BS 4 de evolutietheorie in twee lessen mavo 2

• newEditor
• Biologie
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 2

Welkom!

Pak een pen!

Ga op je plek zitten

Log in bij LessonUp

Planning deze les

• Wat weet je nog van evolutie?

• Leerdoelen volgens syllabus

• Uitleg

• Samen opdrachten maken

• Zelfstandig opdrachten maken via eind examensite.nl

• Check leerdoelen

• Afsluiting

Natuurlijke selectie

Mutaties

Evolutie

Leerdoel volgens syllabus

De kandidaat kan toelichten dat volgens de evolutietheorie in de loop van de tijd nieuwe rassen en soorten zijn ontstaan, mede onder invloed van mutatie en selectie:

– natuurlijke en kunstmatige selectie

– stambomen

In makkelijkere woorden

Ik kan uitleggen hoe natuurlijke selectie werkt en waarom bepaalde eigenschappen vaker voorkomen

Ik kan het verschil uitleggen tussen mutatie en natuurlijke selectie

Ik kan in een stamboom aflezen welke soorten het meest verwant zijn en wanneer ze zich afsplitsten

Wat is evolutie?

Wat is evolutie

• Evolutie = verandering van soorten in de loop van de tijd

• Soorten passen zich aan aan hun omgeving

• Nieuwe soorten kunnen ontstaan

• Dit gebeurt over heel lange tijd

👉 Belangrijk:

• Niet individuen veranderen, maar populaties

Evolutie door natuurlijke selectie

• Binnen een soort is variatie (verschillen)

• Sommige eigenschappen zijn handig in een bepaalde omgeving

• Organismen met gunstige eigenschappen:

  • overleven vaker

  • krijgen meer nakomelingen

Dit heet: natuurlijke selectie

👉 Gevolg:

• De gunstige eigenschap komt vaker voor

Voorbeeld natuurlijke selectie

• Donkere motten in vervuilde gebieden (camouflage)

• Bacteriën die resistent worden tegen antibiotica

• Dieren met betere schutkleur overleven vaker

👉 Belangrijk:

• De omgeving bepaalt welke eigenschap voordelig is

Mutatie en evolutie

• Mutatie = verandering in het DNA

• Hierdoor ontstaan nieuwe eigenschappen (variatie)

👉 Belangrijk:

• Mutaties zijn toevallig

• Zonder mutaties → geen nieuwe eigenschappen → geen evolutie

➡️ Natuurlijke selectie werkt op deze variatie

Stamboom (evolutie aflezen)

• Stamboom = schema van verwantschap

• Laat zien welke soorten een gemeenschappelijke voorouder hebben

👉 Hoe lees je een stamboom?

• Hoe dichter bij elkaar → hoe meer verwant

• Vertakkingen = ontstaan van nieuwe soorten

Vul de tekst in

geloven dat de

afstammen van andere

Zo'n langzame

noemen we 

................................

..........................

....................

..................

................

ontwikkeling

diersoorten

evolutie

biologen

mensen

Het proces waarbij organismen zich aanpassen aan hun omgeving noem je...?

A

Mutatie

B

Natuurlijke selectie

C

Stamboom

D

Evolutie

Goudvissen worden al meer dan 1000 jaar gekweekt. Ongeveer 400 jaar geleden ontstond een goudvis met dubbele vinnen (zie de afbeelding).

◘888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888888474741103934+//////////////////////////////////////////////////////34434334434343343434444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444444

De eigenschap ‘dubbele vinnen’ is ontstaan door een mutatie uit de eigenschap ‘enkele vinnen’.

Wat is een mutatie?

A

Answer A

B

Answer B

C

Answer C

D

Answer D

.

Oogwormen worden in het dierenrijk ingedeeld bij de groep van de ronde wormen.

In de stamboom hieronder zie je de afstamming van verschillende diergroepen volgens de evolutietheorie.

Oogwormen zijn meer verwant aan geleedpotigen dan aan ringwormen

A

Juist

B

Onjuist

.

Oogwormen worden in het dierenrijk ingedeeld bij de groep van de ronde wormen.

In de stamboom hieronder zie je de afstamming van verschillende diergroepen volgens de evolutietheorie.

Oogwormen zijn later ontstaan dan sponzen

A

Juist

B

Onjuist

Check leerdoelen

Ik kan uitleggen hoe natuurlijke selectie werkt en waarom bepaalde eigenschappen vaker voorkomen

Ik kan het verschil uitleggen tussen mutatie en natuurlijke selectie

Ik kan in een stamboom aflezen welke soorten het meest verwant zijn en wanneer ze zich afsplitsten