1.2 Nederland en Nederlands-Indië in de 19e en 20ste eeuw

• newEditor
• Geschiedenis
• Middelbare school
• vmbo t
• Leerjaar 2,3

1.2 Nederland en Nederlands-Indië in de 19e en 20e eeuw

Ben je er klaar voor?

Zit je op de goede plek?

Is je…

Jas uit en op de gang of in je kluis?

Telefoon in je kluis?

Leg op je tafel!

Je boek

Pen e.d.

Starter van de les!

We bekijken het filmpje dat ook bij het huiswerk stond nog even in de klas

https://schooltv.nl/video-item/hoe-begon-de-kolonisatie-van-de-indonesische-archipel-en-welke-gevolgen-had-dit-oneerlijke-handel-en-de-voc

Je werkt in 2-tallen

1 Schrijf of je post-it wat de belangrijke onderwerpen zijn uit paragraaf 1.1

2 Schrijf op waar paragraaf 1.2 over zal gaan.

Kennen voor de toets!

Elke les!

Doelen

Samen aan de slag

Zelf onderzoeken

5 min

30 min

5 min

Afronden

Doelen!

Lesdoelen

• Je weet hoe Nederlands-Indie ontstond en een kolonie werd van NL.

• Je weet wat het cultuurstelsel is en welke gevolgen dit had.

• Je weet waarom de ethische politiek werd ingevoerd

Vaardigheden:

• Je kunt informatie uit bronnen halen

• Je kunt de betrouwbaarheid van bronnen vaststellen

• Je kunt oorzaken en gevolgen herkennen

-Starter

-uitleg

-samen starten met een opdracht

-zelfstandig werken in stilte

-nakijken in je tafelgroep

-afsluiting

aan de slag

• Huiswerk af? 1.2 opdracht 1 t/m 10

Af is:

• alle opdrachten gemaakt

• Vraag zo nodig eerst hulp aan je klasgenoten - dan aan de docent

Klaar?

Maak 1.2 opdracht 1 t/m 3

Ook al af? Maak historische vaardigheden blz 42 - 43 opdracht 1 t/m 3

15

m

00

s

+30 s

Uitleg 1.2

Oost-Indië wordt Nederlands-Indië

• 1799 VOC stopt te bestaan - reden teveel verlies

• 1810 Engelsen veroveren Molukken

• 1816 Engelsen geven Molukken terug aan NL - koloniaal gebied nu bezit van de overheid (niet meer van de VOC)

Kolonie moest weer winst opleveren - het werd een wingewest!

Dit is een gebied waar je grondstoffen en landbouwproducten haalt en producten uit je eigen land naartoe exporteert.

Leerdoel: Je weet hoe Nederlands-Indië ontstond en een kolonie werd van NL.

Uitleg 1.2

Oost-Indië wordt Nederlands-Indië

Verschil:

eerst van de VOC dan van NL

overeenkomst:

er is in beide tijden een gouverneur-generaal de baas.

Leerdoel: Je weet hoe Nederlands-Indië ontstond en een kolonie werd van NL.

Uitleg 1.2

Oost-Indië wordt Nederlands-Indië

Ander verschil:

Er wordt een eigen leger opgericht:

het KNIL koninklijk Nederlands Indisch Leger

(NL officieren inlandse (indische) soldaten

overeenkomst:

onderdrukking met geweld (Net als op Banda)

Leerdoel: Je weet hoe Nederlands-Indië ontstond en een kolonie werd van NL.

Uitleg 1.2

Vaardigheid 4 blz 295! Gebruik dit echt!

1. Wie heeft de bron gemaakt?

2. Wanneer is de bron gemaakt?

3. Welke informatie had de maker van de bron?

4. Wat was de bedoeling van de bron?(voor wie gemaakt - in opdracht van)

Vaardigheid: Je kunt de betrouwbaarheid van bronnen vaststellen

Uitleg 1.2

Even oefenen!

1. Wie heeft de bron gemaakt?

2. Wanneer is de bron gemaakt?

3. Welke informatie had de maker van de bron?

4. Wat was de bedoeling van de bron?

Vaardigheid: Je kunt de betrouwbaarheid van bronnen vaststellen

https://historiek.net/de-gevangenneming-van-prins-diponegoro-door-generaal-de-kock-5/16058/

Maak nu in stilte

• 1.2 opdracht 1 tot en met 5 blz 20 t/m 22

Let op:

Daarna bespreken we het cultuurstelsel!

20

m

00

s

+30 s

Uitleg 1.2 Cultuurstelsel

Leerdoel: Je weet wat het cultuurstelsel is en welke gevolgen dit had.

Beantwoordt met je groepje:

Wat is het en waarom werd het bedacht:

Gevolgen NL:

Gevolgen Java:

Waarom afgeschaft:

5

m

00

s

+30 s

Uitleg 1.2 Cultuurstelsel

Leerdoel: Je weet wat het cultuurstelsel is en welke gevolgen dit had.

Check je antwoorden met je groepje:

Wat is het en waarom werd het bedacht:

Gevolgen NL:

Gevolgen Java:

Waarom afgeschaft:

Uitleg 1.2 Burgerschap

Vaardigheid: je kunt informatie uit bronnen halen

Multatuli - Max Havelaar

https://schooltv.nl/video-item/max-havelaar-een-kritisch-en-revolutionair-boek-over-nederlands-indie

Maak vraag 6 in tweetallen.

Nabespreken!

10

m

00

s

+30 s

Aan de slag

Maak 1.2 alle opdrachten!

Afsluiten

Reflectie

feedback naar jezelf

Schrijf op je post-it en plak op tafel

Hoe heb je gewerkt de afgelopen week!

Starter van de les!

Er zijn drie begrippen:

1. Niet schaden: Anderen geen pijn doen of benadelen.

2. Eerlijkheid: Open en betrouwbaar zijn in wat je doet.

3. Verantwoordelijkheid: De gevolgen van je daden dragen voor de samenleving.

Waarom zijn dit belangrijke waarden en hoe leer je ze als kind?

Starter van de les!

Nabespreken:

1. Wat is ethiek?

   • Moreel verantwoord: Het gaat om gedrag dat eerlijk, respectvol en rechtvaardig is tegenover anderen.

   • Nadenken over regels: Ethiek is de wetenschap of het nadenken over waarom iets goed of fout is, gebaseerd op onze normen en waarden.

   • Soms mag iets van de wet, maar is het niet verantwoord als je kijkt naar de bovenstaande zaken

Het spoorboekje

Doelen!

• Je weet waarom de ethische politiek werd ingevoerd

Vaardigheden:

• Je kunt informatie uit bronnen halen

• Je kunt de betrouwbaarheid van bronnen vaststellen

• Je kunt oorzaken en gevolgen herkennen

-Starter

-uitleg

-samen starten met een opdracht

-zelfstandig werken in stilte

-nakijken in je tafelgroep

-afsluiting

Pauze in het lokaal!

Oefening! Skimmen

Doel: snel begrijpen waar een tekst overgaat!

Werken in duo

*Je hebt 1 minuut om de tekst te bekijken.

1) Ethische politiek blz 24

2) Opkomst van het Indonesisch verzet blz 25

*Vertel elkaar waar je denkt dat de tekst over gaat.

*herhaal de stap nog een keer. Nieuwe ideeën?

1

m

00

s

+30 s

Oefening scannen!

Je gaat nu gericht lezen op zoek naar antwoord op een vraag!

De ethische politiek

-Je kunt uitleggen wat de ethische politiek inhoudt en hoe deze ontstaan is

Opkomst van het Indonesisch verzet

-Leg uit het Indonesisch verzet ontstond, wie er een belangrijke rol in speelden en wat de reactie van Nederland was op dit verzet?

5 minuten de tijd en delen met je duo-maatje

5

m

00

s

+30 s

Nabespreken scannen!

Je gaat nu gericht lezen op zoek naar antwoord op een vraag!

De ethische politiek

-Je kunt uitleggen wat de ethische politiek inhoudt en hoe deze ontstaan is

Opkomst van het Indonesisch verzet

-Leg uit het Indonesisch verzet ontstond, wie er een belangrijke rol in speelden en wat de reactie van Nederland was op dit verzet?

5 minuten de tijd en delen met je duo-maatje

Aan de slag

• Huiswerk af? 1.2 opdracht 1 t/m 10

Af is:

• alle opdrachten gemaakt

• Vraag zo nodig eerst hulp aan je klasgenoten - dan aan de docent

• nagekeken en afgetekend - sticker!

Klaar?

Maak 1.3 opdracht 1 t/m 3 blz 19 t/m 21

Ook al af? Maak historische vaardigheden blz 42 - 43 opdracht 1 t/m 3

15

m

00

s

+30 s

De rebus:

• De ethische politiek is een directe oorzaak voor het Indonesisch nationalisme

Oorzaak en gevolg

De Java oorlog kostte veel geld - Het cultuurstelsel moest dit terug verdienen - de armoede en uitbuiting van de Javanen vonden veel Nederlanders onethisch - er moest beter voor de inlanders gezorgd worden door - de ethische politiek - onderwijs en studeren was hier een onderdeel van - leren over vrijheid en de Franse revolutie zorgde voor het ontstaan van nationalisme

Afsluiten

Reflectie

Exit ticket

Schrijf op je post-it en plak op tafel

3 dingen die je hebt geleerd

2 vragen die je nog hebt of dingen die je wilt onderzoeken

1 iets waar je meer over wilt weten

Huiswerk is

1.2 opdracht 1 t/m 10