Hart, bloed en bloedgroepen

• newEditor
• Verpleging en verzorging
• MBO
• Studiejaar 2,3

Bloedsomloop

Transport van het bloed

Lesdoelen

• De student beschrijft het verschil tussen aders, slagaders en haarvaten.

• De student benoemt een aantal belangrijke aders en slagaders

• De student benoemt wat de functie is van het bloed

• De student kan vertellen waar het bloed uit is opgebouwd 

Wat is de functie van het hart?

A

Alle organen voorzien van zuurstof

B

Alle organen voorzien van zuurstof en voedingsstoffen

C

Alle organen voorzien van voedingsstoffen

D

Alle organen voorzien van zuurstof, voedingsstoffen en koolstofdioxide

Wat zijn de functies van het bloed in ons lichaam?

transport hormonen, voedingsstoffen, zuurstof, afvalstoffen, kooldioxide

constante lichaamstemperatuur en zuurgraad (PH)

afweer (witte bloedcellen)

stolling ( bloedplaatjes)

Samenstelling van het bloed

Bloed bestaat uit: 

Rode bloedlichaampjes zijn platte schijfjes

Witte bloedlichaampjes zijn groter en onregelmatig.

Bloedplaatjes zijn zeer kleine stukjes cel

Al deze onderdelen zweven in bloedplasma.

Rode bloedcellen

( erytrocyten)

Bevatten hemoglobine dat zuurstof en koolstofdioxide kan binden. De functie van de rode bloedcellen: transport van zuurstof en koolstofdioxide 

Kenmerken rode bloedcellen

• Ronde schijfjes

• Licht ingedeukt

• Geen celkern

• Zuurstof transport

• 5.000.000 per mm3

• Bevat rode kleurstof

• Hemoglobine

Goed om te weten

Rode bloedcellen: hebben geen celkern, net als bloedplaatjes en kunnen ook de wand heen van de bloedvaten

Bloedstolling: wordt veroorzaakt door bloedplaatjes en een stof ( tromboplastinogeen) in je bloedplasma.

Witte bloedcellen: hebben wel een celkern en kunnen door de wand van haarvaten door.

Witte bloedcellen: leucocyten

Leven enkele dagen- weken

Worden gemaakt in het rode beenmerg en lymfatisch weefsel

1. 
   

2. Granulocyten; gevormd in het beenmerk, fagocyt eren bacteriën.

2. Monocyten; grote witte bloedcellen en beenmerg en lymfatisch weefsel opruimen van bacteriën en aangetaste lichaamscellen

3. Lymfocyten; relatief kleine witte bloedcellen, in rode beenmerg en lymfatisch weefsel. Zorgen voor de immuniteit

Bloedplaatjes

( trombocyten)

De bloedplaatjes kleven aan de beschadigde bloedvatwand en vormen een bloedpropje.

Uit het beschadigde weefsel en uit de bloedplaatjes komen stoffen vrij. Deze stoffen brengen m.b.v. stollingsfactoren in het bloedplasma een keten van reacties op gang. 

Bloedstolling 2/2

Uiteindelijk leidt dit ertoe dat fibrinogeen wordt omgezet in fibrine.

Fibrine vormt een netwerk van draden dat de wond afsluiten (bloedstolsels).

Bloedvaten

Een volwassene met een gemiddelde lichaamsbouw heeft ongeveer 5 liter bloed. Ons lichaam heeft een uitgebreid vaatstelsel om dit bloed te vervoeren. 

Er zijn 3 soorten bloedvaten: 

• slagaders (arteriën)

• aders (venen)

• haarvaten

3 type bloedvaten

1. Zuurstofrijk bloed stroomt vanuit het hart naar de slagaders.

2. Vanuit de slagaders stroomt het bloed naar de haarvaten. Daar wordt zuurstof afgegeven aan cellen van organen en spieren.

3. Vanuit de haarvaten stroomt het bloed naar de aders. Via de aders stroomt het bloed terug naar het hart. 

3 type bloedvaten

1. Zuurstofrijk bloed stroomt vanuit het hart naar de slagaders.

2. Vanuit de slagaders stroomt het bloed naar de haarvaten. Daar wordt zuurstof afgegeven aan cellen van organen en spieren.

3. Vanuit de haarvaten stroomt het bloed naar de aders. Via de aders stroomt het bloed terug naar het hart. 

Bloedvaten

Slagaders: aanvoerende vaten. (spieren in de wand)

Aders: afvoerende vaten. (kleppen, druk slagaders en skeletspieren).

Haarvaten: uitwisseling weefsel en bloed

Slagader vs Aders

Slagader:

- Voert het bloed weg van het hart

- Lichaamsslagaders bevatten zuurstofrijk bloed

- Hebben een hogere bloeddruk

- Hebben een actieve spierwand

- Hebben geen kleppen

- Het bloed loopt er snel en stootsgewijs doorheen

- Hebben een voelbaar hartritme

Aders:

- Voert het bloed naar het hart

- Lichaamsaders bevatten zuurstofarm bloed

- Hebben een lagere bloeddruk

- Hebben geen gladde spieren in de wand

- De meeste hebben een terugslagklep

- Het bloed stroomt traag

- Hebben geen voelbaar hartritme

Lichaamsslagader

• Aorta

• Grootste bloedvat

• Vervoert zuurstofrijk bloed

Bovenste holle ader

• Vena cava superior 

• vervoert zuurstofarm bloed vanuit het lichaam naar het hart

• Rechter boezem 

Onderste holle ader

• Vena cava inferior

• Onderste gedeelte van je lichaam.

• Rechter boezem  

Het hart is een zeer sterke pomp, hij pompt.....liter bloed rond per minuut.

A

3 tot 4 liter

B

4 tot 5 liter

C

5 tot 6 liter

D

6 tot 7 liter

De wanden van haarvaten zijn zo dun dat het bloed gemakkelijk opgenomen kan worden door een orgaan.

A

Waar

B

Niet waar

C

D

Uit welke 4 onderdelen bestaat bloed?

A

bloedplasma, rode-, witte bloedcellen en zuurstof

B

bloedplasma, rode-, witte bloedcellen en koolstofdioxide

C

bloedplasma, rode-, witte bloedcellen en bloedplaatjes

D

bloedplasma, rode-, blauwe bloedcellen en bloedplaatjes

Wat zorgt er voor de rode kleur in rode bloedcellen? Dit kan zuurstof vervoeren.

A

Glucose

B

Koolstofdioxide

C

Glycogeen

D

Hemoglobine

Iemand met bloedarmoede heeft te weinig...

A

Zuurstof

B

Voedingsstof

C

Hemoglobine

D

Bloed

Wat is de belangrijkste taak van de rode bloedcellen?

A

Vervoeren van zuurstof

B

Ziekteverwekkers doden

C

Bloed laten stollen

D

voedingsstoffen vervoeren

Wat is de belangrijkste taak van de witte bloedcellen?

A

Zuurstof vervoeren

B

Ziekteverwekkers doden

C

Bloed laten stollen

D

Voedingsstoffen vervoeren

Hoe krijgen de nieren zuurstofrijk bloed?

A

Door de nierader

B

Door de poortader

C

Door de nierslagader

D

Door de nierhaarvaten

Welk van de volgende onderdelen van het bloed heeft geen vaste vorm?

A

bloedplaatjes

B

rode bloedcellen

C

witte bloedcellen

D

bloedplasma

Wat is de belangrijkste taak van de bloedplaatjes?

A

Vervoeren van zuurstof

B

Ziekteverwekkers doden

C

Bloed laten stollen

D

Vervoeren voedingsstoffen

Waar bestaat pus uit?

A

dode bacteriën en etter

B

dode witte cellen en etter

C

dode bloedplaatjes en rode bloedcellen

D

dode witte bloedcellen en bacteriën

Hebben bloedplaatjes een celkern? Zo ja, hoeveel?

A

ja

B

nee

C

ja, 2 kernen in elk bloedplaatje

D

ja, 4 kernen in elk bloedplaatje

Wat is trombose?

A

een bloedvat

B

een prop in de luchtpijp

C

een prop in een bloedvat

D

een gescheurd bloedvat

Hoe loopt de kleine bloedsomloop (heel kort)?

A

hart, longen, hart

B

hart, lichaam, hart

C

lichaam, hart

D

longen, hart

Welke drie soorten bloedvaten zijn er?

A

Aorta, slagaders en aders

B

Aorta, aders en haarvaten

C

Aorta, slagaders en haarvaten

D

Slagaders, aders en haarvaten

Bevatten slagaders zuurstofrijk bloed?

A

ja

B

nee

C

soms

D

Ze bevatten alleen heel veel koolstofdioxide

In welke bloedvaten is de bloeddruk laag?

A

In haarvaten en aders

B

alleen in aders

C

alleen in haarvaten

D

alleen in slagaders