INLEIDING RECHTSSTAAT
GRONDRECHTEN H2
LEGALITEITSBEGINSEL H3
MACHTENSCHEIDING H4
RECHTERLIJKE CONTROLE H5, 6 en 7
DEMOCRATIEBEGINSEL => DEMOCRATISCHE RECHTSSTAAT
(thema parlementaire democratie: periode 3)
INLEIDING RECHTSSTAAT
GRONDRECHTEN H2
LEGALITEITSBEGINSEL H3
MACHTENSCHEIDING H4
RECHTERLIJKE CONTROLE H5, 6 en 7
DEMOCRATIEBEGINSEL => DEMOCRATISCHE RECHTSSTAAT
(thema parlementaire democratie: periode 3)
Deze slide heeft geen instructies
schrijf op wat je weet van het parlement en de regering
Deze slide heeft geen instructies
kijkersvraag
zijn de 3 machten gescheiden of is er ook sprake van overlap?
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
WELKE STELLING IS JUIST / ONJUIST? 1) Het parlement is een deel van de uitvoerende macht en controleert de regering 2)De koning en de ministers zijn de uitvoerende macht en vormen het dagelijks bestuur van ons land
1 is juist, 2 is onjuist
1 is onjuist, 2 is juist
beide zijn juist
beide zijn onjuist
Deze slide heeft geen instructies
WELKE STELLING IS JUIST / ONJUIST? 1) Naast de scheiding der machten is 'checks and balances' nodig om te voorkomen dat er binnen 1 macht machtsmisbruik kan ontstaan 2) Met 'checks and balances' wordt uitgedrukt dat er tussen de verschillende machten onderling controle is én samenwerking plaatsvindt.
1 is juist, 2 is onjuist
1 is onjuist, 2 is juist
beide zijn juist
beide zijn onjuist
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Waarom "checks and balances"?
* alleen scheiding der machten is niet genoeg
* binnen 1 van de 3 machten kan nog machtsmisbruik ontstaan
=>
Door onderlinge controle (checks) en samenwerking (balances) vullen ze elkaar aan
Deze slide heeft geen instructies
OPDRACHT: wie controleert wie?
* Je krijgt meerdere malen een deel van het controle mechanisme te zien
* Zoek in je boek op wat je kunt vinden over dit controle mechanisme
* Vergelijk dit met je buurman / buurvrouw
* Maak een tekening waar je dit invult obv slide checks and balances
Deze slide heeft geen instructies
gebruik deze als basis voor je tekening
Deze slide heeft geen instructies
Hoe controleert parlement de regering?
Hoe werken ze samen? zie pagina 116
Deze slide heeft geen instructies
Hoe controleert parlement de regering?
Hoe werken ze samen?
CONTROLEREN
* Recht van motie
* Vragenrecht
* Recht van interpellatie
* Recht van enquête
* 1e Kamer: toetsen aan regels en grondwet
SAMENWERKEN:
* stemrecht, amendement, initiatief en budgetrecht
Deze slide heeft geen instructies
Hoe controleert de rechterlijke macht de uitvoerende macht? pagina 47
Deze slide heeft geen instructies
Hoe controleert de rechterlijke macht de uitvoerende macht?
Correctie van de uitvoerende macht: door overheidsbesluiten terug te draaien als deze in strijd zijn met de wet.
* controleert regelgeving van lagere overheden
* waren ambtenaren bevoegd?
* waren maatregelen in strijd met de wet?
* is er sprake van willekeur?
Deze slide heeft geen instructies
Hoe is de controle binnen de rechterlijke macht georganiseerd? pagina 49 e.v.
Deze slide heeft geen instructies
Hoe is de controle binnen de rechterlijke macht georganiseerd? pagina 49 e.v.
* Hoger beroep (gerechtshof)
* in Cassatie (Hoge Raad)
* Verdachten kunnen ook worden vrijgesproken als het OM niet rechtmatig heeft gehandeld
Deze slide heeft geen instructies
Trias politica
Scheiding der machten
Checks and balances
Interne controle
Het feit dat burgers parlementen kunnen kiezen is ook een soort controle. Immers als ze niet functioneren kun je iemand anders stemmen
ÉN
Parlement toetst zelf wetgeving aan de grondwet (Eerste Kamer)
Rechters corrigeren wetgevende macht: door te oordelen dat wetsartikelen in strijd zijn met een verdrag of andere wet
Wetgevende macht kan ook rechterlijke macht controleren door wetten te wijzigen
DOOR ELKAAR TE CONTROLEREN HOUDEN ZE ELKAAR IN EVENWICHT
Er gaan stemmen op (Pieter Omtzigt) om zoals in o.a. Duitsland een apart Constitutioneel Hof alle wetten te laten toetsen aan de grondwet
VERDIEPING?
WAT ZIJN DE VOOR- EN NADELEN VAN HET TOETSINGSVERBOD OF HET OPHEFFEN DAARVAN?
Deze slide heeft geen instructies
Wat is het hoofddoel van de scheiding der machten?
Voorkomen dat concentratie van de macht bij de staat komt te liggen
Voorkomen dat alle macht in 1 hand komt te liggen
Het voorkomen van machtsmisbruik
A, B en C
Deze slide heeft geen instructies
Wie controleert het parlement?
De rechterlijke macht
Het volk
De uitvoerende macht
De wetgevende macht
Deze slide heeft geen instructies
PARLEMENTAIRE ENQUETE p 48
manier van wetgevende macht de uitvoerende macht te controleren
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
lezen hoofdstuk 5 rechtsgebieden
BOEK
Deze slide heeft geen instructies