12.5 De huid
12.5 De huid
Juist of onjuist: In het kapsel van Bowman in de nefronen vindt ultrafiltratie plaats.
juist
onjuist
Juist of onjuist: Bij een te hoge concentratie glucose in het bloed maakt de lever insuline aan
juist
onjuist
Jaap heeft een avondje flink gedronken. In de lever wordt ethanol afgebroken. In welk van de volgende bloedvaten zal haar ethanol-concentratie het laagst zijn. De meting vindt ongeveer 1 uur na haar laatste alcoholische consumptie plaats
poortader
leverader
leverslagader
Bekijk de tabel hiernaast: Welke stof wordt NIET teruggeresorbeerd in de nierbuisjes?
eiwitten
glucose
chloor-ionen
ureum
12.5 De huid
Wat gaan we doen?
Opdracht 39, en werkblad Nefron maken
Leerdoelen basisstof 5
Uitleg basisstof 5
Vragen?
Zelfstandig aan het werk
Afsluiting
Samen doen
Opdracht 39
Opdracht 40
Opdracht 41
Opdracht 39
Welke begrippen beheers je nog niet? Lees de tekst bij de vraag en de vraag zelf en onderstreep de begrippen die je niet direct herkent of begrijpt.
Celmembraan, terugresorptie
celmembraan, ultrafiltratie
mitochondrium, terugresorptie
mitochondrium, ultrafiltratie
een hogere glucoseconcentratie in het bloed
minder terugresorptie door de nieren
minder wateropname in de darm.
Leerdoelen
- Je kunt de bouw en functies van de huid beschrijven.
- Je kunt uitleggen hoe de lichaamstemperatuur min of meer constant wordt gehouden door de huid.
De huid (binas 87A)
Sleep de namen van de lagen naar de juiste plek
a
b
c
lederhuid
onderhuids bindweefsel
opperhuid
Opperhuid
hoornlaag: dode cellen die de bovenste laag vormen van de huid.
kiemlaag: levende delende cellen die voor nieuwe stukken huid zorgen
Opperhuid / epidermis
In lagen opgebouwd:
hoornlaag: dode, verhoornde cellen
kiemlaag: levende, delende huidcellen, aanmaak melanine
GEEN bloedvaten en zenuwen:
bij beschadiging van ALLEEN de epidermis: geen bloeding en geen pijn.
Pigmentcellen aanwezig in kiemlaag.
Uitlopers zetten pigment (melanine) af
De epidermis speelt een hele belangrijke rol in de bescherming van het organisme. Waar tegen beschermt de epidermis? LET OP: meerdere antwoorden zijn hier goed.
uitdroging: het houdt het weefselvloeistof binnen
ziekteverwekkers: de hoornlaag en huidcellen die dicht tegen elkaar aanliggen houden ze buiten
UV-straling: de pigmentcellen absorberen de straling en voorkomen daarmee DNA schade in huidcellen
De lederhuid
Hier liggen zenuwcellen, uitlopers van zenuwcellen, haarspiertjes, bloedvaten en zweetklieren.
Tatoeage wordt gezet in de lederhuid. Je lichaam wil dat afvoeren, maar de pigmentdeeltjes zijn te groot. Om je toch te ‘beschermen’ kapselt de lederhuid de inkt in.
Zweten
In de lederhuid
Veel zweetklieren bij elkaar zoals je handen, voeten en oksels.
De zweetklieren maken zweet dat door een afvoerbuisje naar de opening van de huid (porie) gaat. Door verdamping koelt je lichaam af.
Meestal ruik je het zweet niet
maar in de puberteit.....
Tijdens de puberteit ontstaan er meer zweetklieren in de oksels. Deze maken olieachig zweet. Als dat zweet in aanraking komt met bacteriën, gaat het ruiken.
Gebruik van deodorant verbergt die geur.
Onderhuids bindweefsel
Zit overal behalve: oogleden, tepels, geslachtsorganen en scheenbeen
Ligt vet opgeslagen
Het beschermt vitale organen en het vet zorgt voor isolatie
Thermoregulatie
Een organisme kan de gewenste lichaamstemperatuur herstellen of in standhouden
Aangestuurd door de hypothalamus (temperatuurzintuig)
Temperatuur wordt geregeld door bloedvaten te verwijden, zweetproductie en haarspiertjes aansturen.
Thermoregulatie door de huid
Temperatuur te laag?
haarspiertjes trekken samen
slagadertjes onder de huid vernauwen
Temperatuur te hoog?
haarspiertjes ontspannen
slagadertjes onder de huid verwijden
zweetproductie in de zweetklieren
Thermoregulatie in de huid: oorzaak en gevolg.
Sleep de gebeurtenis naar het bijbehorende effect.
Er komt minder bloed onder het oppervlak van de huid. Daardoor vindt er minder warmteverlies plaats.
Haartjes gaan recht overeind staan. Hierdoor wordt de stroom van (koude lucht bemoeilijkt. Het lichaam koelt minder af
Verdamping van vloeistof op de huid onttrekt warmte aan het lichaam. Dit geeft een koelend effect.
De huid wordt rood en straalt veel warmte af
zweetafgifte
vernauwen van slagadertjes in lederhuid
verwijden van slagadertjes in lederhuid
samentrekken van haarspiertjes
12.5 De huid
opdrachten 47 t/m 50