1.2 Botsingen en Maatschappelijke Problemen

• newEditor
• Maatschappijleer
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 4

1.2 Botsingen en Maatschappelijke Problemen

Herhaling kernwaarden overheid

Kernwaarden overheid moet beter:

Jullie kiezen voor gezondheid, en ja dat is een waarde die ook de overheid heeft.

Maar er wordt gevraagd naar een kernwaarde. En dan gaat het over:

Vrijheid

Gelijkwaardigheid

Solidariteit

Dan zou ik of kiezen voor gelijkwaardigheid: Ook als je ouders geen toezicht houden/het niet verbieden dan doet de overheid dat voor alle jeugd.

Of ik zou kiezen voor solidariteit: Overheid wil dat iedereen gezond is en dus geen onnodige belasting is voor de zorgverzekering en uitkeringsstelsel.

Omzeilen wet voorkomen

Belangrijkste oplossing:

Handhaving --> is kennelijk lastig

voorlichting - (maar die is er wel)

Grotere rol van ouders eisen

Vapen gewoon ook enorm duur maken. (Misschien is dat wel het meest effectief.)

1.2 Botsingen en maatschappelijke problemen

Er zijn veel vragen waarover mensen van mening verschillen.

De overheid kan dan een besluit nemen.

Allerlei mensen, met hun waarden en belangen proberen dat besluit van de overheid te beïnvloeden

Om te kunnen begrijpen wat al die mensen willen, moet je dus een overzicht maken van hun waarden en belangen. Dit noemen we een ASWB-schema.

We bekijken blz. 16

Leerdoelen:

Ik kan de verschillende actoren (betrokken partijen) in een conflict identificeren en hun waarden en belangen overzichtelijk structureren in een ASWB-schema.

Ik kan het standpunt van een ander beter snappen wanneer ik hun waarde(n) of belang(en) snap die tot dat standpunt leiden. (bv: dat je graag de kosten voor de belastingbetaler laag wilt houden als overheid en daarom een vapeverbod hebt gemaakt.)

leerdoel bewijsopdracht:

Ik kan ASWB zelfstandig gebruiken om een werkelijk maatschappelijk conflict én een ander perspectief beter te begrijpen.

ASWB-schema voorbeeld Vapen

Actor: Jongeren Actor: Overheid

Standpunt: Vapen is eigen keuze <--->Standpunt: Vapen verbieden

Waarde: Vrijheid/Eigen verantwheid Waarde: Gezondheid/Solidariteit

Belang: genot/plezier met vrienden Belang: kosten gezondheidszorg en uitkeringen laag houden

Noteer in je schrift: Actoren zijn mensen of groepen die willen dat er bij belangrijke beslissingen rekening wordt gehouden met hun waarden of belangen. (Minister, Politieke Partij, bedrijf, ouders etc....)

Maak een ASWB-schema en beantwoordt de vragen met degene die naast je zit:

Lunterwijkse courant, 10 september 2026, van onze verslaggever:

De gemeente Lunterwijk wil winkels op zondag langer open laten. Een winkelier is voor: hij vindt keuzevrijheid belangrijk en verwacht meer omzet. Een buurtbewoner is tegen: zij vindt rust belangrijk en wil op zondag geen extra verkeer en drukte in haar straat. De gemeenteraad neemt volgende week een beslissing.

Vragen:

Met wie ben je het eens?

Als je naar de waarde van degene met wie je het niet eens bent kijkt. Kun je dat standpunt dan beter begrijpen? Waarom wel/niet?

Elkaar begrijpen

We bekijken blz. 17

Leg aan elkaar uit waarom Eva en Klaas meer van elkaar zijn gaan begrijpen door de kijken naar hun waarden en belangen.

p. 18 Doorvragen: Alleen dan kom je er achter wat er echt achter een bepaald Standpunt of stellingname zit (en kun je ook beter bedenken of jouw eigen belang daar wel tegen opweegt.)

Bespreek met degene die naast je zit of er nog een waarde of belang van de leerling is die zwaarder weegt dan de waarde van de leerkracht.

Is dit een maatschappelijk probleem? Maak samen!

We bekijken pagina 19

1. Veel mensen

2. Verschillende meningen.

3. Aandacht media

4. Overheid moet helpen oplossen.

Let op: Bij ieder van bovenstaande punten moet je voorbeelden geven uit de tekst.

Lunterwijkse courant, 10 september 2026, van onze verslaggever:

De gemeente Lunterwijk wil winkels op zondag langer open laten. Winkeliers zijn voor: zij vinden keuzevrijheid belangrijk en verwachten meer omzet. Buurtbewoners zijn tegen: zij vinden rust belangrijk en willen op zondag geen extra verkeer en drukte in de straat. De gemeenteraad neemt volgende week een beslissing.

Hoe zo'n antwoord eruit moet zien.

Veel mensen: Winkeliers en Buurtbewoners

Veel meningen: keuzevrijheid en omzet vs Rust

Media: het staat in de Lunterwijkse courant

Overheid moet helpen: gemeenteraad gaat beslissing nemen hierin.

Op alle vier de punten hebben wij/heb ik een voorbeeld uit de tekst gevonden en erbij genoteerd. Daarom is hier sprake van een maatschappelijk probleem.

Maak de bewijsopdracht

(mss opdracht 8 maken?)