6.4: De vorming van staten 2025

6.4: De macht van vorsten

Dit heb je nodig:

  • Je boeken.

  • Je schrift.

  • Pen en markeerstiften

1 / 24
volgende
Slide 1: Slide
newEditorGeschiedenisMiddelbare schoolmavoLeerjaar 1

In deze les zitten 24 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 30 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

6.4: De macht van vorsten

Dit heb je nodig:

  • Je boeken.

  • Je schrift.

  • Pen en markeerstiften

Deze les:

  • Herhaling vorige paragraaf

  • Aan de slag: Lezen en maken gedeelde les in lessonUp + uitwerken leerdoelen.

Aan het einde van deze les:

Heb je laten zien:

  • Dat je weet welke twee soorten kerken er in de tijd van steden en staten waren en wat hun kenmerken zijn.

  • Dat je weet wat mensen geloofden dat er na de dood met je gebeurde.

  • Dat je weet welke groepen er volgens de kerk anders waren.

  • Dat je weet hoe de kerk omging met mensen die afweken van de normen van de kerk.

Heb je geleerd:

  • Wat de begrippen staatsvorming en centralisatie betekenen.

  • Hoe koningen hun gebieden weer vanuit één punt gingen besturen.

  • Heb je geleerd hoe er staten (landen) ontstonden en hoe dit kwam.


Wat kon er na de dood volgens de kerk in de middeleeuwen het met je gebeuren?

Hoe kon je volgens de kerk toch in de hemel komen?

Je hebt in dit hoofdstuk 3 soorten mensen geleerd die volgens de kerk niet goed waren. a. welke van deze drie zie je op de afbeelding? b. noem ook de andere 2 groepen

Romaanse kerk

Gotische Kerk


dikke muren




 grote ramen



hoge muren met luchtbogen



kleine ramen



na 1200



ronde bogen



spitse bogen



voor 1200



Uitleg verslag

Voorbeeld:

Bouwopdracht 6: Gotische kerk. 

                 Screenshot

Uitleg: Ik heb gekozen voor het bouwen van een Gotische kerk. Dit kun je zien aan de hoogte van de kerk, de steunpilaren die aan de buitenkant zichtbaar zijn, de bogen en de grote ramen. In de middeleeuwen vonden mensen geloof erg belangrijk en gingen ze steeds grotere kerken bouwen, dit is een Gotische kerk uit mijn stad is daar een voorbeeld van.

Aan de slag:

Kies uit:

  • Lezen en markeren paragraaf 6.4 (informatieboek)

  • Lezen deze gedeelde les + maken van de vragen op de blauwe dia's

  • Uitwerken leerdoelen in je leerdoelendocument.

  • Werken aan je bouwopdrachten en je verslag. De bouwopdracht die bij deze paragraaf hoort is het paleis.

6.4: De vorming van staten:

Leerdoelen:

1. Je kunt uitleggen wat staten zijn en hoe staten in deze tijd ontstaan.

2. Je kunt uitleggen wat de begrippen centralisatie en staatsvorming betekenen.

Ontstaan van staten (landen):

  • Vanaf de 12e eeuw komen steeds meer gebieden onder heerschappij van de koning.

  • Minder hulp nodig van leenmannen.

  • Ambtenaren worden ingehuurd voor bestuur en rechtspraak.

  • Huursoldaten gaan dienen in het leger van de koning. 

Leerdoel 1:

Ontstaan van staten (landen):

  • Geld voor dit alles komt uit inkomsten van de bloei van handel en nijverheid.

  • Maar ook uit belastingen en de verkoop van stadsrechten. 

Leerdoel 1:

Ontstaan van staten (landen):

  • Koningen bouwen grote paleizen in hoofdsteden om vanuit één plek hun rijk te besturen.

  • Centralisatie: Als een land steeds meer vanuit één plaats bestuurd wordt.

  • Ook gaan voor alle gebieden dezelfde regels en wetten gelden. 

  • Staatsvorming: als een land steeds meer als eenheid wordt bestuurd.

Leerdoel 2:

Begrip: Staatsvorming

Betekenis: als een land steeds meer als eenheid wordt bestuurd.


Met ambtenaren en een eigen leger waren vorsten minder afhankelijk van de hulp van leenmannen. Ook voerden koningen in deze tijd rechtbanken en wetten in voor het hele gebied, je had dus vanaf nu overal dezelfde wetten ipv. per gebied verschillende wetten en straffen.

Leerdoel 2:

Leg uit waarom het hebben van dezelfde wetten belangrijk is geweest voor staatsvorming.

Kun je een voorbeeld noemen van staatsvorming in Nederland nu?

Past dit bij staatsvorming?

A

Ja

B

Nee

C


D


Begrip: Centralisatie

betekenis: als een land steeds meer vanuit één plek wordt bestuurd.


Vorsten gingen vanuit één plek hun gebied besturen, vaak bouwden ze in deze 'hoofdstad' een groot paleis. 

Leerdoel 2:

Leg aan de hand van deze afbeelding uit dat er in Nederland nog steeds sprake is van centralisatie.

Is dit een voorbeeld van centralisatie?

A

Ja

B

Nee

C


D


Aan de slag:


Afsluiting: Controle lesdoelen:

Heb je laten zien:

  • Dat je weet welke twee soorten kerken er in de tijd van steden en staten waren en wat hun kenmerken zijn.

  • Dat je weet wat mensen geloofden dat er na de dood met je gebeurde.

  • Dat je weet welke groepen er volgens de kerk anders waren.

  • Dat je weet hoe de kerk omging met mensen die afweken van de normen van de kerk.

Heb je geleerd:

  • Hoe mensen altijd gebonden zijn aan tijd en plaats en hoe je deze kennis kan toepassen.

  • Wat de begrippen staatsvorming en centralisatie betekenen.

  • Hoe koningen hun gebieden weer vanuit één punt gingen besturen.

  • Heb je geleerd hoe er staten (landen) ontstonden en hoe dit kwam.