FORMATIEF HANDELEN - BIJEENKOMST 3

• Nederlands
• Middelbare school
• vmbo lwoo
• Leerjaar 1

Bijeenkomst 3: transformatieve feedback

Johan de Witt, groep 11  

Kavita Mangal  

Manon van 't Wout  

Bijeenkomst 3: transformatieve feedback

Programma

• Terugkoppeling model + verwerkingsopdracht
• Feedback

Pauze
 

•  Feedback toegepast

16:30 - 17:00

• Einde - mogelijkheid om vragen te stellen

Traject

Leerdoelen

Aan het einde van deze bijeenkomst ...

• kun je omschrijven wat transformatieve feedback is.
• kun je uitleggen wat het verschil is tussen transmissiefeedback en transformatieve feedback.
• kun je een kort feedbackproces ontwerpen.

Leerdoelgericht werken: 

Voor iedere leerling is duidelijk waar er aan gewerkt gaat worden. Docenten geven vanuit deze leerdoelen vorm aan

de inhoud van hun lessen. Om dit voor leerlingen behapbaar te houden wordt alleen het hoognodige aangeboden. Iedere les worden de beoogde leerdoelen kenbaar gemaakt en

worden onderwijsactiviteiten ingezet die moeten leiden tot het beoogde leerdoel. Hierbij wordt gericht ingezet op succeservaringen. Leerdoelen worden vanuit hoge positieve verwachtingen van alle leerlingen geformuleerd en zetten in op succeservaringen. 

Traject

Opdracht 1

Noteer op een wisbordje de vijf stappen van een proces van formatief handelen.

Mentale stap:<div><ul><li>Waar bevind ik mij <br>in het instructieproces?</li><li>Welke vraag/activiteit?</li><li>Welke problemen verwacht ik?</li></ul></div>

De leerling denkt na:<div><ul><li>Het nadenken moet zichtbaar worden.<br>Welke tool gebruik je?</li><li>De actie moet observeerbaar zijn.</li><li>De leerling wordt hier <span style="font-weight: bold">niet</span>&nbsp;op afgerekend!<br>» Zie opdracht</li></ul></div>

Naar aanleiding van stap 2:<div><ul><li>Verzamel de informatie.</li><li>Interpreteer wat je ziet.<br></li><li>Wat is een verstandige, volgende stap?<br>» Doe dit voorlopig eerst <span style="font-weight: bold">zelf</span>, in de toekomst kun je leerlingen hierbij betrekken.</li></ul></div>

<ul><li>Zorg ervoor dat de vervolgstap goed aansluit op de geïnterpreteerde informatie van stap 3.</li><li>Hier differentieer je!</li></ul>

<div><span style="font-weight: 700">Belangrijke</span>&nbsp;stap:</div><div><ul><li>Leerlingen én docenten beleven hier een succeservaring.</li><li>Goed voor de zelfregulatie: ik heb iets gedaan en dat heeft gewerkt.</li><li>Deze stap levert jou als docent veel op: heeft de vervolgactie geholpen? Zo niet: wat ga ik de volgende keer doen?</li></ul></div>

Opdracht 2A: Geef aan waar

welke stap in het proces zit.

Hanteer deze kleuren

Stap 1: <span style="color: rgb(236, 72, 77)">rood</span><div>Stap 2: <span style="color: rgb(248, 200, 45)">geel</span></div><div>Stap 3: <span style="color: rgb(77, 198, 230)">blauw</span></div><div>Stap 4: <span style="color: rgb(190, 217, 151)">groen</span></div><div>Stap 5: <span style="color: rgb(147, 119, 179)">paars</span></div>

Opdracht 2B

Geef aan waar welke stap in het proces zit.

Hanteer deze kleuren

Stap 1: <span style="color: rgb(236, 72, 77)">rood</span><div>Stap 2: <span style="color: rgb(248, 200, 45)">geel</span></div><div>Stap 3: <span style="color: rgb(77, 198, 230)">blauw</span></div><div>Stap 4: <span style="color: rgb(190, 217, 151)">groen</span></div><div>Stap 5: <span style="color: rgb(147, 119, 179)">paars</span></div>

Uitleg

Stap 1 is niet goed terug te vinden. Tijdens het schrijven van het essay (de eerste keer) hebben de leerlingen stap 2 doorlopen. De docent interpreteert de uitkomsten thuis (stap 3), waarna hij de leerlingen het essay laat verbeteren (stap 4).&nbsp;<div><br></div><div>» Hij had beter voorafgaand aan de opdracht voorbeelden kunnen laten zien.</div>

Bij welke stap in het model geef je feedback?

Stap 3

Verwerkingsopdracht

Noteer in het kort hoe jij 'kwaliteitsbesef' heb bijgebracht in je les. Noteer dit op de flapover.

Feedback Verwerkingsopdracht

Bestudeer de verwerkingsopdrachten van collega's.

Geef hier feedback op via de post-its. 

Bespreek: drie vragen m.b.t. feedback

1. Wat is goede feedback?
2. Wat is in jouw praktijk het belangrijkste knelpunt als het om feedback gaat?
3. Hoe vind je het om zelf feedback te ontvangen?

'Feedback geven kost heel veel tijd'

'Er wordt niets met mijn feedback gedaan'

Oude paradigma

Van transmissie naar transformatie

Beter product versus betere vaardigheid

Oude paradigma: is de klassieke opvatting van feedback
Transmissie = zenden

• Hoe verpak je de feedback?
• Moet snel
• Moet consistent
• Wat is de impact op de studenttevredenheid?
  » studenten vinden het prettig om precies te horen wat zij moeten doen

Als je wilt dat feedback van invloed is op het leerproces zul je het anders moeten organiseren.

Directieve- vs. transformatieve feedback

Waarom werkt feedback soms niet?

Waarom werkt feedback soms niet?

Waarom werkt feedback soms niet?

Waarom werkt feedback soms niet?

'Feedback is informatie die je ontvangt voordat je er iets mee gaat doen.'

Stijn Vanhoof & Geert Speltincx

15 minuten pauze

Vraag

Waardoor gaan leerlingen de lesstof beter beheersen?

1. Feedback na iedere gemaakte opdracht.
2. Feedback na het maken van alle opdrachten.
3. Geen feedback.

Fyfe & Rittle - Johnson (2017)

Onderzoek naar feedback bij wiskundeopdrachten

geen feedback

feedback na elke opdracht

feedback na laatste opdracht

Expertise omkeringseffect

Wat nuttig en effectief is voor zwakkere leerlingen, kan averechts werken voor gevorderde leerlingen, én omgekeerd.

Op het moment dat je geen feedback geeft, zie je de verschillen toenemen. 

• De sterke groep leerlingen heeft blijkbaar voldoende kwaliteitsbesef, waardoor zij zichzelf feedback kunnen geven.
• De zwakke groep stagneert.
• De middelste groep wordt een stuk kleiner, want de leerlingen uit de middelste groep verplaatsen naar de zwakke- of de sterke groep.

De leerlingen uit de sterke groep hebben waarschijnlijk andere feedback nodig dan de leerlingen in andere groepen.

De productie is al feedback aan jezelf

Het doel van feedback...

is ervoor zorgen dat iemand uiteindelijk de feedback niet meer nodig heeft.

Hoe werkt dit dan bij...

<ul><li>Het bakken van een brood?</li><li>Het spelen van een voetbalwedstrijd?<br><br></li><li>Het schrijven van een brief?</li></ul>

Wat gebeurt er als je geen feedback krijgt?

Je bent in je hersenen continu bezig met het geven van feedback aan jezelf:

• Doe ik het wel goed?
• Klopt het wat daar staat?
• Moet ik dit nog toevoegen of weglaten?

De leerlingen in de sterke groep kunnen op basis van kwaliteitsbesef zichzelf van feedback voorzien. 

Zwakke leerlingen, ofwel 'beginners', hebben (veel) meer feedback nodig.

Dus...

Bied gepaste ondersteuning om...

• aan de behoefte van zwakke leerlingen te voldoen.
• zelfstandigheid bij sterke leerlingen te stimuleren en te vergroten.

Het uiteindelijke doel is om leerlingen zelfstandig te maken. Wij zullen er immers niet altijd zijn als 'feedback-gevers'. 

Zelfstandigheid vereist feedback kunnen geven aan jezelf

Dit maakt het oogmerk van feedback in het onderwijs anders...

Accept all changes?

Word je daar een betere schrijver van?

René Kneyber moest een boek uitgeven en wilde dat dit boek volledig klopte.

Een redacteur gaat vervolgens over de tekst heen en plaatst hierbij opmerkingen.

Accept all changes?

• Er ontstaat een mooi, kloppend product.
• Maar: René is nu niet beter geworden in het schrijven van een boek. 

Alternatief:

De redacteur geeft aan: René, er staan toch nog wel wat dt-fouten in.

Feedback vereist stoeien met twee vragen.

Waar wil ik dat mijn leerlingen over nadenken?

Feedback vereist stoeien met twee vragen.

Hoe kan in een actie het denkwerk concreet zichtbaar worden?

Feedback vereist stoeien met twee vragen.

Waar wil ik dat mijn leerlingen over nadenken?

Hoe kan het denkwerk in een actie concreet zichtbaar worden?

Goed-genoeg-feedback

De feedback moet goed genoeg zijn zodat de leerling tot actie kan komen.

... maar ook niet zoveel zijn dat de leerling niet meer na hoeft te denken.

» Koppelen aan het boek van René: 

René weet dat hij dt-fouten moet verbeteren en kan dit zelfstandig aanpakken. 

In de praktijk: 

Zwakke leerlingen geef ik meer feedback, en andere feedback: iets directiever. 

De correcte berekening noteren: 2 punten<div>Volledige antwoord geven: 1 punt</div>

Ideale feedback is niet ideaal

Klassikale feedback versus gepersonaliseerde feedback.

Ideale feedback is niet ideaal

Klassikale feedback versus gepersonaliseerde feedback.

Ideale feedback is niet ideaal

Klassikale feedback versus gepersonaliseerde feedback.

Ideale feedback is niet ideaal

Feedback-aan-elkaar versus gepersonaliseerde feedback

Ideale feedback is niet ideaal

Feedback-aan-elkaar versus gepersonaliseerde feedback

Ideale feedback is niet ideaal

Feedback-aan-elkaar versus gepersonaliseerde feedback

Ideale feedback is niet ideaal

Feedback-aan-de-hand van criteria versus uitgeschreven feedback

Ideale feedback is niet ideaal

Feedback-aan-de-hand van criteria versus uitgeschreven feedback

Ideale feedback is niet ideaal

Feedback-aan-de-hand van criteria versus uitgeschreven feedback

Ideale feedback is niet ideaal

Feedback-aan-de-hand van criteria versus uitgeschreven feedback

Hoe zou je hier feedback op organiseren?

Aanvullende informatie

<ul><li>Derde klas mavo</li><li>Leerdoel: Aan het eind van deze les kan ik een informele ervaring beschrijven in het Engels.&nbsp;</li><li>In de voorgaande lessen is er aandacht besteed aan het consequent gebruiken van dezelfde tijdsvorm, punctualiteit en spelling.</li></ul>

Vijf ontwerpprincipes Feedbackproces

Voorbeeld

Klassikale feedback

Voorbeeld

Klassikale feedback

Voorbeeld

• Leerlingen formuleren feedbackvragen
• Aan de hand van succescriteria
• Betrokkenheid en eigenaarschap: 
  Feedback is niet gratis

Voorbeeld

Feedbacklegenda

Voorbeeld

Detectivewerk

Voorbeeld

In deze Padlet vind je nog meer voorbeelden van verschillende feedbackvormen die aan de gouden regels voor het organiseren van feedback voldoen.

Minder werk en meer resultaat:

Leerlingen activeren met feedback

Hoe denk je er nu over?

1. Wat is goede feedback?
   Hoe kun je jouw eerder gegeven antwoord aanvullen?
2. Welk knelpunt in jouw praktijk m.b.t. feedback ga je als eerste aanpakken?

2. Wat is een voorwaarde om dat te laten slagen?

Ontwerp een kort feedbackproces

Ontwerp een kort feedbackproces

Verwerkingsopdracht

Heb je de verwerkingsopdracht van bijeenkomst 2 wel gemaakt:

Kijk terug op je les gericht op kwaliteitsbesef.

Gebruik de 5 feedbackprincipes om het feedbackproces in die les concreter vorm te geven.

Heb je de verwerkingsopdracht van bijeenkomst 2 nog niet gemaakt:

Maak de huiswerkopdracht van bijeenkomst 2 alsnog, aangevuld met een concreet feedbackproces.

Bedankt!

Werk aan de huiswerkopdracht.

Laat het weten als we ergens mee kunnen helpen.

Lever het huiswerk voor vrijdag 23 februari in.

 
De volgende bijeenkomst is op dinsdag 27 februari.