Les 1.7 Tekststructuren / Tekstverbanden 2A

• Nederlands
• Secundair onderwijs
• Algemeen secundair onderwijs,Technisch secundair onderwijs
• Leerjaar 2

Les 1.7 Tekststructuur

1.7.1 Tekststructuur

Welke elementen bepalen de lay-out van een informatieve tekst

1. De inleiding, het midden en het slot

Fictie = verzonnen tekst

Non-fictie = zakelijke tekst

Opdracht 1 - Individueel

• I-M-S --> beluister de kenmerken

Opdracht 2

• Tekst lezen 
• Oefening: IMS-structuur

2. Alinea's, witregels, tussentitels

Waarom gebruikt een auteur 

• een alinea?
• een witregel?
• een tussentitel?

Opdracht 3 - Klassikaal

• Tekst lezen
• Vragen beantwoorden 

3. Tekststructuren en signaalwoorden

Hoofddoel van een zakelijke tekst 

= informatie geven

Welke structuur gebruikt de auteur 

om dit doel te bereiken?

Inhoud en doel van de tekst bepalen

de structuur van de tekst

Opdracht 4

• korte tekstjes lezen + tekststructuur aanduiden

Opdracht 5

• ontbrekende signaalwoorden invullen

Opdracht 4

• korte tekstjes lezen + tekststructuur aanduiden

Tekststructuur afleiden uit bepaalde woorden of woordgroepen.               Logisch verband tussen de alinea's + zorgen voor structuur. 

           Signaalwoorden: eigen aan bepaalde tekststructuur

Opdracht 5

• signaalwoorden zoeken

Quiz

Probleem-oplossing structuur

Oorzaak- gevolg structuur

Opsommende structuur

Vergelijkende structuur

Chronologische structuur

Beschrijvende structuur

Hoe herken je een vergelijkend tekstverband?

1. Eerst, daarna, vervolgens
2. Het lijkt op, net als, evenals

Welk tekstverband wordt gebruikt om een opsomming te maken?

1. Ten eerste, ten tweede, ten slotte
2. Daardoor, dus, daarom

Wat is een voorbeeld van een oorzaak-gevolg tekstverband?

1. Omdat het regende, werd het gras nat.
2. Het gras was nat, dus het regende.

Hoe herken je een chronologisch tekstverband?

1. daarvoor, hiervoor, door...
2. eerst, daarna, vervolgens...

Hoe herken je een probleem-oplossing tekstverband?

1. als gevolg van, wegens, doordat...
2. een oplossing is, hierdoor, daarvoor...

Welk schema geeft een oorzaak-gevolg tekstverband weer?

1. 
2. 
3. 
4. 

Welk schema geeft een chronologisch tekstverband weer?

1. 
2. 
3. 
4. 

Welk schema geeft een vergelijkend tekstverband weer?

1. 
2. 
3. 
4. 

Welk schema geeft een beschrijvend tekstverband weer?

1. 
2. 
3. 
4. 

Welk schema geeft een opsommend tekstverband weer?

1. 
2. 
3. 
4. 

Welk schema geeft een probleem-oplossing tekstverband weer?

1. 
2. 
3. 
4. 

Herhaling - klassikaal

Puzzelstuk 1

Hoe herken je het tekstverband?

Welke signaalwoorden verwijzen naar dit verband?

Volgens welk schema zou je de tekst samenvatten?

Puzzelstuk 2

Bij welke tekstverband zou dit schema van toepassing kunnen zijn?

Welke signaalwoorden zouden hier kunnen helpen om het schema aan te vullen?

Puzzelstuk 3

Volgens welk tekstverband is dit tekstfragment opgebouwd?

Welke signaalwoorden vind je hier die dit verband ondersteunen?

Puzzelstuk 4 

Bij welk tekstverband horen deze signaalwoorden?

Ken je nog signaalwoorden die bij dit verband passen?

Bij welke schema's passen deze signaalwoorden?

Oefeningen

Oefeningen - basis

• Oefening 1 - Signaalwoorden van opsomming
• Oefening 2 - Signaalwoorden van tijd (chronologisch)
• Oefening 3 - Alinea's rangschikken

Oefening - remediëring

• Oefening 1 - Tussentitels toevoegen

Oefening - uitbreiding

• Oefening 1 - Tekststructuur en signaalwoorden herkennen