1.1 Europa onder spanning

De Eerste Wereldoorlog

Ga stil en rustig zitten en leg je spullen op tafel


1.1 Europa onder spanning

1 / 27
volgende
Slide 1: Slide
newEditorGeschiedenisMiddelbare schoolhavoLeerjaar 3

In deze les zitten 27 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 45 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

De Eerste Wereldoorlog

Ga stil en rustig zitten en leg je spullen op tafel


1.1 Europa onder spanning

Open de les met een korte persoonlijke introductie: 24 jaar, uit Zwolle, 2 jaar ervaring. Houd het kort en warm, zodat leerlingen weten wie er voor de klas staat.

De planning van vandaag

  1. Leerdoelen en tijdvak

  1. Europa in 1900 + oorzaken

  1. Opdracht: geheim agent in Europa

  1. Afsluiting

Deze slide heeft geen instructies

Leerdoelen

Je kunt met voorbeelden uitleggen dat nationalisme de eenheid in een land zowel kan versterken als verzwakken

1.1 Europa onder spanning

Je kunt uitleggen waardoor er rond 1900 twee bondgenootschappen ontstonden en wat daarvan de belangrijkste leden waren

Je kunt het Duitse aanvalsplan beschrijven en verklaren

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Ottomaanse rijk

  • Er is veel welvaart in 1900 in steden als Berlijn, Londen, Parijs, Wenen en St. Petersburg


  • De welvaart steeg, de rijke burgers genoten van het theater, arbeiders kregen eindelijk een beetje vrije tijd en iedereen was ontzettend optimistisch over de toekomst


  • Maar... achter dit mooie plaatje, tikte er een tijdbom die Europa zou verwoesten..

Europa in 1900

Deze slide heeft geen instructies

Ottomaanse rijk

  • De naam 'Eerste Wereldoorlog' werd pas voor het eerst rond 1920 gebruikt.


  • Veelgebruikte namen voor de oorlog zijn (nu nog steeds): The Great War (En.), Der Grosse Krieg (Dld.), La Grande Guerre (Fr.) of De Groote Oorlog (Bel.)

Eerst de naam...

Deze slide heeft geen instructies









"De oorlog die alle 

oorlogen zou beëindigen"

Deze slide heeft geen instructies




De Frans-Duitse Oorlog

1870-1871


Frankrijk verliest de oorlog

Wat de Duitsers toen deden, was zo'n enorme vernedering, dat Frankrijk direct begon te broeden op wraak. Wat ze precies deden en wat Frankrijk kwijtraakte? Dat gaan jullie zo zelf opsporen

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaak 1



Frankrijk raakt 

Elzas-Lotharingen kwijt








Zorgt voor wraakgevoelens bij Frankrijk

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaak 2



Duitsland ontstaat

1871








In één keer komt er een groot nieuw land bij

Deze slide heeft geen instructies

Het machtsevenwicht wordt nu verstoord

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaak 3



Wapenwedloop








Vooral tussen Engeland en Duitsland ontstaat 

een felle strijd om wie de sterkste en meeste wapens heeft

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaak 5



Modern imperialisme








De Europese landen willen hun macht uitbreiden in Azië en Afrika.


Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaak 6



Nationalisme








Extreme trots op het eigen volk en land: 'Ons land is het beste!'

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaak 7



Militarisme








Trots op alles wat met het eigen leger te maken heeft

Vertrouwen in de kracht van het eigen leger

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaak 8



Bondgenootschappen








Economische en militaire afspraken tussen de landen: Wij helpen elkaar!

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaak 9



Het Ottomaanse Rijk valt uit elkaar












Het oude rijk stond in Europa

bekend als: de zieke man van Europa

Deze slide heeft geen instructies

Opdracht: geheim agent in Europa

Jullie missie: werk in duo's samen als geheime inspecteurs in 1913


Het doel: ontrafel de 5 brandhaarden in Europa voor de bom barst


Het onderzoek: gebruik blz 9-10-11 in je leerboek


Het eindrapport: beslis aan het eind welk land de grootste bedreiging vormt in Europa


Tijd voor deze missie: 15 minuten in duo's

15

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

SPOOR 1: De Pruisische Sabel en de Franse Wraak


  • Van 39 staten naar één reus: Duitsland ontstaat in 1871 onder leiding van kanselier Otto von Bismarck.


  • Snelle groei: Explosieve bevolkingsgroei en razendsnelle industrialisatie.

  • Militarisme: Enorme trots op het eigen leger; wapenfabrieken (zoals Krupp) draaien overuren


Spoor 1

Noem deze afspraken expliciet als basis voor het werken in geschiedenis, waar luisteren, vertellen en verschillende perspectieven belangrijk zijn.

SPOOR 1: De Pruisische Sabel en de Franse Wraak



  • Trauma van 1871: Frankrijk verliest de oorlog van Pruisen (Duitsland).

  • De dubbele vernedering:

    • Duitsland roept hun nieuwe Keizerrijk uit in de Franse Spiegelzaal van Versailles.

    • Frankrijk raakt de rijke grensprovincie Elzas-Lotharingen kwijt.


  • Het resultaat: Frankrijk wil maar één ding: wraak en hun gebied terug

Spoor 2

Noem deze afspraken expliciet als basis voor het werken in geschiedenis, waar luisteren, vertellen en verschillende perspectieven belangrijk zijn.

SPOOR 3: Koloniale Jaloezie ('Plek onder de zon')


  • Modern Imperialisme: Europese landen vechten om kolonies in Afrika en Azië.

  • Wilhelm II eist zijn plek op: De nieuwe Duitse keizer (vanaf 1888) wil ook een 'plek onder de zon'.

  • De vlootbouw: Duitsland bouwt een enorme oorlogsvloot om kolonies te veroveren en te beschermen.

  • Resultaat: Groot-Brittannië (de absolute heerser op zee) voelt zich direct bedreigd

Spoor 3

Noem deze afspraken expliciet als basis voor het werken in geschiedenis, waar luisteren, vertellen en verschillende perspectieven belangrijk zijn.

SPOOR 4: De Wapenwedloop en het Tweefronten-Dilemma


  • De nachtmerrie: Duitsland ligt ingeklemd tussen Frankrijk (west) en Rusland (oost).


  • Het Schlieffenplan:

    1. Val Frankrijk snel aan via het neutrale België en Luxemburg.

    2. Schakel Frankrijk binnen een paar weken uit.

    3. Reis snel met de trein naar het oosten om de Russen aan te pakken (die dachten 40 dagen nodig te hebben om te mobiliseren).

Spoor 4

Noem deze afspraken expliciet als basis voor het werken in geschiedenis, waar luisteren, vertellen en verschillende perspectieven belangrijk zijn.

SPOOR 5: De Kettingreactie van de Allianties


  • Nationalisme als breekijzer: In plaats van eenheid zorgde nationalisme in grote rijken (zoals Oostenrijk-Hongarije) juist voor verbrokkeling.


  • De Balkan: Verschillende volkeren (zoals de Serviërs) eisen hun eigen, onafhankelijke staat.


  • De ruzie: Servië wil uitbreiden, maar Oostenrijk-Hongarije pikt dit niet en annexeert Bosnië. Rusland steunt Servië


Spoor 5

Noem deze afspraken expliciet als basis voor het werken in geschiedenis, waar luisteren, vertellen en verschillende perspectieven belangrijk zijn.

Welk land droeg in 1913 de grootste schuld aan de spanningen?


EINDRAPPORT: DE GROOTSTE BEDREIGING

Noem deze afspraken expliciet als basis voor het werken in geschiedenis, waar luisteren, vertellen en verschillende perspectieven belangrijk zijn.

De Zijderoute

  • Af hebben alle opdrachten van 1.1

  • We gaan verder met 1.2 de volgende les


Voor de volgende les

Deze slide heeft geen instructies