Hoek 1 - Zinsleer: Zinsdelen

Zinsleer

  • persoonsvorm (pv)

  • onderwerp (o)

  • WWG of NWG bepalen

  • naamwoordelijk deel (NWD)

  • lijdend voorwerp (LV)

  • meewerkend voorwerp (MV)

  • bepaling (B)


1 / 34
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsSecundair onderwijsAlgemeen secundair onderwijs,Technisch secundair onderwijsLeerjaar 4

In deze les zitten 34 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 50 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Zinsleer

  • persoonsvorm (pv)

  • onderwerp (o)

  • WWG of NWG bepalen

  • naamwoordelijk deel (NWD)

  • lijdend voorwerp (LV)

  • meewerkend voorwerp (MV)

  • bepaling (B)


woordleer 


zinsleer



Een zinsdeel kan uit verschillende woorden bestaan.

Bij woordleer benoem je elke woord apart.

Zinsleer is als een puzzel, maar met een vaste volgorde.


Hoe begin je eraan?

Stap 1: Zoek de PV


Wat is dan de PV in volgende zin? "Waarom willen de leerlingen van 2A morgen niet gaan zwemmen in het zwembad?"

A

de leerlingen van 2A

B

willen

C

zwemmen

D

gaan

Stap 1: zoek de PV

Tip:


1. Stel een ja/nee-vraag.

2. Als de zin al een vraag is, zet je het in de verleden tijd.


Bv.: 'Waarom wou 2A morgen niet gaan zwemmen in de Wezenberg?

Stap 2: Zoek het O


Zoek het O. ' Deze ochtend is de wekker van Lukas jammer genoeg niet afgegaan.'

A

Deze ochtend

B

de wekker van Lukas

C

jammer genoeg

D

Zerda

Zoek het O.

Wanneer is de les van Nederlands eigenlijk gedaan?

A

de les

B

de les van Nederlands

C

gedaan

D

Wanneer

Zin opsplitsen in zinsdelen

Alles wat je voor de PV kan zetten  = 1 zinsdeel

- > het moet wel een correcte zin zijn.


Ik /ga /morgen /lopen / in het bos.//

Morgen ga ik lopen in het bos.

Lopen ga ik morgen in het bos.

In het bos ga ik morgen lopen.

Stap 3a: bepaal WWG of NWG


Delen van een gezegde =

Stap 3b: bepaal WWG of NWG


zijn, worden, blijken, blijven, lijken, schijnen 

Laura keek twijfelachtig naar het bord toen de leerkracht haar de zin liet ontleden.

A

NWG

B

WWG

C


D


Emily is altijd heel sterk geweest in zinsleer.

A

NWG

B

WWG

C


D


Zoë zal nooit of te nimmer plezier beleven aan zinsleer.

A

NWG

B

WWG

C


D


Sumeya was opgetogen bij het vooruitzicht dat zij de volgende zin mocht ontleden.

A

NWG

B

WWG

C


D


Stap 4: Is er een LV?


WWG!

Eline geeft Ruth haar boek.

A

Eline

B

Ruth

C

haar boek

D

geeft

Marta en Iza dienden hun taak op donderdag niet in.

A

Marta en Iza

B

hun taak

C

op donderdag

D

niet

Stap 5: Is er een MV?


Pamela roept steeds het juiste antwoord voor heel de klas.

A

steeds

B

het juiste antwoord

C

de klas

D

voor heel de klas

Eleana fluistert Ikra het goede antwoord toe.

A

Eleana

B

Ikra

C

antwoord

D

het goede antwoord

Extra: Is er een VZV?


Extra: Is er een HV?

Stap 6: Is er een BWB?


Kate heeft gisteren haar gsm verloren in de klas van mevrouw Gielen.

A

gisteren

B

haar gsm

C

verloren

D

in de klas van mevrouw Gielen

Vorig jaar zaten Lena en Kate niet in dezelfde klas tijdens Nederlands.

A

Vorig jaar

B

niet

C

in dezelfde klas

D

tijdens Nederlands

Ontleed de zin:

De oude man heeft heel hard gevloekt.

Ontleed de zin:

De oude man    heeft   heel hard  gevloekt. (WWG)

.                     O.                 pv.           bep              VD

Ontleed de zin:

Die man moet streng gestraft worden. 

Ontleed de zin:

Die man moet streng gestraft worden. (WWG)

  O.                 pv.            bep.       VD.              inf.


De 6 stappen van zinsontleding

1. Zoek de PV.

2.Zoek het O?

3. Bepaal WWG/NWG.

4. Is er een LV?


5. Is er een MV?

6. Is er een BWB?

  • 1. Stel een ja/nee-vraag. 

  • 2 Wie/Wat +PV(+alle werkwoorden)?

  • 3.Bepaal of er ZWW of KWW is.

  • 4. Wie/Wat +WWG+O? (alleen in WWG)
    NWG? = nwd (naamwoordelijk deel)

  • 5. Aan wie/wat + PV+O?

  • 6. Hoe? Wanneer? Waar? Waarom?

Ontleed de zin:



Eleana heeft zich per ongeluk opgesloten in de meisjestoiletten.

Ontleed de zin:



Eleana/heeft/zich/ per ongeluk / opgesloten / in de meisjes-toiletten.//WWG

O          PV   VNW        Bep                VD                                 Bep

wederkerend voornaamwoord -> hoort bij een werkwoord (zich opsluiten, zich wassen, zich vergissen ...)