H15.5 condensatiepolymeren

• newEditor
• Scheikunde
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 5

15.5 condensatie

POLYMEREN

deze les

uitleg vorming condensatiepolymeren:

- polyester

-polyamide

leerdoelen

• Condensatiepolymerisatie kunnen uitleggen. 

• De vorming van een polyester en een polyamide kunnen tekenen in structuurformules. 

• Het begrip copolymeer kunnen uitleggen en tekenen aan de hand van een voorbeeld. 

• Vanuit een monomeer/monomeren de structuurformule van een polymeer kunnen geven en vice versa.

Opdracht

Leg uit wat een monomeereenheid is.

Antwoord: Een monomeereenheid is het repeterende deel in een polymeer dat voor de polymerisatie. Had je dit goed?

A

Ja

B

Nee

C

D

Opdracht

Teken een stukje van het polymeer polyvinylalcohol (PVA) met drie monomeereenheden.

Het monomeer van PVA is ethenol.

Het antwoord: Had je deze goed?

A

Ja

B

Nee

C

D

Opdracht

Teken de ester van propaan-1-ol en ethaanzuur

Antwoord: Had je dit goed?

A

Ja

B

Nee

C

D

Condensatiereactie

• Bij condensatiepolymerisatie ontstaat het polymeer door condensatiereacties. Hierbij komt altijd een klein molecuul vrij (bv water). Vandaar de naam condensatiepolymeren voor deze polymeren. 

• Het omgekeerde van de condensatiereactie is de hydrolysereactie. Hierbij splitst het molecuul door een reactie met water.

Condensatiepolymeren

• Bij condensatiepolymerisatie ontstaat het polymeer door condensatiereacties. Hierbij komt altijd een klein molecuul vrij (bv water).

• Het omgekeerde van de condensatiereactie is de hydrolysereactie. Hierbij splitst het molecuul door een reactie met water.

• Polymeren die ontstaan door condensatiepolymerisatie noemen we ook wel condensatiepolymeren.

Hoe teken je een condensatie-polymeer?

1. schrijf de structuurformule van het monomeer op

2. zorg dat de karakteristieke groepen
    (-OH & -COOH of -NH₂ & -COOH)
    aan de linker-en rechterkant van het molecuul staan

3. laat per binding een molecuul H₂O vertrekken

4.  teken een stuk van het polymeer door de repeterende eenheden aan elkaar te koppelen

Polyester

• Voor de vorming van een polyester heb je een alcolholgroep en een zuurgroep nodig. Dat kan doordat beide groepen in één stof zitten (bijvoorbeeld 2-hydroxypropaanzuur).

• Een andere optie is dat je twee stoffen gebruikt. De eerste heeft dan twee alcoholgroepen en de ander heeft twee zuurgroepen. Omdat er meerdere soorten monomeren zijn noemen we dit een copolymeer. 

uit één monomeer:

hydroxy .......zuur

uit twee verschillende  monomeren:

...diol + ....dizuur       (copolymeer)

Opdracht

Teken een stukje van het condensatiepolymeer dat ontstaat uit ethaan-1,2-diol en propaandizuur.

Teken van beide monomeren twee stuks.

Had je deze goed?

A

Ja

B

Nee

C

D

Polyamide

• Voor de vorming van een polyamide heb je een aminegroep en een zuurgroep nodig. Dat kan doordat beide groepen in één stof zitten (bijvoorbeeld 3-aminopropaanzuur).

• De namen polyester en polyamide kom je vaak tegen bij kleding. Polyamide kennen we ook onder een andere naam: nylon
  

uit één monomeer:

amino .......zuur

uit twee verschillende  monomeren:

...diamine + ....dizuur    (copolymeer)

Om aan te geven welk nylon het is worden nummers gebruikt. Het eerste nummer is aantal C-atomen van het diamine en de tweede het aantal C-atomen van het dizuur. Dus nylon-5,6 wordt gemaakt uit?

A

hexaan-1,6-diamine en hexaandizuur

B

pentaan-1,5-diamine en pentaandizuur

C

hexaan-1,6-diamine en pentaandizuur

D

pentaan-1,5-diamine en hexaandizuur

Opdracht

Teken een stukje polymeer van nylon-5,6 met 

één molecuul pentaan-1,5-diamine en hexaandizuur.

Had je deze goed?

A

Ja

B

Nee

C

D

maken vragen van 15.5

34 t/m 40