1) Wat zijn historische vragen?
Herken een historische vraag
1) Wat zijn historische vragen?
Herken een historische vraag
Historische vraag? Waarom was de Nijl belangrijk voor het ontstaan van een landbouwsamenleving in Egypte tijdens het oude Nabije Oosten?
ja
nee
Wat is een goede historische vraag?
gaat over het verleden van de mens
band verleden - heden - toekomst
over voorstelling van het verleden
Historische vraag? Wat zijn de gelijkenissen tussen de Atheense democratie in de 5de eeuw v. C. en de hedendaagse democratie in België?
ja
nee
Historische vraag? Welke rol speelden slaven in de Griekse samenleving tijdens de oudheid?
ja
nee
Historische vraag? Hoe lang is de Nijl?
ja
nee
Wat is geschiedenis?
Verleden = alles wat vroeger gebeurd is.
Geschiedenis is een interpretatie van het verleden op basis van verschillende bronnen
Historisch onderzoek
= het zoeken naar antwoorden op historische vragen door middel van het bestuderen van bronnen.
Let op de bruikbaarheid en de betrouwbaarheid van de bronnen!
Wat zijn bronnen?
Sporen / overblijfselen / resten die het mogelijk maken om (een deel van) het verleden te leren kennen.
Opdracht 2
Hoe onderzoek je historische bronnen?
Soorten bronnen
geschreven - ongeschreven
mondeling - materieel
audio - visueel
Betrouwbaarheid?
Bruikbaarheid?
ongeschreven bronnen
gebouwen
wapens
werktuigen
menselijke en dierlijke resten
fossielen
kunstwerken
gesproken bronnen
geschreven bronnen
brieven
boeken
wetteksten
dagboeken
kranten
...
Primaire bron (dateert uit de tijd van de gebeurtenis)
Secundaire bron (bron die later werd gemaakt over een gebeurtenis)
Primaire bron (dateert uit de tijd van de gebeurtenis)
Secundaire bron (bron die later werd gemaakt over een gebeurtenis)
Historische bron
spoor van het verleden dat bewaard is gebleven
Historisch werk
resultaat van wetenschappelijk onderzoek van historische bronnen
David
van
Michelangelo
Betrouwbaarheid van bronnen
Bij het raadplegen van bronnen moeten we nagaan of de bron te vertrouwen (= betrouwbaar is).
We moeten ons een aantal dingen afvragen:
• Wie heeft de bron gemaakt of geschreven?
• Wat voor iemand was deze persoon?
• Voor wie of wat werd de bron gemaakt?
• Wat was de bedoeling van de bron?
Standplaatsgebondenheid!!!
Opdracht 3
Hoe bouw je een historisch referentiekader op?
historisch referentiekader
=
TIJD (Wanneer?)
MAATSCHAPPELIJK DOMEIN (Wat? Waar gaat het over?)
RUIMTE (Waar?)
We situeren elke gebeurtenis in het
Ruimte
De plaats waar iets gebeurt / gebeurde.
Tijd
Wanneer iets gebeurt / gebeurde.
We verdelen de Europese geschiedenis in 7 tijdvakken
Maatschappelijke domeinen
Het menselijk gedrag, al wat mensen doen/deden en hoe ze samen leven/leefden kunnen we ordenen in 4 domeinen.
Ruimte
lokaal - regionaal - nationaal - mondiaal
continentaal - maritiem
ruraal - stedelijk
Scharniermomenten
einde prehistorie: uitvinding schrift in 3500 v.C.
einde oude Nabije Oosten:bloei Griekse poleis en stichting Rome
einde klassieke oudheid: val van West-Romeinse Rijk (476)
einde middeleeuwen: uitvinding boekdrukkunst, ontdekking Amerika,...
einde vroegmoderne tijd: Franse revolutie
einde moderne tijd: einde WO II
Tijdvakken
(vanbuiten kennen!)
Welk tijdvak wordt hier afgebeeld?
Vroegmoderne Tijd
Moderne Tijd
Hedendaagse Tijd
Welk tijdvak wordt hier afgebeeld?
Klassieke Oudheid
Middeleeuwen
Vroegmoderne Tijd
Moderne Tijd
Welk tijdvak wordt hier afgebeeld?
Oude Nabije Oosten
Klassieke Oudheid
Middeleeuwen
Vroegmoderne Tijd
Welk tijdvak wordt hier afgebeeld?
Prehistorie
Oude Nabije Oosten
Klassieke Oudheid
Middeleeuwen
Welk tijdvak wordt hier afgebeeld?
Middeleeuwen
Vroegmoderne Tijd
Moderne Tijd
Hedendaagse Tijd
Eenheden van tijd
Chronologisch rangschikken
Gebeurtenissen ordenen in de volgorde waarin ze gebeurden:
= de langst geleden gebeurtenis eerst, de meest recente gebeurtenis laatst.
Rekenen met eeuwen
Een eeuw = honderd jaar.
In het westen gebruiken wij de christelijke jaartelling: we beginnen tellen vanaf de geboorte van Christus.
Dit beginjaar noemen we het jaar 1: het jaar 0 bestaat immers niet!
De eerste eeuw gaat van 1 januari 1 tot 31 december 100.
Jaren, eeuwen en millennia voor het jaar 1 worden aangeduid met v.C.
De 2de eeuw v.C. begon op 1 januari 200 v.C. en eindigde op 31 december 101 v.C
De tijd die de aarde nodig heeft om rond te zon draaien
dag
jaar
decennium
week
Periode van 1000 jaar
eeuw
decennium
millennium
generatie
Periode die de aarde nodig heeft om rond haar eigen as te draaien
dag
week
jaar
decennium
Rekenen met eeuwen
Rekenen met eeuwen voor Christus
Jaartellingen / tijdrekeningen
Christelijke tijdrekening
start in het jaar 1 met de geboorte van Jezus Christus
Joodse tijdrekening
start in het jaar 3760 v.C. met de schepping van de aarde volgens de Joden
Islamitische tijdrekening
start in het jaar 622 met de vlucht van Mohammed uit Mekka naar Medina
Hoeveel eeuwen zijn samen duizend jaar?
10 eeuwen
1 eeuw
100 eeuw
500 jaren = .............. eeuwen
10
1
2
5
In welke eeuw valt het jaar 1989?
19de
18de
20ste
89ste
In welke eeuw valt het jaar 1574?
16de
15de
14de
74ste
In welke eeuw leven we nu?
20ste eeuw
21ste eeuw
22ste eeuw
1ste eeuw
In welke eeuw ligt het jaartal 115?
1e eeuw
2e eeuw
3e eeuw
4e eeuw
In welke eeuw situeren we het jaar 3500 v.C.?
35e eeuw v.C.
36e eeuw v.C.
In welk eeuw ligt het jaartal 1648?
16de eeuw
17de eeuw
18de eeuw
15de eeuw
In welke eeuw ligt het jaar 89?
8ste eeuw
9de eeuw
1ste eeuw
0de eeuw
In welke eeuw situeer je 1788 v.C.?
1e eeuw v.C.
16ste eeuw v.C.
17e eeuw v.C.
18e eeuw v.C.
Maatschappelijke domeinen
Om het menselijk gedrag te bespreken delen we alle menselijke activiteiten in 4 maatschappelijke domeinen in.
Deze domeinen beïnvloeden elkaar, er is sprake van een voortdurende wisselwerking.
Bij welk maatschappelijk domein plaatsen we deze foto?
cultureel
economisch
politiek
sociaal
Bij welk maatschappelijk domein plaatsen we deze foto?
cultureel
economisch
politiek
sociaal
Bij welk maatschappelijk domein plaatsen we deze foto?
cultureel
economisch
politiek
sociaal
Bij welk maatschappelijk domein plaatsen we deze foto?
cultureel
economisch
politiek
sociaal
Over welk maatschappelijk domein gaat deze krantenkop?
cultureel
economisch
politiek
sociaal