Samengestelde zinnen en enkelvoudige zinnen

Welkom V3A


Uitleg grammaticia


1 / 13
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMiddelbare schoolhavo, vwoLeerjaar 2,3

In deze les zitten 13 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 15 min
Dit is niet oké

Introductie

Les over zinnen en zinsstructuur.

Onderdelen in deze les

Welkom V3A


Uitleg grammaticia


Grammatica: de basis

Zinnen en zinsstructuur

Enkelvoudige zin

  • Zin met één persoonsvorm

Samengestelde zin

  • Zin met twee of meer persoonsvormen

Voorbeeld enkelvoudige zin

  • Het wordt slecht weer vandaag.

  • Ik ga vandaag naar de Action.

  • Hij kijkt veel naar Star Wars.

Voorbeeld samengestelde zin

  • Het wordt vandaag mooi weer en we gaan lekker naar het strand. 

  • Hij kijkt veel naar Star Wars en schrijft daar over op zijn website.

Samengestelde zin

  • Bestaat uit twee of meer zinnen.

  • Kunnen nevengeschikte zinnen zijn, of ondergeschikte zinnen.

Onderschikking

- De zinnen kunnen niet los van elkaar voorkomen.

- De zinnen zijn afhankelijk van elkaar.


Nevenschikking
- Zinnen kunnen los van elkaar voorkomen.

- Je zou in principe tussen alle zinnen een punt kunnen zetten.


Voegwoorden

  • Voegwoorden zijn een soort cement.

  • Je kunt met voegwoorden zinnen aan elkaar plakken.

Onderschikkende voegwoorden o.a.:

  • aangezien

  • als

  • dat

  • doordat

  • terwijl

  • toen

Nevenschikkende voegwoorden

  • en

  • maar

  • want 

  • of*

  • dus

Wat is een bijzin?

  • Je hebt bij een onderschikking te maken met een bijzin.

  • Een bijzin is een zinsdeel in de vorm van een zin. Deze zin heeft een eigen persoonsvorm.

  • Persoonsvorm en onderwerp staan niet naast elkaar óf er kan een zinsdeel tussen worden gezet.

Volgorde bijzin
- Persoonsvorm staat achteraan.
- Persoonsvorm en onderwerp staan niet naast elkaar óf er kan een zinsdeel tussen worden gezet.

Volgorde hoofdzin

- Persoonsvorm staat vooraan in een zin, naast het onderwerp.


Samengestelde zin ontleden (1)

Een samengestelde zin met twee hoofdzinnen ontleed je apart van elkaar. Het voegwoord ertussen ontleed je niet.

De docent   l   roept   l   de leerlingen    en      zij   l   luisteren    l

naar de docent.

De docent   l   roept   l   de leerlingen    dus    zij    l   stoppen    l
met praten.