1.6 Laag-Nederland
1. Ik kan de belangrijkste landschapskenmerken van laag-Nederland noemen.
2. Ik kan uitleggen hoe het landschap van laag-Nederland ontstaan is en hierbij de juiste grondsoorten noemen.
3. Ik kan met voorbeelden uitleggen hoe men in laag-Nederland droge voeten houdt.
1.6 Laag-Nederland
1. Ik kan de belangrijkste landschapskenmerken van laag-Nederland noemen.
2. Ik kan uitleggen hoe het landschap van laag-Nederland ontstaan is en hierbij de juiste grondsoorten noemen.
3. Ik kan met voorbeelden uitleggen hoe men in laag-Nederland droge voeten houdt.
1.6 Laag-Nederland
1. Ik kan de belangrijkste landschapskenmerken van laag-Nederland noemen.
2. Ik kan uitleggen hoe het landschap van laag-Nederland ontstaan is en hierbij de juiste grondsoorten noemen.
3. Ik kan met voorbeelden uitleggen hoe men in laag-Nederland droge voeten houdt.
Waar denk je aan bij laag-Nederland?
West-Nederland
10.000 jaar geleden
Ontstaan van de kleibodem
Voordat er dijken waren, had de zee vrij spel.
Er ontstonden kleine duinen, waar de zee bij vloed soms doorheen stroomde.
In de plassen achter de duin werd klei afgezet. Zie de afbeelding hiernaast maar eens.
Veen bovenop klei
Klei laat maar moeilijk water door. Daardoor ontstonden plassen (kleine meertjes)
In die plassen groeiden planten, die stierven en op de bodem zich opstapelden.
Zonder zuurstof verrotten planten niet. Het pakket werd steeds dikker: Het vormde veen.
Hoe ontstaan duinen en zeeklei in Laag-Nederland?
Langs de kust van Laag-Nederland liggen duinen. Die bestaan uit zand dat via de rivieren in zee is gekomen. Voor de kust ontstaan eerst zandbanken op ondiepe plekken. Door golven komt zand op het strand terecht. Als dat zand droog is, kan de wind het landinwaarts verplaatsen. Zo ontstaan duinen, die het land beschermen tegen overstromingen door de zee. Soms sloeg de zee een gat in de duinen en stroomde zeewater naar binnen. Als het water daarna stil stond, zakte klei naar beneden. Zo ontstonden dikke lagen zeeklei.
Wonen op terpen
Lage delen stroomden steeds over.
Mensen bouwden terpen om op te wonen om zich te beschermen.
Mest, afval, grond
Op welke manier kunnen de mensen in een gebied zich beschermen tegen hoogwater?
Terpen beschermen Noord-Nederland tegen het ...
zeewater
rivierwater
de Russen
landijs
Hoog Nederland
Laag
Nederland
Website
Hoe ontstaat veen
Klei laat maar moeilijk water door. Daardoor ontstonden plassen (kleine meertjes)
In die plassen groeiden planten, die stierven en op de bodem zich opstapelden.
Zonder zuurstof verrotten planten niet. Het pakket werd steeds dikker: Het vormde veen.
Bekijk de afbeelding. Je ziet hier het ontstaan van Laag- Nederland als gevolg van de zeespiegelstijging.
Koppel de juiste grondsoorten aan de juiste letters.
Kies uit: zeeklei – zand – grind en zand – veen.
1
2
3
4
Zeeklei
grind en zand
zand
veen
Gemaal
Polder
stroomgebied
Dijken
Veen
Sponsachtige grondsoort
- (Onder) water
- Bestaat uit dode plantenresten
- te nat voor akkerbouw
"moeras"
Op de foto zie je een...
Landaanwinning
Den Helder
1554
1700
1.5 Laag-Nederland
Polder
Een polder is een gebied dat lager ligt dan de zeespiegel. Daarom moet het waterpeil in een polder geregeld worden.
Vroeger werd het waterpeil geregeld met windmolens.
Tegenwoordig gebruikt men overal elektrische pompen, gemalen genoemd.
De gemalen pompen het overtollige water in een rivier of kanaal.
Uitleg
Landaanwinning door de mens
Veen bestaat uit plantenresten.
goed
fout
Werktijd 12.10- 12.35
-Je maakt paragraaf 1.5 af
- Je gaat aan de slag met de oefentoets in Noordhoff!
--> oefentoets klas 2
Korte check 12.35 -12.40
Doe mee en log in!
Nederland heeft veel polders, maar wat is een polder eigenlijk?
Welk landschap zie je hier?
Zeeklei
Zand
Veen
Heuvelland
Sleep de afbeelding naar de juiste locatie
Löss
Veen
Zand
Zeeklei
Rivierklei
Duinen
Wist je veel? zo nee, TIP: ga de oefentoetsen thuis maken.
denk aan mijn verhaal : je kunt niet autorijden zonder te oefenen!
Lees: Je kunt geen toets maken zonder opgaven te maken!
(alleen leren is niet genoeg!)
We gaan naar de begrippen ----> Blooket
Hoog Nederland
Laag Nederland
Terp
Polder
Dijk
Duinen
Terp
Zwerfkeien
Stuwwallen
Hoog-Nederland
Laag-Nederland Terp
Laag-Nederland Dijk
Laag-Nederland Polder
Een stuk land dat door een dijk omringd is en waar de waterstand door mensen wordt geregeld heet...
gemaal
terp
polder
waddenzee
gemaal
polder
NAP
dijken
Schrijf drie dingen op die je deze les geleerd hebt.
Leerdoelen
Je weet welke maatregelen de mens in Laag-Nederland heeft genomen om zich tegen het water te beschermen.
Je begrijpt hoe Laag-Nederland is opgevuld met veen en klei.
Je kunt met behulp van een foto of topografische kaart aanwijzen of een landschap in Hoog- of in Laag-Nederland ligt.