Wat was een oorzaak van verslechterde werk- en leefomstandigheden tijdens de industriële revolutie?
Slechte arbeidsomstandigheden en lange werkdagen
Minder vraag naar arbeid en kortere werkweken
Toename van vrije tijd en betere gezondheidszorg
Verbetering van de huisvesting en hogere lonen
Wat was een oorzaak van verslechterde werk- en leefomstandigheden tijdens de industriële revolutie?
Slechte arbeidsomstandigheden en lange werkdagen
Minder vraag naar arbeid en kortere werkweken
Toename van vrije tijd en betere gezondheidszorg
Verbetering van de huisvesting en hogere lonen
Wat is het belangrijkste verschil tussen de sociaaldemocraten en de communisten?
De sociaaldemocraten willen een autoritaire regering.
De communisten streven naar geleidelijke hervormingen.
De sociaaldemocraten streven naar verandering binnen het kapitalistische systeem.
De communisten streven naar samenwerking met de kapitalisten.
Wat zijn vakbonden?
Gemeenschappen van ambachtslieden.
Organisaties die opkomen voor de belangen van werknemers.
Verenigingen van de overheidspolitie.
Bedrijven die handelen in industriële goederen.
Verzuiling
Aan het einde van de 19e eeuw raakt de samenleving steeds verder verdeeld in vier maatschappelijke groepen. Mensen in Nederland trokken steeds meer toe naar andere burgers met dezelfde (levens)overtuigingen. Er ontstaan uiteindelijk vier zogenaamde ‘zuilen’: de protestanten, de katholieken, de socialisten en de liberalen.
Leerdoelen van vandaag
1.3A: Je kunt uitleggen waarom de katholieken en de protestanten streden voor emancipatie aan de hand van de schoolstrijd.
1.3B: Je begrijpt waarom en hoe de samenleving verdeeld raakte in vier zuilen / verzuiling.
1.3C: Je kunt de vier zuilen met hun partij, leiders en belangrijkste standpunten benoemen.
Geloof als uitgangspunt
Protestanten en katholieken: Politiek en wetten op basis van geloof = Confessionelen (van 'opbiechten')
Katholieken: Minder rechten en kansen, streden voor emancipatie (gelijkstelling).
Oorsprong: Tachtigjarige Oorlog
1.3A
Schoolstrijd
Overheid betaalde enkel openbaar onderwijs, geen onderwijs met ‘christelijke deugden’ (Bijzonder Onderwijs)
Katholieken en protestanten wilden dit beiden veranderen!
Emancipatie!
1.3A
Verzuiling
Samenleving verdeeld in groepen
Ieder eigen verenigingen, kranten, vakbonden, omroepen
Leefden gescheiden van elkaar!
Protestanten, katholieken, liberalen en socialisten
1.3B
Kuyper en Schaepman
Protestanten: ARP
Leider: Abraham Kuyper
Tegen de Franse Revolutie
Strijd voor kiesrecht voor een-voudige mensen ('Kleine luyden')
Katholiek: RKSP
Leider: Herman Schaepman
Vóór emancipatie katholieken
Werken samen in de schoolstrijd!
1.3C
Liberalen en socialisten
Liberalen: Rijke burgers/Liberale Unie
Leider: Thorbecke
Zo min mogelijk overheidsbemoeienis!
Socialisten: Arbeiders/SDAP
Leider: Troelstra
Sociale wetten via kiesrecht!
Overheid moet zich actief bemoeien (met de burgers)
1.3C
Speelt religie nog steeds een rol in de politiek? Op welke manier?
Begrijp je dat de liberalen het bijzonder onderwijs niet wilde financieren? Waarom wel / niet?
Was de verzuiling een goede of een slechte ontwikkeling in de samenleving? Verklaar je antwoord.
Zijn er nog sporen zichtbaar in de huidige samenleving van de verzuiling?
Tot welke zuil voel jij je het meest aangetrokken?
Katholieken
Protestanten
Socialisten
Liberalen
Aan de slag!
Invullen leerdoelen
Maken opdrachten paragraaf 1.2 op laptop
Afsluiten met controlevragen
Wat is een verschil tussen openbaar en bijzonder onderwijs?
Bijzonder onderwijs heeft hogere onderwijskwaliteit
Bijzonder onderwijs heeft meer vrije dagen
Openbaar onderwijs is niet gebaseerd op religie of levensovertuiging
Openbaar onderwijs vereist hogere ouderbijdrage
Hoe worden de politici uit de katholieke en protestantse zuil ook wel genoemd?
Secularisten
Socialisten
Confessionelen
Nationalisten
Van welke politieke stroming was Herman Schaepmann de leider?
Communistische Partij Nederland
SDAP
Liberale Unie
RKSP