§5.3 Nederlands-Indië
§5.3 Nederlands-Indië
Benoem twee redenen waarom het modern imperialisme economisch voordelig was voor Europa
Leerdoelen
Je kunt uitleggen:
- Hoe de kolonie Nederlands-Indië ontstaat
- Hoe Nederland de mensen in Nederlands-Indië bestuurt
- Hoe de economie en de samenleving van Nederlands-Indië in elkaar zitten
Filmpje
Oranjekoorts
Ontstaan van Nederlands-Indië
In de 17de en 18de eeuw sticht de VOC handelsposten in Azië
In 1799 gaat de VOC failliet en neemt de overheid het over
Nederland wil Ned.-Ind. gaan besturen (modern imperialisme)
Geleidelijk worden de eilanden met geweld onderworpen
Bestuur van Ned.-Ind.
Nederlands-Indië wordt indirect bestuurd, zoals Brits-Indië
Inlandse vorsten worden aangestuurd door de Nederlanders
Aan het hoofd van het bestuur staat de gouverneur-generaal
Hij wordt weer aangestuurd door de Nederlandse regering
Indirect bestuur
Gouverneur-Generaal
Inlandse vorsten
Het inlandse volk
Bestuurt
Besturen
Denkt te worden bestuurd door
Wordt daadwerkelijk bestuurd door
Nederlandse overheid
Stuurt aan
Filmpje
Indirect bestuur in Nederlands-Indië
Verdeel en heers
Met verdeel-en-heerspolitiek houdt Nederland controle
Nederland wil voorkomen dat de vorsten gaan samenwerken
Daarom worden sommige vorsten bevoordeeld
Hierdoor zullen de vorsten nooit samen in opstand komen
Wat is het belangrijkste nut van Nederlands-Indië voor de Nederlandse overheid?
Meer mensen christelijk kunnen maken
Zoveel mogelijk geld verdienen
Leren van de Indonesische cultuur
Meer soldaten voor het Nederlandse leger
Het cultuurstelsel
Nederland gaat Ned.-Ind. zoveel mogelijk exploiteren
Om dit te bereiken wordt in 1830 het cultuurstelsel ingevoerd
Javanen moeten 20% van hun land bebouwen voor Nederland
Dit moeten producten zijn waaraan Nederland veel verdient
Filmpje
Het cultuurstelsel
Leg uit waarom het cultuurstelsel leidt tot honger voor de lokale bevolking
Cultuurstelsel mislukt
Veel mensen zijn ontevreden met het cultuurstelsel
De lokale bevolking kan geen rijst verbouwen en lijdt honger
Nederlandse ondernemers mogen geen bedrijven beginnen
Het stelsel wordt afgeschaft en vervangen door vrije arbeid
De samenleving van Nederlands-Indië is verdeeld in groepen. Zet de groepen op de juiste plek in de sociale piramide
Een Indonesische boer
Een Nederlandse ambtenaar
Een zoon van een Nederlander en een Indonesische vrouw
Samenleving in Ned.-Ind.
De samenleving in Ned.-Ind. kent grote ongelijkheid
Iemands huidskleur speelt hierbij een belangrijke rol
De witte Nederlander staat boven de donkere inlander
Hun kinderen, Indische Nederlanders (Indo's), zitten ertussen
Ethische politiek
Rond 1900 wil Nederland het welzijn van de mensen verbeteren
De lokale bevolking krijgt bijvoorbeeld ziekenzorg en scholing
Nederlanders zien dit als hun plicht, want zij zijn beschaafd
Maar gezonde en geschoolde mensen leveren ook meer op
Filmpje
Samenleving en ethische politiek
Begrippen uit deze les
Nederlands-Indië
Gouverneur-Generaal
Verdeel-en-heerspolitiek
Exploitatie
Cultuurstelsel
Vrije arbeid
VWO
Ethische politiek
Beschavingsoffensief
Huiswerk voor de volgende les
Lezen paragraaf 5.3
Maken alle opdrachten van paragraaf 5.3
Filmpje
Ontstaan van Nederlands-Indië