Cursus6_Par2_Foutloos_spellen_COMPLEET

• newEditor
• Nederlands
• Middelbare school
• vmbo b, k
• Leerjaar 4

Welkom bij Nederlands

2

minute

00

second

add30s

Over 2 minuten gaan we starten

Wat moet je doen?

• Op je eigen plek zitten, in rust.

• Jas aan de kapstok.

• Boek, pen(nen),schrift liggen al op tafel

Cursus 6 §2 – Foutloos spellen

Eén complete LessonUp met uitleg over alle 8 onderdelen

4 basis & 4 kader vmbo

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

OVERZICHT

Wat gaan we leren?

1. Hoofdletters en leestekens

2. Laatste letter -t of -d

3. Bijvoeglijke naamwoorden

4. Meervouden

5. Verkleinwoorden

6. Tussenletters

7. Aan elkaar of los?

8. Met of zonder n?

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

1. Hoofdletters

Gebruik een hoofdletter:

• aan het begin van een zin;

• bij namen van personen, plaatsen en landen;

• bij officiële feestdagen.

Voorbeelden:

Mila woont in Enschede.

Met Kerstmis gaan we naar België.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

1. Leestekens

Punt (.) → einde van een gewone zin

Vraagteken (?) → na een vraag

Uitroepteken (!) → nadruk of emotie

Komma (,) → maakt een zin overzichtelijker, bijvoorbeeld bij een opsomming of voor maar in veel samengestelde zinnen.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

MEERKEUZE

Kennischeck 1

Welke zin is helemaal goed?

A morgen gaat Sem naar Amsterdam

B Morgen gaat sem naar Amsterdam.

C Morgen gaat Sem naar Amsterdam.

D Morgen gaat Sem naar amsterdam.

DOCENT – ANTWOORD: C

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

2. Laatste letter -t of -d

Bij de persoonsvorm in de tegenwoordige tijd:

IK → stam: ik word, ik vind

JIJ/HIJ/ZIJ → stam + t: jij wordt, hij vindt

Staat JIJ achter de persoonsvorm?

Dan geen extra t: word jij? vind jij?

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

2. -d bij een voltooid deelwoord

Bij een voltooid deelwoord gebruik je de regel van 't kofschip-x.

Haal -en van het hele werkwoord.

Eindigt de stam op t, k, f, s, ch, p of x? → -t

Anders → -d

werken → gewerkt

leven → geleefd

gebeuren → gebeurd

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

MEERKEUZE

Kennischeck 2

Welke vorm is goed?

‘Morgen ___ mijn broer zestien.’

A word

B wordt

‘Het is gisteren ___ .’

C gebeurt

D gebeurd

ANTWOORD: B – wordt. D – gebeurd.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

3. Bijvoeglijke naamwoorden

Een bijvoeglijk naamwoord zegt iets over een zelfstandig naamwoord:

de snelle fiets

een spannend boek

het mooie huis

Vaak krijgt het bijvoeglijk naamwoord een -e.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

3. Voltooid deelwoord als bijvoeglijk naamwoord

Een voltooid deelwoord kan als bijvoeglijk naamwoord worden gebruikt:

De muur is geverfd. → de geverfde muur

De fiets is gestolen. → de gestolen fiets

Het raam is gebroken. → het gebroken raam

Schrijf de vorm zo gewoon mogelijk; verdubbel niet onnodig.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

MEERKEUZE

Kennischeck 3

Welke vorm is goed?

A de geverfdde muur

B de geverfde muur

C de geverftte muur

D de geverft muur

ANTWOORD: B – de geverfde muur.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

4. Meervouden

Veel meervouden krijgen -en:

boek → boeken

kat → katten

raam → ramen

Andere woorden krijgen -s:

tafel → tafels

computer → computers

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

4. Wanneer 's?

Gebruik 's als dat nodig is om de uitspraak duidelijk te houden, vooral na a, i, o, u of y:

oma → oma's

foto → foto's

menu → menu's

baby → baby's

Maar: café → cafés (de é geeft de uitspraak al aan).

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

MEERKEUZE

Kennischeck 4

Welke rij is helemaal goed?

A foto's – baby's – cafés

B fotos – babys – café's

C foto's – baby's – café's

D fotoos – baby's – cafés

ANTWOORD: A

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

5. Verkleinwoorden

Veel verkleinwoorden eindigen op:

-je: huisje

-tje: stoeltje

-pje: boompje

-etje: ringetje

-kje: koninkje

Bij woorden op een klinker kan de spelling veranderen om de klank te bewaren:

auto → autootje

paraplu → parapluutje

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

MEERKEUZE

Kennischeck 5

Welke vormen zijn goed?

1. boom → ?

A boomje B boompje

2. ring → ?

C ringtje D ringetje

3. auto → ?

E autootje F auto'tje

ANTWOORD: B – boompje. D – ringetje. E – autootje.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

6. Tussenletters

Een samenstelling bestaat uit twee of meer woorden.

Soms staat er een tussenletter tussen de delen:

boek + kast → boekenkast

hond + hok → hondenhok

zon + bril → zonnebril

dorp + plein → dorpsplein

Je komt vooral -e-, -en- en -s- tegen.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

6. Tussen-n: handige hoofdregel

Bij veel samenstellingen schrijf je -en- als het eerste deel een zelfstandig naamwoord is met alleen een meervoud op -en.

pan → pannen → pannenkoek

hond → honden → hondenhok

Er zijn uitzonderingen. Gebruik bij twijfel de regel uit je methode of controleer het woord.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

MEERKEUZE

Kennischeck 6

Welke spelling is goed?

A pannekoek

B pannenkoek

C pannen koek

En:

D dorpsplein

E dorpenplein

ANTWOORD: B – pannenkoek. D – dorpsplein.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

7. Aan elkaar of los?

Een samenstelling schrijf je aan elkaar:

school + plein → schoolplein

voetbal + wedstrijd → voetbalwedstrijd

telefoon + hoesje → telefoonhoesje

Staat er een bijvoeglijk naamwoord vóór? Dat blijft meestal los:

een mobiele telefoonhoes

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

MEERKEUZE

Kennischeck 7

Welke spelling is goed?

A mobiele telefoon hoes

B mobiele telefoonhoes

C mobieletelefoonhoes

D mobiele-telefoon-hoes

ANTWOORD: B – mobiele telefoonhoes.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

UITLEG

8. Met of zonder n?

Woorden als sommige/sommigen, beide/beiden, enkele/enkelen:

ZONDER -n als er een zelfstandig naamwoord achter staat:

sommige leerlingen, beide meisjes

MET -n als het woord zelfstandig staat én naar personen verwijst:

sommigen kwamen te laat

de twee meisjes zijn beiden geslaagd

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

MEERKEUZE

Kennischeck 8

Kies de juiste vorm:

1. ___ leerlingen waren klaar.

A Sommige B Sommigen

2. ___ waren al naar huis.

C Sommige D Sommigen

3. Mijn twee broers zijn ___ geslaagd.

E beide F beiden

ANTWOORD: 1 A – Sommige. 2 D – Sommigen. 3 F – beiden.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

MEERKEUZE

Alles door elkaar

Welke zin is helemaal goed?

A Sommigen leerlingen hebben hun telefoon hoesje geverft.

B Sommige leerlingen hebben hun telefoonhoesje geverfd.

C Sommige leerlingen hebben hun telefoon hoesje geverfd.

D Sommigen leerlingen hebben hun telefoonhoesje geverft.

ANTWOORD: B

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

OPEN VRAAG

Kaderchallenge

Verbeter deze zin volledig:

vorige week hebben beiden jongens hun geverftte fiets bij het school plein gezet maar vandaag word hij opgehaald

Let op álle spellingonderdelen.

: Vorige week hebben beide jongens hun geverfde fiets bij het schoolplein gezet, maar vandaag wordt hij opgehaald.

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

SAMENVATTING

Jouw spellingcheck

Twijfel je? Werk dan in deze volgorde:

1. Lees de hele zin.

2. Zoek de persoonsvorm als het om een werkwoord gaat.

3. Bepaal welke spellingregel past.

4. Spreek het woord uit, maar vertrouw niet alleen op je gehoor.

5. Controleer bij twijfel in je boek

CURSUS 6 §2 FOUTLOOS SPELLEN • 4 BASIS/KADER

POLL

Eindcheck

Welke onderwerpen vind jij nog lastig?

□ hoofdletters/leestekens

□ -t of -d

□ bijvoeglijke naamwoorden

□ meervouden

□ verkleinwoorden

□ tussenletters

□ aan elkaar/los

□ met/zonder n

Maak het oefenblad