§1.3 Arbeiders gaan samenwerken
§1.3 Arbeiders gaan samenwerken
Planning
- Herhaling liberalisme
- Leerdoelen
- Uitleg
- Huiswerk nakijken + nieuwe opdrachten
Geef bij de volgende stellingen aan of liberalen het hiermee eens of oneens zijn.
Wat hoort er NIET bij het liberalisme?
Wat is het liberalisme?
Liberalen vinden dat iedereen zou moeten kunnen stemmen bij verkiezingen.
Liberalen komen op voor zo veel mogelijk vrijheid voor alle burgers.
Liberalen komen op voor de arbeiders.
Er komt een wet waarin staat dat arbeiders niet meer dan 40 uur per week mogen werken
eens
oneens
Als een fabriek failliet gaat dan is dat het eigen risico van de fabriekseigenaar.
eens
oneens
Als eigenaar van de fabriek mag jij zelf kiezen hoe hoog het loon van je arbeiders is
eens
oneens
De belangrijkste taak van de overheid is zorgen voor rijkdom voor alle inwoners
eens
oneens
De koning is de baas van het land. Dat is altijd zo geweest en moet zo blijven.
eens
oneens
Alle burgers van het land moeten dezelfde grondrechten krijgen
eens
oneens
...kan ik uitleggen hoe de arbeiders en de gegoede burgerij probeerden de situatie van de arbeiders te verbeteren.
...kan ik uitleggen wat het socialisme inhoudt.
...kan ik met een voorbeeld uitleggen wat een sociale wet is.
Aan het einde van deze paragraaf...
§1.3
Arbeiders gaan samenwerken
A
Samen sterk
Leerdoel:
Je kunt uitleggen hoe arbeiders en de gegoede burgerij probeerden de situatie van de arbeiders te verbeteren
Begrippen:
liefdadigheid
vakbonden
B
Het socialisme
Leerdoel:
Je kunt uitleggen wat het socialisme inhoudt
Begrippen:
socialisme
politieke partij
algemeen kiesrecht
C
Sociale wetten
Leerdoel:
Je kunt met een voorbeeld uitleggen wat een sociale wet is
Begrippen:
sociale wetten
Wat is staken?
Arbeiders en armen werden door de staat niet geholpen.
Door wie wel?
Familie
Kerk
Liefdadigheid van de rijken
§1.3
Arbeiders gaan samenwerken
A
Samen sterk
Leerdoel:
Je kunt uitleggen hoe arbeiders en de gegoede burgerij probeerden de situatie van de arbeiders te verbeteren
Begrippen:
liefdadigheid
vakbonden
Een vrouw zamelt geld in
voor een goed doel
Eind 19e eeuw richten arbeiders vakbonden op.
Zij strijden voor:
hoger loon
kortere werktijd
afschaffing kinderarbeid
Dit deden zij door:
Stakingen organiseren
Doel: fabrieksbazen dwingen om lonen te verhogen en werkomstandigheden te verbeteren
§1.3
Arbeiders gaan samenwerken
A
Samen sterk
Wie werd in de 19e eeuw waarschijnlijk geholpen door liefdadigheid?
Een arbeider zonder werk
Een eigenaar van een textielfabriek
Een man van een liberale politieke partij
Een vrouw uit de gegoede burgerij
§1.3
Arbeiders gaan samenwerken
B
Het socialisme
Leerdoel:
Je kunt uitleggen wat het socialisme inhoudt
Begrippen:
socialisme
politieke partij
algemeen kiesrecht
Fabriekseigenaar
Arbeiders
alle winst van de fabriek
bezaten grondstoffen, machines, fabrieken
kregen laag loon
Oneerlijk!!!
Socialisme
§1.3
Arbeiders gaan samenwerken
B
Het socialisme
Socialisten: de arbeiders zullen ooit in opstand komen en dan het bezit van de rijken afpakken.
Om echt dingen te veranderen was invloed op het bestuur nodig.
1881: oprichting socialistische politieke partij
Belangrijkste doel: algemeen kiesrecht.
§1.3
Arbeiders gaan samenwerken
B
Het socialisme
Algemeen kiesrecht
Ook arme arbeiders mogen stemmen
Socialisten zouden in bestuur komen
Wetten om arbeiders te beschermen
Liberalisme
Socialisme
Arbeiders moeten worden beschermd.
Alle burgers moeten kunnen stemmen.
Fabriekseigenaren mogen alle winst krijgen van de fabriek.
Het verschil tussen arm en rijk zal gaan leiden tot een opstand.
Vrijheid is goed voor de economie.
Rond 1870: liberalen voeren eerste sociale wetten in.
Ongevallenwet
Kinderwetje van Van Houten
Leerplichtwet
§1.3
Arbeiders gaan samenwerken
C
Sociale wetten
Leerdoel:
Je kun met een voorbeeld uitleggen wat een sociale wet is
Begrippen:
sociale wetten
Geef een voorbeeld van een sociale wet