Praten over proza
Les 1 - Introductie
Praten over proza
Les 1 - Introductie
Fictie betekent:
Verzonnen verhaal
Non-fictie betekent:
Waargebeurd
Literatuur
second
Literatuur:
Verzamelnaam voor fictieve teksten met een diepere laag (origineel etc.)
Proza:
Verzamelnaam voor verhalende teksten die niet rijmen
Round character
second
Een round character is een goed uitgewerkt personage.
De hoofdpersoon is een round character en maakt een ontwikkeling door.
Flat character
second
Een flat character is een personage over wie je minder te weten komt.
Type
second
Een type is een personage dat een bijrol speelt. Zijn gedachten en gevoelens spelen nauwelijks een rol.
Karakter onwikkeling
second
Karaketerontwikkeling is hoe de round character in het verhaal veranderd: verlegen - zelfverzekerd.
Motorisch moment
second
Motorisch moment
Het moment waarom het probleem in het verhaal begint.
Bijvoorbeeld: de ontmoeting met die foute klasgenoot ( en daar verliefd op worden en daardoor in grote problemen komen).
Conflictmodel
second
Evenwicht -> conflict -> ontwikkeling -> oplossing
Perspectief
second
Gezichtspunt (een of meerdere personages) , het beeld is altijd subjectief en dus een beetje vertekend.
Ik-perspectief
second
Je leest het verhaal door de ogen van een ik-persoon.
Personaal perspectief
second
Het verhaal wordt verteld in de hij/zij-vorm. Je weet de gevoelens van diegene.
Alwetende verteller
second
De verteller weet alles van elk personage op elk moment, hij kent ook de afloop van het verhaal. Het verhaal wordt verteld in de hij/zij-vorm .
Onbetrouwbaar perspectief
minute
second
Er is sprake van een onbetrouwbaar perspectief als de tekst aanwijzingen bevat dat het beeld dat deze schrijver geeft, extreem vertekend , onvolledig of onjuist is.
Ruimte
minute
second
Ruimte
Waar het zich afspeelt
Tijd
Waar het zich afspeelt
Tijd
De tijd waarin het zich afspeelt
Flashback
minute
second
Een flashback is een terugblik, een herinnering.
Vertraging
minute
second
De gebeurtenissen worden langzaam verteld. Bijvoorbeeld door lange beschrijvingen.
Concreet motief
minute
second
Een concreet motief is een verhaalelement dat letterlijk voorkomt. Meestal komt het verschillende keren terug in het verhaal. Bijvoorbeeld een kleur die steeds genoemd wordt. Of een voorwerp dat steeds terugkeert.
Abstract motief
minute
second
Een abstract motief is een verhaalelement dat niet letterlijk terugkomt in het verhaal, maar dat je zelf moet afleiden.
Bijvoorbeeld "oorlogstrauma" > het wordt niet letterlijk gezegd, maar je kunt het afleiden uit het gebruik van woorden die daarmee te maken hebben (deportatie, honger, gevangen)
Thema
minute
second
Een thema is waar het verhaal over gaat, zonder het te hebben over de personages of gebeurtenissen. Het thema is datgene waarop de schrijver een visie heeft of waarover hij de lezer aan het denken wil zetten.
Literatuur
Fictionele of fictieve teksten met een diepere laag
Poëzie, drama en proza
'Tegenovergestelde' van lectuur
Literariteit (hoe literair een verhaal is) hangt af van originaliteit, onvoorspelbaarheid, stijl en complexiteit of meerduidigheid (de 'diepere laag')
Literatuur
Stijl
Stijl is een belangrijk kenmerk van literatuur
Een schrijver kan zich door zijn stijl onderscheiden van andere schrijvers
Stijl gaat om woordkeus, zinsbouw, gebruik van beeldspraak, gebruik van ironie, afwisseling tussen bijv. dialoog en beschrijving
Werk voor deze les + huiswerk:
Pak je VIP en noteer:
Maken: 1 Literatuur, praten over proza, 1 + 1.1
Klaar = in STILTE lezen
Wat niet af is = huiswerk
Stel de volgende les vragen over dingen die je niet begreep!
Lesdoel:
Aan het einde van deze les:
kun je benoemen wat literatuur is en wat proza is;
kun je (weer) de belangrijkste fictiebegrippen benoemen;
heb je geoefend met de theorie literatuur, proza en de frictiebegrippen
Blauw = kennen = kennis = leren
Oranje = kunnen = met de kennis de vaardigheid oefenen
Ik kan benoemen wat literatuur is en wat proza is en ik kan de belangrijkste fictiebegrippen benoemen.