De industriële revolutie: van handwerk naar machines
De industriële revolutie: van handwerk naar machines
Wat weet je al over de industriële revolutie?
Leerdoel van deze les
Aan het einde van deze les kun je uitleggen hoe de industriële revolutie de samenleving en economie veranderde en kun je het verschil herkennen tussen feiten en meningen over deze periode.
Van huisnijverheid naar fabrieken
Rond 1750 begon in Groot-Brittannië een grote verandering: handwerk maakte plaats voor machines. Fabrieken maakten massaproductie mogelijk, vooral van katoenen kleding.
Belangrijke oorzaken van industrialisatie
Verbeterde landbouw, bevolkingsgroei, goedkope grondstoffen uit koloniën en veel nieuwe uitvindingen lagen aan de basis van de industriële revolutie.
De uitvinding van de stoommachine
James Watt verbeterde de stoommachine in de achttiende eeuw. Hierdoor konden machines veel meer werk overnemen van mensen.
Urbanisatie en het nieuwe stadsleven
Door de opkomst van fabrieken trokken veel mensen van het platteland naar de stad om in industrieën te werken. Steden groeiden snel en de luchtvervuiling nam toe.
Een veranderende samenleving
Nieuwe uitvindingen
De komst van gasverlichting, de verbrandingsmotor, telegraaf en nieuwe medische kennis veranderde het dagelijks leven.
Van standen naar klassen
De positie in de samenleving werd niet langer bepaald door geboorte, maar door beroep en inkomen: ondernemersklasse, middenklasse, arbeidersklasse.
Nederland in beweging (1815-1848)
Nederland, België en Luxemburg waren kort samengevoegd. Na de splitsing in 1830 ontwikkelde Nederland zich snel, bijvoorbeeld met de eerste stoomtrein tussen Haarlem en Amsterdam.
Politieke veranderingen in Nederland
De grondwet van Thorbecke in 1848 maakte een einde aan de absolute macht van de koning en legde de basis voor de parlementaire democratie.
Strijd voor betere rechten
Sociale wetten
Na 1872 mochten arbeiders zich organiseren. Vakbonden speelden een belangrijke rol in de strijd voor veilig werk en betere lonen.
Het Kinderwetje van Van Houten (1874) was de eerste sociale wet. Later werd het kiesrecht uitgebreid tot mannen en vrouwen.
Opkomst van vakbonden
Feit of mening? Brononderzoek
Het verschil tussen feit en mening is belangrijk bij geschiedkundig onderzoek. Let goed op de bron van informatie.
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.