Gemeenteraadsverkiezingen en hoe het werkt
Gemeenteraadsverkiezingen en hoe het werkt
Onderdelen in deze les
Gemeenteraadsverkiezingen en hoe het werkt
Wat weet jij al over de gemeenteraad en verkiezingen?
Wat leer je in deze les?
Aan het eind van deze les weet je wie de gemeenteraad vormt, wat verkiezingen zijn, en wie mag stemmen in jouw gemeente.
Lees de tekst
onderstreep moeilijke woorden
Wat is een gemeente?
een kleine stad
een stad of een dorp
een stad of paar dorpen samen
Wie zitten er in de gemeenteraad?
de burgemeester en wethouders
400 mensen uit de gemeente
mensen die lid zijn van een politieke partij en die gekozen zijn door de inwoners van een gemeente
alle mensen met een verblijfsvergunning die 5 jaar legaal in Nederland zijn
Wat kun je lezen in verkiezingsprogramma's?
De plannen van de burgemeester voor de gemeente.
De plannen van de politieke partijen voor de gemeente.
Waar je kan stemmen, op welke dag en hoe laat je moet komen.
Wat de inwoners graag willen veranderen in de plannen van het college.
Wie mag stemmen bij gemeenteraadsverkiezingen?
Wel
- Iedereen zonder paspoort of verblijfsvergunning - Niet-EU’ers korter dan 5 jaar in Nederland
Niet
- Nederlanders van 18 jaar of ouder - Inwoners uit EU-landen van 18+ - Niet-EU’ers die 5 jaar legaal hier wonen
Wie mogen NIET stemmen voor de gemeenteraad?
Mensen zonder Nederlands paspoort.
Mensen die geen lid zijn van een politieke partij.
Mensen van 18 jaar of ouder die uit een EU-land komen.
Mensen die niet uit Nederland of een EU-land komen, en die korter dan 5 jaar in Nederland zijn.
Wie maakt en voert de plannen uit?
de burgemeester en de wethouders
de gemeenteraad
de burgemeester
Answer D
Wat doet de gemeenteraad, nadat de definitieve plannen voor de gemeente gemaakt zijn?
Stemmen over de plannen, en de burgemeester en wethouders controleren.
De plannen uitvoeren
een burgemeester kiezen
Answer D
Hoe vaak zijn er gemeenteraadsverkiezingen?
Bij grote gemeentes elk jaar, bij kleine gemeentes een keer per 4 jaar.
een keer in de 4 jaar
dat staat niet in de tekst
Answer D
Wat doet de gemeenteraad na het maken van de plannen?
Wat hoort bij elkaar? (1)
kiezen wat je wilt gaan doen
een partij kiezen
de gemeente
man of vrouw van een politieke partij
een politieke partij
stemmen
CDA
een stad of paar dorpen
beslissen
het lid
Wat hoort bij elkaar? (2)
de ministers van een gemeente
doen wat in het plan staat
het ' parlement' van een stad
de hoogste politieke functie van een gemeenmte
burgemeester en wethouders
de burgemeester
de gemeenteraad
de wethouders
het college van B en W
uitvoeren
Wat zijn verwijswoorden?
Verwijswoorden zijn korte woorden die terugverwijzen naar personen, dingen, plaatsen of tijden. Ze maken teksten duidelijk en korter. Voorbeelden zijn: hij, zij, dat, er, dan.
Verwijswoorden
Verwijswoorden zijn (vaak kleine) woorden die terugwijzen naar andere woorden in de zin of in de tekst. Ze verwijzen bijvoorbeeld naar een plaats die in de tekst genoemd is (er, daar), of naar een persoon (hem, haar, ze), naar een ding (het, dit, dat), of naar een tijd (toen, dan). Je gebruikt ze om de zinnen korter te maken.
Een voorbeeld: Je kunt zeggen: ‘Het dochtertje van mijn broer Kees was jarig, dus ik heb het dochtertje van mijn broer Kees een cadeautje gegeven.’ Maar dat kan natuurlijk korter: ‘Het dochtertje van mijn broer Kees was jarig, dus ik heb haar een cadeautje gegeven’. voorbeelden: ‘Ben je nog op het feest van Piet en Hermien geweest?’ - ‘Nee, ik ben niet op het feest van Piet en Hermien geweest.’ Of, korter: ‘Nee, ik ben er niet geweest
Verwijswoorden
Als je een verwijswoord leest, moet je altijd goed nadenken: wat betekent dat precies? Als je bijvoorbeeld ‘hem’ leest: welke man is dat?
Of als je ‘daar’ leest: waar is dat dan precies? Het antwoord vind je door ‘terug te zoeken’ in de zin of in de tekst.
Wat betekent ‘dan’ in deze zin?
Op 18 maart 2026 zijn er verkiezingen voor de gemeenteraad; mensen van 18 jaar en ouder kunnen dan stemmen.
in de gemeenteraad
op 18 maart 2026
als je een Nederlands paspoort hebt
Answer D
Wat betekent ‘daarin’ in deze zin?
De partijen maken verkiezingsprogramma’s; daarin vertellen ze wat hun plannen voor de gemeente zijn.
in de verkiezingsprogramma's
in de gemeente
in de partijen
Answer D
Wat betekent ‘dat’ in deze zin?
Vind je het CDA de beste partij? Dan kies je voor het CDA. Of voor een andere partij natuurlijk. Dat mag iedereen helemaal zelf beslissen.
in welke gemeente je gaat stemmen
voor welke partij je kiest
of het CDA in het college van B en W komt.
Answer D
Wat betekent ‘dat’ in deze zin?
Na de verkiezingen moeten de partijen een nieuw college van B en W maken. Dat is de ‘regering’ van de gemeente.
de verkiezingen
de gemeente
een nieuw collge van B en W
Answer D
Wat betekent ‘ze’ in deze zin?
De mensen in de gemeenteraad controleren het werk van de burgemeester en de wethouders. Ze kijken of de burgemeester zijn werk goed doet.
de wethouders
de mensen die hebben gestemd
de mensen in de gemeenteraad
Answer D
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.
