Lezen: de basis
Lezen: de basis
Hoe is een goede tekst opgebouwd?
Een tekst bestaat uit:
inleiding
kern / middenstuk - met alinea's -
slot
Wat wordt bedoeld met de context van een tekst?
De omgeving van de tekst geeft informatie over de tekst! Denk aan:
titel / ondertitel
krant / blad waar de tekst in staat
auteur
kolommen of grafieken
foto's / plaatjes
doelgroep (lezerspubliek)
Aan het eind van de les ken je de volgende begrippen:
tekstdoel
tekstsoort
onderwerp
hoofdgedachte
Bekijk en beluister het volgende filmpje en maak daarna de opdrachten
Nog even de belangrijkste informatie op een rijtje...
Beschouwing
tekstdoel: lezer aan het denken zetten / eigen mening laten vormen (opiniëren)
inhoud: feiten en verschillende meningen
meerdere gezichtspunten/ voor- en nadelen
kenmerk: neutraal
(geen duidelijke mening van de schrijver)
Betoog
tekstdoel: overtuigen van de lezer
inhoud: mening/ standpunt van de schrijver
en argumenten
kenmerk: subjectief
(duidelijke mening van de schrijver)
uiteenzetting
tekstdoel: de lezer informeren/ iets leren
inhoud: feiten / informatie
(Hoe zit iets in elkaar? Hoe is iets precies gebeurd?)
kenmerk: objectief
(vooral feiten)
activerende tekst
tekstdoel: lezer tot actie oproepen / in beweging krijgen om
iets te doen (of laten).
inhoud: oproep / aansporing
kenmerk: gebiedende wijs
(veel zinnen die met een werkwoord beginnen)
Ga nu naar:
De app van LessonUp
of
www.lessonUp.com
en maak de twee opdrachten
Sleep de tekstdoelen naar het juiste plaatje
Informeren
Activeren
Overtuigen
Amuseren
Tekstdoelen
Tekstsoorten
beschouwing
betoog
advertentie
uiteenzetting
strip
recept
overtuigen
amuseren
instrueren
informeren/ uitleggen
mening laten vormen
aansporen / oproepen
Samenvattend:
Een schrijver heeft een schrijfdoel.
Afhankelijk van het schrijfdoel bepaalt hij de tekstsoort.
Elke tekstsoort heeft andere eigenschappen of kenmerken.
Die kenmerken vind je terug in de verschillende tekststructuren
Kennis van tekststructuren is handig, want
Zo weet je precies wat je in de inleiding, de kern en het slot van een tekst moet schrijven.
Zo begrijp je een tekst beter als je de tekst moet lezen.
Herken je de tekststructuur, dan kun je eerder de belangrijkste informatie uit de tekst halen.
(maar over tekststructuren later meer...)
Weer even terug...
We begonnen met de onderdelen van een tekst:
inleiding
kern/ middenstuk
slot
Dat brengt ons bij het volgende:
de hoofdgedachte van een tekst
het onderwerp van een tekst
Wat is het verschil??
Bekijk het volgende filmpje en daarna maken we weer samen de opdrachten in LessonUp.app
De hoofdgedachte van een tekst is?
het onderwerp van de tekst
te vinden in de kern van de tekst
een samenvatting van een tekst in één zin
het slot van een tekst.
De hoofdgedachte kun je altijd letterlijk uit de tekst halen.
WAAR
NIET WAAR
Tekstdoel?
instrueren
amuseren
overtuigen
informeren
Welk tekstdoel ?
informeren
activeren
amuseren
instrueren
Welke tekstsoort is onpartijdig?
betoog
beschouwing
Welke tekstsoort heeft de meest persoonlijke stijl?
betoog
uiteenzetting
beschouwing
instructie
Als voorbereidng op de volgende les, kun je het volgende filmpje bekijken....