op je plaats

• Lesboek 3B op tafel

• Aantekeningenschrift op tafel

• Schrijfmateriaal / etui op tafel

• Laptop (dicht)

• Zachtjes met elkaar praten tot de les start

Weten we het nog?

• Wervelkolom bestaat uit wervels met tussenwervelschijven

• Tussenwervelschijven zijn van kraakbeen

• Wervelkolom heeft een dubbele-S-vorm

• Goede lichaamshouding voorkomt rug- en nekklachten

• Bewegen zorgt voor een fit en gezond lichaam (fysiek en geestelijk)

Lesdoel §5.6

Je kunt:

• Van enkele blessures beschrijven wat er aan de hand is

• Beschrijven hoe je blessures kunt voorkomen

Blessures aan spieren

Blessure:

• Lichamelijk letsel (dat meestal wordt opgelopen bij sporten)

Blessures aan spieren:

• Spierpijn
  - Meest voorkomend
  - Ontstaat bij meer belasting dan normaal
  - Gaat vanzelf over

• RSI (bijv. een tenniselleboog);
  - Ontstaat door vaak dezelfde bewegingen te maken
  - Overbelasting van spieren
  - Ontsteking van de aanhechtingsplaatsen
  - Rust en een goede houding verminderen de klachten

Blessures aan botten

Botbreuken

• Een bot is gebroken (fractuur)

• Zichtbaar op een röntgenfoto

• Botten moeten in de goede stand weer vastgroeien (gips/schroeven of platen)

Voetbalknie

• Lichaam draait terwijl het onderbeen blijft staan

• Meniscus (stukje kraakbeen in de knie) is gescheurd

• Soms gewrichtskapsel en kapselbanden beschadigd

• Gaat over door rust of de meniscus moet operatief worden verwijderd

Kneuzing

• Een beschadiging van weefsel zonder dat er iets scheurt of breekt

• Zwelling

• Inwendige bloeding (blauwe plek)

• Koelen zorgt voor afname zwelling, bloeding en pijn

• Gaat over door het nemen van rust (soms een drukverband)

Verzwikking

• Gewrichtskapsel en kapselbanden rekken te ver uit

• Banden kunnen ook inscheuren of zelfs afscheuren

• Kraakbeen raakt ook vaak beschadigd

Ontwrichting

• Gewrichtskogel schiet uit de gewrichtskom

• Een arts brengt de gewrichtskogel weer op zijn plaats

Blessures voorkomen

• Warming-up voor het sporten

• Spieren krijgen meer bloed en zuurstof

• Spieren worden warmer

• Cooling-down na het sporten

• Het bloed gaat langzamer stromen

• Afvalstoffen hopen zich op

• Door een cooling-down worden afvalstoffen uit je spieren afgevoerd

Verwerking

Maken:

• Opdr. 1 t/m 3 (werkboek / online)

• Opdr. 5 t/m 7 (schrift)

• Wat niet af is wordt huiswerk

Klaar:

• Nakijken

• Test jezelf (online)

• Oefenen van de botten van het skelet van de mens

• Samenvatting / mind-map / flashcards maken

• huis- of leerwerk voor een ander vak

10

minute

00

second

add30s

Afsluiting

Je hebt geleerd wat er aan de hand is bij:

• Spierpijn

• RSI

• Botbreuken

• Voetbalknie

• kneuzing, verzwikking en ontwrichting

• Hoe je blessures kunt voorkomen