Triage DA2 BOL
Les 2.4.3 2023-2024
Neurologische uitval
J. Bouwmeester & V. Holtrust
Triage DA2 BOL
Les 2.4.3 2023-2024
Neurologische uitval
J. Bouwmeester & V. Holtrust
Deze slide heeft geen instructies
Hoe ziet de les er uit?
- Terugblik vorige les
- Vragen uit de voorbereiding?
- Doornemen neurologische uitval
- Oefenvragen met urgenties
- Casus oefenen
- Afname Midiproeve
- Huiswerk
Deze slide heeft geen instructies
Terugblik vorige les
Vreemd gedrag
Suïcidaliteit
Zijn er hierover nog vragen?
Docent stelt controle vragen:
- Wat voor soort vragen stel jij in een dreigende situatie?
- Hoe moet je handelen bij een inspannings gebonden hitteberoerte?
- Waarom wordt DM genoemd op deze kaart?
Voorbereiding
Heb je je voorbereid?
Zijn er vragen vanuit de voorbereiding?
Laat je casus maar even zien!
Vragen inventariseren - na afloop evalueren of dit voldoende aan bod is gekomen
Wat komt er in jou op bij het begrip neurologische uitval?
Bij neurologische uitval kan er sprake zijn van uitval van:
Motoriek - verlamming
Gevoel - verdoofd/tintelingen
Gehoor
Gezichtsvermogen
Spraak
Neurologische uitval kennen we vooral van een CVA (ook wel beroerte genoemd) of TIA
In digitale versie triagewijzer: Motorische uitval, parese (spierzwakte/verlamming) of afasie (moeite met spreken en woorden vinden) , maar ook coördinatiestoornissen (=ataxie - denk aan 'dronkemansloop' )
Maar neurologische uitval kan ook voorkomen (al dan niet tijdelijk) bij MS/ALS hevig migraine of een hernia
Waarvoor staat de afkorting CVA? Ken je ook een ander woord hiervoor?
Bij neurologische uitval denken we vaak aan en CVA (dit hoeft niet altijd de oorzaak te zijn)
Snap je de begrippen:
- Motorische uitval
- Parese
- Afasie
- Coördinatiestoornis
Er is maar één soort CVA/beroerte
Waar
Niet waar
Herseninfarct - arteriële afsluiting
Hersenbloeding (bloedig CVA)
Bloeding of afsluiting (infarct)
Deze slide heeft geen instructies
Weet je ook waar de afkorting TIA voor staat? Wat is het verschil met een CVA?
LET OP! iedere TIA is een CVA tot het tegendeel bewezen is - je gaat dus niet eerst 24 uur afwachten!!
Kun jij de FAST-test uitleggen?
- Waarvoor staat de afkorting?
- Hoe kun je dit uitvragen?
- Moeten alle onderdelen afwijkend zijn om van neurologische uitval te spreken?
Face - gezicht - hangt er een mondhoek af? Je kunt patiënt vragen om met de tanden bloot te lachen
Arms - is er uitval van kracht in de armen? - laat patiënt beide armen voor zich uitsteken
Speech - hoe is de spraak van patiënt? Dubbele tong? Onsamenhangend? brabbelend?
Time - Hoe lang zijn de klachten al aanwezig?
Wanneer 1 onderdeel afwijkend is en dit is recent ontstaan gaan we uit van een CVA
In het Nederlands: "mond - spraak - arm - beroertealarm"
Deze slide heeft geen instructies
Waarom is het van belang om te weten hoe lang de klachten al aanwezig zijn? Bij U1 zie ik <12 uur en bij U2 zie ik >12 uur...?
Dit heeft te maken met de behandeling van een herseninfarct.
Trombolyse: medicijnen die het stolsel op kan lossen kan tot 12 uur worden toegepast.
Tot 24 uur nieuwe behandeling --> intra arteriële trombolyse
Tot 24 uur evt. ook trombectomie (via katheter het stolsel verwijderen) bij infarct
Neurologische uitval net voorbij
U2 urgentie
Waarom is dat?
Deze slide heeft geen instructies
Je ziet in je boek dat je ook neurologische uitval kunt krijgen door een hernia. Kun je dit uitleggen?
HNP hernia nuclei pulposi - tussenwervelschijf puilt uit - oefent daardoor druk uit op een zenuwwortel - dit geeft uitstralende pijn.
Ezelsbruggetje - pijn van een hernia neemt toe bij Hoesten, Niezen, Persen (HNP...)
Wanneer de druk op de zenuwwortel groter wordt kan dit leiden tot zenuwbeschadiging en neurologische uitval --> gevoelsstoornis of krachtsverlies
Bij nekhernia - neurologische uitval in de armen
Bij rughernia - neurologische uitval in de benen (klapvoet)
Neurologische uitval door hernia: U3
Deze slide heeft geen instructies
Andere oorzaken van neurologische uitval
Neurologische uitval kan ook worden veroorzaakt door andere ziektebeelden. Soms is het moeilijk om dit te onderscheiden van een CVA:
- Hersentumor (of metastasen)
- Parese van Bell
Voornaamste verschillen met CVA:
Hersentumor/metastase --> klachten ontstaan geleidelijk, waar ze bij een CVA veel sneller ontstaan
Parese van Bell:
-Onschuldige aangezichtsverlamming, herstelt vaak spontaan
-Oorzaken o.a. oorontsteking, herpes zoster/simplex-virus, ziekte van Lyme, complicatie operatie, schedelletsel
-Verschil met CVA: bij CVA alleen spieren rondom mond verlamd, bij perifere facialisparese de hele gezichtshelft – wenkbrauwen niet meer fronsen, oog niet meer sluiten, mond niet bewegen
Oefenen met urgenties
Sluit je boek en/of digitale versie van de triagewijzer
Probeer uit je hoofd antwoord te geven op de vragen
Kun je de urgenties plaatsen?
Deze slide heeft geen instructies
Peter belt over zijn vrouw: Haar mond hangt helemaal scheef aan de rechterkant en ze praat raar...een uur geleden was dit nog niet zo. Jij:
Geeft advies om dit nog even aan te zien, mogelijk een TIA, dit gaat binnen 24 uur over
Maakt een afspraak over enkele uren
Stuurt de huisarts op spoedvisite
Stuurt gelijk een ambulance
U1 urgentie, neurologische uitval (niet door een hernia) < 12 uur - mvr. kan een CVA hebben.
Marije is bekend met een hernia in haar nek. Nu heeft ze het gevoel dat ze in haar linkerarm minder kracht heeft. Jij:
Maakt een afspraak binnen een uur voor Marije
Stuurt een ambulance naar Marije toe, ze heeft immers neurologische uitval
Maakt met Marije een afspraak binnen enkele uren
Stelt Marije gerust, deze klachten horen bij een hernia en gaan vanzelf over
U3 urgentie - neurologische uitval door hernia
Welke van de volgende antwoorden hoort bij urgentie U2?
Coördinatiestoornis langer dan 12 uur, korter dan 24 uur
Coördinatiestoornis korter dan 12 uur
Neurologische uitval i.c.m. stollingsstoornis
Neurologische uitval door hernia
Antwoord B en C zijn U1 urgenties
Antwoord D is U3
Aan de slag!
Speel de door jou geschreven casussen uit met een klasgenoot.
Denk aan je leerdoel (n.a.v. feedback midiproeve)
Geef elkaar gericht feedback
Maak het elkaar niet te makkelijk
Vul ook een SOEP formulier in
Denk aan een emotie
Afname midiproeves
Docent zorgt voor casussen - 1 student speelt patiënt
Een aantal beoordelingsformulieren in de klas laten invullen
Docent geeft tips/tops en beoordeelt SOEP na afloop van de proeve.
Huiswerk
Maak Medilect module: Neurologische uitval
Voorbereiden + 2x casus schrijven (verschillende urgenties):
Insult
Deze slide heeft geen instructies