1.2 Europa onder spanning
KA:
- het voeren van twee wereldoorlogen
- verwoestingen op niet eerder vertoonde schaal door massavernietigingswapens en de betrokkenheid van de burgerbevolking bij oorlogsvoering
1.2 Europa onder spanning
KA:
- het voeren van twee wereldoorlogen
- verwoestingen op niet eerder vertoonde schaal door massavernietigingswapens en de betrokkenheid van de burgerbevolking bij oorlogsvoering
Leerdoelen
In deze paragraaf leer je:
- wat de oorzaken van WO1 waren.
- wat de aanleiding van WO1 was.
- hoe WO1 verliep.
- welke wapens werden gebruikt en welke verwoestingen werden aangericht.
- hoe burgers betrokken waren bij WO1.
- wat de gevolgen van WO1 waren.
Kenmerken van de Eerste Wereldoorlog
Filmvragen
Hoe laat de trailer zien dat oorlog niet heldhaftig is?
Welk beeld geeft de trailer van Duitse soldaten?
Hoe verschilt het beeld van oorlog in de trailer van een ‘heldhaftig’ oorlogsverhaal?
Hoe probeert de trailer de kijker mee te laten voelen met de soldaten?
minute
second
keizers, burgers en arbeiders
In de 19e eeuw komt er een grote middenklasse op (ondernemers, professoren, artsen, etc.).
De verschillen tussen rijk en arm waren groot.
Gedurende de 19e en 20e eeuw kregen de arbeiders steeds meer rechten en vrijheden.
HDR (oorzaak en aanleiding)
Oorzaak
Aanleiding
Structureel van aard: iets wat al langer bestaat en zich nestelt in het doen en laten van de samenleving.
Gebeurtenis die niet direct tot een andere gebeurtenis leidt.
Incidenteel van aard: vaak een kort en plots moment.
Gebeurtenis die vaak meteen leidt tot een andere gebeurtenis.
Duitse bond en Otto von Bismarck
"Blut und Eisen"
Otto von Bismarck
Van Noord-Duitse bond naar keizerrijk Duitsland:
Duitsland in oorlog met Denemarken (1766)
Duitsland in oorlog met Oostenrijk (1768)
Frans-Duitse Oorlog (1870)
Gevolgen Frans-Duitse Oorlog:
Afgeven van Elzas Lotharingen
Betalen van een geldboete
Oorzaak 1: nationalisme
Oorzaak 2: het moderne imperialisme
Machtsevenwicht?
Oorzaak 3: militarisme
Oorzaak 4: wapenwedloop
Oorzaak 5: bondgenootschappen
Aanleiding: de moord op de Oostenrijkse kroonprins Franz Ferdinand op 28 juni 1914
Eerste slag aan de Marne
6 september-12 september 1914: Eerste slag aan de Marne.
Franse en Britse soldaten vechten tegen de Duitse opmars naar Parijs.
Duitsers volgden Engelsen naar het noordoosten en niet naar Parijs.
Duitsers moesten zich terugtrekken naar het noorden en groeven zich, net als de Fransen, in in loopgraven.
Franse taxi's vervoeren soldaten
19 oktober-30 november 1914: eerste slag om Ieper
In het oostfront...
1915: Duitsland brengt troepen naar het oostfront voor een aanval op Rusland en Italië stapt over op de Triple Entente.
Gevolgen:
- Duitsland verovert Estland, Letland, Litouwen en het Russische deel van Polen.
- Russen worden verdreven uit Oostenrijk-Hongarije.
1916 (O): Rusland vecht terug en herovert Oostenrijk, maar….op mentaal en militaristisch gebied uitgeput.