AF 3 Vaatstelsel

Het circulatiestelsel

Module 3

Les 3

1 / 35
volgende
Slide 1: Slide
newEditorAFPMBOStudiejaar 1

In deze les zitten 35 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 90 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Het circulatiestelsel

Module 3

Les 3

het circulatiestelsel

D - vaatstelsel

  • Je vertelt de kenmerken van bloedvaten

  • Je vertelt welke factoren belangrijk zijn bij bloeddruk

  • Je vertelt wat de functie van lymfe is

AANVULLEND VOOR VERPLEEGKUNDIGEN

  • Je verklaart het bloeddrukverloop in bloedvaten

  • Je vertelt welke factoren belangrijk zijn bij bloeddruk

  • Je noemt het lymfestelsel en -knopen

D2 - vaten van de bloedsomloop

het bloedvatenstelsel bestaat uit drie soorten bloedvaten...

  1. slagaders (arteriën)

  2. haarvaten (capillairen)

  3. aders (venen)

vaten van de bloedsomloop

1
2
3
  1. slagaders voeren het bloed van het hart af

  2. haarvaten in organen wisselen stoffen uit met de omgeving

  3. aders voeren het bloed naar het hart toe

vaten van de bloedsomloop

1
2
3
  • normale bloedsomloop

    • hart → orgaan → hart

  • enkele bloedvaten liggen tussen twee organen

    • poortader systeem

    • hart → orgaan1 → orgaan2 → hart

vaten van de bloedsomloop

  • kransslagaders voorzien het hart van zuurstof en voeding

    • komen direct vanuit de aorta

    • linker en rechter AC

    • elk vertakt om het hele hart te voorzien

    • kan verstoppen (vooral L) bij hartklachten

vaten van de bloedsomloop

AC(L)
AC(R)

bloedvaten zijn opgebouwd uit...

  1. een binnenlaag (tunica intima)

    • dekweefsel

    • bij grote vaten: lekvrij

vaten van de bloedsomloop

1
2
3

bloedvaten zijn opgebouwd uit...

  1. een binnenlaag (tunica intima)

    • dekweefsel

    • bij grote vaten: lekvrij

    • bij haarvaten: met lekgaatjes (enige laag)

vaten van de bloedsomloop

1

bloedvaten zijn opgebouwd uit...

  1. een middenlaag (tunica media)

  • spierweefsel

    • om bloeddruk op te vangen

    • om bloed goed voort te duwen

    • in slagaders dikker dan in aders

vaten van de bloedsomloop

2

bloedvaten zijn opgebouwd uit...

  1. een buitenlaag (tunica externa)

  • bindweefsel

    • stevigheid en bescherming

    • grote vaten hebben in deze laag bloedvaten en zenuwen

vaten van de bloedsomloop

3
  • grote slagaders gebruiken de spierlaag om bloed voort te duwen

  • kleine slagaders (arteriolen) gebruiken de spierlaag om te bepalen hoeveel bloed naar organen gaan

    • verwijding (dilatatie)

    • vernauwing (constrictie)

vaten van de bloedsomloop

haarvaten vormen de overgang tussen slagaders en aders...

  • stoffen worden uitgewisseld

  • de bloeddruk bepaalt

    • hoog → filtratie in de omgeving

    • laag → absorptie in het bloedvat

vaten van de bloedsomloop

aders hebben een dunne spierwand...

  • om bloed op te slaan

  • waar aderkleppen zitten (om terugstroom te voorkomen)

aderklep

vaten van de bloedsomloop

D5 - circulatie en bloeddruk

de druk op de binnenkant van bloedvaten is bloeddruk (tensie)...

  • hoog bij een hart slag (systole)

  • laag bij een hart in rust (diastole)

  • hoe verder van het hart, hoe lager de bloeddruk

circulatie en bloeddruk

de bloeddruk wordt meestal gemeten in een slagader (arteriële druk)


circulatie en bloeddruk

de polsdruk is het drukverschil tussen de systolische en diastolische druk...

  • PD = SD - DD

  • normaal (in rust) 30-40 mmHg

  • > 60 komt door stugge bloedvaten

  • < 30 komt door hartfalen

circulatie en bloeddruk

de bloeddruk is niet overal even hoog...

  • in de aorta wisselt de druk van 120 (systole) naar 80 (diastole)

A

circulatie en bloeddruk

de bloeddruk is niet overal even hoog...

  • in de aorta wisselt de druk

  • grote slagaders hebben een rekbare wand om de druk op te vangen

A

circulatie en bloeddruk

de bloeddruk is niet overal even hoog...

  • in de aorta wisselt de druk

  • grote slagaders hebben een rekbare wand om de druk op te vangen

  • kleine slagaders moeten het bloed goed voortduwen

a

circulatie en bloeddruk

de bloeddruk is niet overal even hoog...

  • haarvaten hebben geen schommelingen in de bloeddruk

h

circulatie en bloeddruk

de bloeddruk is niet overal even hoog...

  • haarvaten hebben geen schommelingen in de bloeddruk

  • bij aders is de druk bijna nul, kleppen voorkomen terugstroom 

A

circulatie en bloeddruk

de bloeddruk is niet overal even hoog...

  • in de kleine omloop is niet veel druk nodig om het bloed naar de longen te krijgen

LSA
hv
LA

circulatie en bloeddruk

deze factoren bepalen de bloeddruk...

  • hoeveelheid bloed per slag

circulatie en bloeddruk

deze factoren bepalen de bloeddruk...

  • hoeveelheid bloed per slag

  • weerstand die bloedvaten geven

circulatie en bloeddruk

in aderen is de bloeddruk laag → kans op terugstroom...

  • aderkleppen

  • spierpomp (in kuiten)

  • hart- en adempomp

circulatie en bloeddruk

de bloeddruk wordt in het brein geregeld door de wijdte in bloedvaten te veranderen...

  • via zenuwen

  • via hormonen (in het bloed)

circulatie en bloeddruk

D8 - lymfestelsel

de haarvaten wisselen stoffen uit...

  • door de bloeddruk komt vloeistof uit het haarvat in de omgeving

  • weefselvocht

  • overschot aan vocht, onnodige of gevaarlijke stoffen gaan naar een lymfevat

  • dit vocht heet lymfe

lymfestelsel

lymfe stroomt door een lymfevat...

  • apart systeem naast de bloedsomloop

  • lymfevaten hebben kleppen om terugstroom te voorkomen

lymfestelsel

een aantal vaten komen uit bij een lymfeknoop...

  • hier wordt het vocht gefilterd

    • afval eruit

    • schadelijke stoffen (zoals ziekte-kiemen) eruit

  • schone lymfe komt in de bloedbaan

lymfestelsel

lymfeknopen zitten overal, vooral waar contact met 'buiten' mogelijk is...

  • mondkeelholte

  • luchtwegen

  • oksel en lies

  • maagdarmkanaal

lymfestelsel

het grootste lymfevat is de borstbuis...

  • deze komt uit in een sleutelbeenader → holle ader

lymfestelsel