Tracheostoma/tracheotomie
Tracheostoma/tracheotomie
Deze slide heeft geen instructies
Leerdoelen
Je benoemt het verschil tussen een tracheotomie en tracheostoma.
Je kunt indicaties benoemen voor een tracheotomie en tracheostoma.
Je onderzoekt wat de verzorging inhoudt bij een tracheostoma of tracheotomie.
Deze slide heeft geen instructies
Wie heeft ervaring met een tracheostoma of tracheotomie?
Deze slide heeft geen instructies
Wat weet je al over een tracheostoma of een tracheotomie?
Deze slide heeft geen instructies
Tracheostoma (eindstandig)
BLIJVEND
Tracheotomie (niet - eindstandig)
Tracheotomie
Openen van de trachea via de hals
reversibel
Dreigende verstikking doordat de larynx dicht zit
Langdurige beademing
Farynx en larynx zijn nog intact
Tracheostoma (eindstandige tracheotomie)
Blijvende verbinding in de hals doordat de trachea in de huid van de hals wordt gehecht
irreversibel
Na een laryngectomie, bijv. bij strottenhoofdkanker
Geen stembanden meer doordat de larynx is verwijderd epiglottis en stembanden onderdeel van larynx, door uitgeademde lucht worden de stembanden in trilling gebracht)
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Hoe werkt onze stem? Waarom hebben zorgvragers met een tracheostoma een stemprothese nodig?
minute
second
Stemgeluid ontstaat doordat je stembanden uitgeademde lucht in trilling brengen. Dit geluid vervorm je met je tong, lippen, kaak en gehemelte tot spraakklanken.
Er kunnen dus 2 soorten kunstmatige openingen in de luchtpijp worden onderscheiden
Een blijvend stoma, waarbij de luchtpijp eindstandig in de huid is gehecht nadat het strottenhoofd is weggehaald of bij blijvende afwijkingen/obstructie van de bovenste luchtwegen.
Een tijdelijke opening in de luchtpijp (tracheotomie) om altijd een vrije ademweg te kunnen garanderen bijvoorbeeld na langdurige behoefte aan beademing of tijdelijke ondersteuning bij het mobiliseren van sputum.
Deze slide heeft geen instructies
Tracheostoma (eindstandig)
BLIJVEND
Tracheotomie (niet - eindstandig)
Tracheotomie
Openen van de trachea via de hals
reversibel
Dreigende verstikking doordat de larynx dicht zit
Langdurige beademing
Farynx en larynx zijn nog intact
Tracheostoma (eindstandige tracheotomie)
Blijvende verbinding in de hals doordat de trachea in de huid van de hals wordt gehecht
irreversibel
Na een laryngectomie, bijv. bij strottenhoofdkanker
Geen stembanden meer doordat de larynx is verwijderd epiglottis en stembanden onderdeel van larynx, door uitgeademde lucht worden de stembanden in trilling gebracht)
Noem een indicatie voor een tracheotomie/tracheostoma
Deze slide heeft geen instructies
Indicaties voor tracheotomie/tracheostoma
trauma van hoofd-halsgebied
obstructies van de luchtwegen (oedeem, tumor, verbranding, ernstige allergie)
chirurgische ingrepen in hoofd-halsgebied (laryngectomie, oesofagectomie, thyroïdectomie)
noodzaak van frequent bronchiaal toilet
moeizame ontwenning van de beademing
slikproblematiek met risico op aspiratie
neurologische aandoening (verlamming slik en ademhalingsspieren)
Deze slide heeft geen instructies
Noem een contra-indicatie voor een tracheotomie/tracheostoma
Deze slide heeft geen instructies
Contra indicatie tracheotomie/tracheostoma
instabiele cervicale wervelkolom
ernstige stollingsstoornissen
bestaande infectie of maligniteit op de plaats van de tracheotomie
ernstig vergrote schildklier
Deze slide heeft geen instructies
Tracheotomie
Ademhaling alleen via canule.
Stembanden aanwezig.
Gevaar voor verslikken.
Over het algemeen tijdelijk.
Tracheostoma
Ademhaling via stoma of via canule.
Bij een laryngectomie geen stembanden.
Geen gevaar voor verslikken.
Is blijvend.
Deze slide heeft geen instructies
Waarom wel kans op verslikken bij tracheotomie en niet bij tracheostoma?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Welke complicaties kunnen er ontstaan?
Mogelijke complicaties bij een tracheacanule zijn:
Slijmproblemen
Hoestklachten
Huidproblemen
Obstructie
Infectie van de luchtwegen
Deze slide heeft geen instructies
De eerste 24-48 uur is spreken nog niet mogelijk, omdat er rondom de canule een opgeblazen cuff (ballon) zit. Door de cuff voorkom je dat er wondvocht in de luchtweg loopt en kan de wond genezen.
Een cuff sluit de luchtweg richting de keelholte volledig af. De ademhaling verloopt zo alleen nog maar richting de longen. Een opgeblazen cuff kan ervoor zorgen dat er geen speeksel de luchtwegen inloopt en dat de tracheacanule niet lekt. De cuff zorgt dan voor een betere beademing.
Plaats bij een gecuffte tracheacanule nooit een spreekklep! Een gecuffte tracheacanule mag ook nooit worden afgedopt. De cliënt krijgt dan geen lucht meer en kan stikken.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Verzorging:
Binnencanule wordt minimaal 2 x per dag verwijderd en gereinigd
Eerste 5 dagen vaker, indrogen wondvocht en sputum
Bij verwijderen draag je niet steriele handschoenen
Schoonmaken met stromend water, drogen met een gaasje en pincet
Pijpenragers wordt afgeraden (door kleine beschadigingen kan slijm juist makkelijker gaan ophopen)
Canule droog terugplaatsen
Deze slide heeft geen instructies
Waarom bevochtigen en hoe?
minute
second
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Bij het verwisselen van de fixatieband ziet Myriam dat er decubitusplekken zijn ontstaan onder de band. Welke maatregelen had Myriam kunnen nemen om druk op de huid door de fixatieband te voorkomen.
Deze slide heeft geen instructies
Antwoord casus
• Trek de fixatieband niet te strak aan (houd één-twee vingers ruimte tussen band en huid).
• Verzorg de huid met Cavilon® of Duoderm®.
• Bescherm de huid met een splitgaas.
• Verschoon het splitgaas als het vochtig is.
• Gebruik splitschuimverband.
Deze slide heeft geen instructies
Vragen
Deze slide heeft geen instructies