Bloedsomloop
Transport van het bloed
Bloedsomloop
Transport van het bloed
Samenstelling van het bloed
Bloed bestaat uit bloedlichaampjes.
Rode bloedlichaampjes zijn platte schijfjes en de witte bloedlichaampjes zijn groter en onregelmatig. De bloedplaatjes zitten in de rode bloedlichaampjes. Al deze onderdelen zweven in bloedplasma.
Rode bloedcellen
Bevatten hemoglobine dat zuurstof en koolstofdioxide kan binden. De functie van de rode bloedcellen: transport van zuurstof en koolstofdioxide
Kenmerken rode bloedcellen
Ronde schijfjes
Licht ingedeukt
Geen celkern
Zuurstof transport
5.000.000 per mm3
Bevat rode kleurstof
Hemoglobine
Goed om te weten
Pus: een mengsel van dode witte bloedcellen gedode bacteriën.
Etter: is een ander woord voor pus
Hemoglobine: een stof is die rode bloedcellen maakt
Trombose: een ander woord voor een bloedprop (door bloedstolling) in een bloedvat.
Goed om te weten
Rode bloedcellen: hebben geen celkern, net als bloedplaatjes.
Bloedstolling: wordt veroorzaakt door bloedplaatjes en een stof in je bloedplasma.
Witte bloedcellen: hebben wel een celkern en kunnen door de wand van haarvaten door.
Bloedstolling 1/2
De bloedplaatjes kleven aan de beschadigde bloedvatwand en vormen een bloedpropje.
Uit het beschadigde weefsel en uit de bloedplaatjes komen stoffen vrij. Deze stoffen brengen m.b.v. stollingsfactoren in het bloedplasma een keten van reacties op gang.
Bloedstolling 2/2
Uiteindelijk leidt dit ertoe dat fibrinogeen wordt omgezet in fibrine.
Fibrine vormt een netwerk van draden dat de wond afsluiten (bloedstolsels).
De bloedsomloop
De mens heeft een dubbele bloedsomloop: dat wil zeggen dat het bloed per omloop twee keer door het hart stroomt.
Daarnaast is er een grote en een kleine bloedsomloop.
De bloedsomloop
Kleine bloedsomloop: de rechterhelft van het hart pompt het bloed naar de longen. Vanuit de longen stroomt het bloed naar de linkerhelft van het hart.
Grote bloedsomloop: van de linkerhelft van het hart wordt het bloed het hele lichaam doorgepompt en weer terug naar de rechterhelft van het hart.
Dubbele en enkelvoudige bloedsomloop
Dubbele: hart - longen - hart - lichaam
Enkelvoudige: hart - kieuwen - lichaam
3 type bloedvaten
1. Zuurstofrijk bloed stroomt vanuit het hart naar de slagaders.
2. Vanuit de slagaders stroomt het bloed naar de haarvaten. Daar wordt zuurstof afgegeven aan cellen van organen en spieren.
3. Vanuit de haarvaten stroomt het bloed naar de aders. Via de aders stroomt het bloed terug naar het hart.
Bloedvaten
Slagaders: aanvoerende vaten. (spieren in de wand)
Aders: afvoerende vaten. (kleppen, druk slagaders en skeletspieren).
Haarvaten: uitwisseling weefsel en bloed
Slagader vs Aders
Slagader:
- Voert het bloed weg van het hart
- Lichaamsslagaders bevatten zuurstofrijk bloed
- Hebben een hogere bloeddruk
- Hebben een actieve spierwand
- Hebben geen kleppen
- Het bloed loopt er snel en stootsgewijs doorheen
- Hebben een voelbaar hartritme
Aders:
- Voert het bloed naar het hart
- Lichaamsaders bevatten zuurstofarm bloed
- Hebben een lagere bloeddruk
- Hebben geen gladde spieren in de wand
- De meeste hebben een terugslagklep
- Het bloed stroomt traag
- Hebben geen voelbaar hartritme
Hart- en vaatziekten (1/2)
Aderverkalking: het vernauwen van een bloedvat door vetachtige stoffen, zoals cholesterol.
Hartinfarct: afsterven van (een deel) de hartspier, door verstopping van de kransslagader.
Hart- en vaatziekten (2/2)
Bypass: een kunstmatige omweg in een bloedsomloop
Dotteren: de vernauwing in de kransslagader wordt opgerekt met een soort ballonnetje
Bloeddruk en trombose
Hoge bloeddruk:
- Beschadiging van de bloedwanden
- Verhoogd risico op hart- en vaatziekten
Trombose:
- Kan zorgen voor bloedpropjes in het bloed
- Is een verstopt bloedvat, waarna weefsel afsterft.
Uit welke 4 onderdelen bestaat bloed?
bloedplasma, rode-, witte bloedcellen en zuurstof
bloedplasma, rode-, witte bloedcellen en koolstofdioxide
bloedplasma, rode-, witte bloedcellen en bloedplaatjes
bloedplasma, rode-, blauwe bloedcellen en bloedplaatjes
Wat zorgt er voor de rode kleur in rode bloedcellen? Dit kan zuurstof vervoeren.
Glucose
Koolstofdioxide
Glycogeen
Hemoglobine
Iemand met bloedarmoede heeft te weinig...
Zuurstof
Voedingsstof
Hemoglobine
Bloed
Bij één omloop, stroomt het bloed.....
1 x door het hart
2 x door het hart
3 x door het hart
niet door het hart
Wat is de belangrijkste taak van de rode bloedcellen?
Vervoeren van zuurstof
Ziekteverwekkers doden
Bloed laten stollen
voedingsstoffen vervoeren
Wat is de belangrijkste taak van de witte bloedcellen?
Zuurstof vervoeren
Ziekteverwekkers doden
Bloed laten stollen
Voedingsstoffen vervoeren
Hoe krijgen de nieren zuurstofrijk bloed?
Door de nierader
Door de poortader
Door de nierslagader
Door de nierhaarvaten
Wat is de volgorde van de grote bloedsomloop?
Rechter kamer, aorta, organen en weefsels, onderste en bovenste holle ader, linker boezem
Rechter kamer, onderste en bovenste holle ader, organen en weefsels, aorta, linker boezem
Linker kamer, aorta, organen en weefsels, onderste en bovenste holle ader, rechter boezem
Linker kamer, onderste en bovenste holle ader, organen en weefsels, aorta, rechter boezem
Welk van de volgende onderdelen van het bloed heeft geen vaste vorm?
bloedplaatjes
rode bloedcellen
witte bloedcellen
bloedplasma
Wat is de belangrijkste taak van de bloedplaatjes?
Vervoeren van zuurstof
Ziekteverwekkers doden
Bloed laten stollen
Vervoeren voedingsstoffen
Waar bestaat pus uit?
dode bacteriën en etter
dode witte cellen en etter
dode bloedplaatjes en rode bloedcellen
dode witte bloedcellen en bacteriën
Hebben bloedplaatjes een celkern? Zo ja, hoeveel?
ja
nee
ja, 2 kernen in elk bloedplaatje
ja, 4 kernen in elk bloedplaatje
Wat is trombose?
een bloedvat
een prop in de luchtpijp
een prop in een bloedvat
een gescheurd bloedvat
Hoe loopt de kleine bloedsomloop (heel kort)?
hart, longen, hart
hart, lichaam, hart
lichaam, hart
longen, hart
Welke drie soorten bloedvaten zijn er?
Aorta, slagaders en aders
Aorta, aders en haarvaten
Aorta, slagaders en haarvaten
Slagaders, aders en haarvaten
Bevatten slagaders zuurstofrijk bloed?
ja
nee
soms
Ze bevatten alleen heel veel koolstofdioxide
In welke bloedvaten is de bloeddruk laag?
In haarvaten en aders
alleen in aders
alleen in haarvaten
alleen in slagaders
Wat is de functie van het hart?
Alle organen voorzien van zuurstof
Alle organen voorzien van zuurstof en voedingsstoffen
Alle organen voorzien van voedingsstoffen
Alle organen voorzien van zuurstof, voedingsstoffen en koolstofdioxide
Bloedsomloop
Transport van het bloed