De sociale kwestie: leven, werken en strijd in de 19e eeuw

Slide tekst

De sociale kwestie: leven, werken en strijd in de 19e eeuw

1 / 14
volgende
Slide 1: Slide
newEditorGeschiedenisMiddelbare schoolvwoLeerjaar 2

In deze les zitten 14 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 30 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Slide tekst

De sociale kwestie: leven, werken en strijd in de 19e eeuw

Aan het eind van de les kun je...

...uitleggen hoe de leef- en werkomstandigheden van arbeiders in de 19e eeuw veranderden en verbeterden, en welke rol sociale wetten, vakbonden en medische kennis hierbij speelden.

Wat weet je al over de sociale kwestie en kinderarbeid?

Wat was de sociale kwestie?

In de 19e eeuw kwamen slechte leef- en werkomstandigheden van arbeiders meer in beeld. Kinderarbeid, armoede en lange werktijden werden maatschappelijk bespreekbaar.

Leven en werken in armoede

Veel arbeiders woonden in krappe, vochtige huizen in vervuilde stadswijken. Gezinnen moesten hard werken voor weinig geld, vaak onder slechte omstandigheden.

De komst van sociale wetten

Dankzij maatschappelijke druk werden sociale wetten ingevoerd zoals het kinderwetje van Van Houten (1874). Dit verbood kinderarbeid jonger dan 12 jaar in fabrieken en werkplaatsen.

Vakbonden en arbeiders in actie

Arbeiders kwamen in actie en richtten vakbonden op. Ze steunden elkaar, voerden stakingen en overlegden met werkgevers om betere arbeidsvoorwaarden af te dwingen.

Socialisme: streven naar gelijkheid

Voorstanders van geleidelijke verbeteringen streefden juist met wetten en via parlementaire weg naar verandering.

Radicale socialisten, zoals Marx, wilden via opstanden fabrieken en machines in handen van de staat brengen.

Radicale socialisten

Gematigde socialisten

De medische revolutie en hygiëne

Nieuwe medische kennis, riolering en schoon drinkwater verbeterden de gezondheid van de arbeiders. Kindersterfte daalde, ziektes als cholera kwamen minder vaak voor.

Reflectie: Wat zou jij doen?

Stel, je leeft in de 19e eeuw en ziet kinderarbeid en slechte leefomstandigheden. Wat zou jouw oplossing zijn? Bespreek je idee met de klas.

Samenvatting van de sociale kwestie

De sociale kwestie leidde tot meer aandacht voor het lot van arbeiders, invoering van sociale wetten, de opkomst van vakbonden en verbeteringen in de volksgezondheid.

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.

Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.

Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.