Lees mee les 1

• newEditor
• Alfabetisering NT2
• ISK

Lees mee les 1

Een broek voor iedereen

De roots van de spijkerbroek liggen in Californië, halverwege de 19de eeuw. Door de goudmijnen is de economie booming en dat trekt allerhande volk aan. Zoals de jonge Duitse kleermaker Levi Strauss, die zich in San Francisco vestigt. Hij maakt daar stugge, stevige werkbroeken van canvas, maar die vallen niet echt in de smaak bij de altijd kritische mijnwerkersmodescene in Frisco. Levi stapt over op stof uit de Franse stad Nîmes. Dit ‘serge de Nîmes’ verbastert al gauw tot ‘denim’. Denimbroeken zijn soepeler en ze zitten veel fijner. Ze hebben een kekke blauwe kleur en door de speciale weefmethode gaan ze lekker lang mee. Tot je je zakken helemaal vollaadt met goudklompjes, dan wil zelfs de sterke denimstof nog wel eens gaan scheuren. En er is nog een zwakke plek bij je ‘andere zak’. Levi’s medekleermaker Jacob Davis bedenkt een manier om die zwakke plekken te verstevigen: met klinknagels. Dat klonk Strauss als muziek in de oren, en in 1873 krijgen ze samen het patent op de spijkerbroek. En vanaf dat moment kunnen die twee pas echt hun zakken gaan vullen.

Schooltv

https://schooltv.nl/video-item/waarom-heet-een-spijkerbroek-zo-een-broek-met-een-verhaal

Schooltv

https://schooltv.nl/video-item/de-proefkeuken-spijkerbroek

Opdracht 1

Woorden voor kledingstukken

Opdracht = wat je moet doen

Afbeelding = plaatje, foto

Opdracht 1

1A Wat dragen de poppen in de etalage?

Jurk

Korte broek

Spijkerjasje

Spijkerbroek

Bloes

T-shirt

Opdracht 1

1B Vragen over je eigen kleding

1. Welke kleding draag jij vandaag?

2. Welke kledingstukken draag jij nooit?

3. Welke kledingstukken draag jij het liefst?

Opdracht 2

De structuur van een tekst

buitenkant = hoe de tekst eruit zien

structuur = de vorm, de opbouw 

Printen voor de leerlingen!

Vraag 1

A

De titel staat boven de tekst

B

De titel staat onder de tekst

C

D

Vraag 2

A

De inleiding is cursief gedrukt

B

De inleiding is vet gedrukt

C

D

Vraag 3

A

De inleiding is de eerste alinea van de tekst

B

De inleiding is de tweede alinea van de tekst

C

D

Vraag 4

A

Het eerste kopje staat op regel 5

B

Het eerste kopje staat op regel 10

C

D

Vraag 5

A

De tekst heeft 2 kopjes

B

De tekst heeft 3 kopjes

C

D

Vraag 6

A

Het slot staat aan het begin van de tekst

B

Het slot staat aan het einde van de tekst

C

D

Vraag 7

A

De bron staat boven de tekst

B

De bron staat onder de tekst

C

D

Opdracht 3

De structuur van tekst 1A 'De eerste spijkerbroek'

Opdracht 3

Bekijk tekst 1A: 'De eerste spijkerbroek'

Lees de tekst nog niet!

1. Wat is de titel van deze tekst?

2. Hoeveel regels heeft de inleiding?

A

5

B

13

C

23

D

3. Welk kopje staat boven de tweede alinea?

A

De spijkerbroek

B

Sterke stof

C

Spijkers

D

Opdracht 4

Nadenken over het onderwerp van de tekst

Onderwerp = waar gaat de tekst over

Lees de titel van de tekst en bekijk de afbeelding.

1. Wat zie je op de afbeelding naast de tekst?

2. Draag jij vandaag zelf een spijkerbroek?

A

Ja

B

Nee

C

Misschien

D

Opdracht 5

Lees tekst 1!

Lezen zonder woordenboek

5

minute

00

second

add30s

Vraag 1 + 2: In de inleiding staan 2 vragen. Schrijf één vraag op (regel 4 + 5).

3. In welke alinea lees je wie Levi Strauss was?

A

De inleiding

B

Alinea 2

C

Alinea 3

D

4. In welke alinea lees je hoeveel spijkerbroeken Nederlanders kopen?

A

De inleiding

B

Alinea 2

C

Alinea 3

D

5. In welke alinea lees je over het goede idee van een kleermaker?

A

De inleiding

B

Alinea 2

C

Alinea 3

D

Opdracht 6

Oefenen met woorden

Synoniem = een woord met

dezelfde betekenis

Opdracht 6

Synoniem

Een synoniem is een woord dat hetzelfde betekent.

Voorbeelden: dun = mager, blij = vrolijk

Woord

Synoniem

Kapot

Snel

Idee

Probleem

Vastmaken

Stuk

Vlug

Plan

Moeilijkheid

Bevestigen

Woord

Synoniem

Patent

Beginnen

Produceren

Verlopen

Populair

Starten

Aflopen

Maken

Alleenrecht

Gewild

Opdracht 6

Tegenstellingen

tegenstelling = een woord

met tegengestelde betekenis

Opdracht 6

Een tegenstelling is een woord dat het tegengestelde betekent.

Voorbeelden:
klein > < groot
mooi > < lelijk

1. Welke twee tegenstellingen staan in regel 2? Schrijf op.

Opdracht 6

2. Zoek tegenstellingen van de woorden in de tekst.

Woord

Tegenstelling

Alleen

Arm

Langzaam

Licht

Minder

Samen

Rijk

Snel

Zwaar

Meer

Woord

Tegenstelling

Moeilijk

Niemand

Niet geschikt

Vast

Zwak

Gemakkelijk

Iedereen

Perfect

Los

Sterk

3 In regel 16 lees je het woord ‘probleem’. In regel 17 staat de tegenstelling. Schrijf de tegenstelling van ‘probleem’ op.

Opdracht 6

omschrijving = de betekenis

in een paar woorden of een zin

kolom = woorden onder elkaar

context = de tekst eromheen

Opdracht 6C

Zoek de woorden van kolom 1 op in de tekst. 

Probeer de betekenis te begrijpen in de context.

Combineer elk woord met een omschrijving in kolom 2.

Quizlet

quizlet met plaatjes: 

https://quizlet.com/706207803/lees-mee-les-1-een-broek-voor-iedereen-flash-cards/

 

Maak woordenkaartjes via quizlet!

6D Schrijf 3 moeilijke woorden uit de tekst

Opdracht 7

De tekst beter begrijpen

Opdracht 7

Lees de tekst nog eens, nu heel precies

5

minute

00

second

add30s

1. Lees de inleiding. Hoeveel mensen wonen er in Nederland?

A

15 miljoen

B

meer dan 15 miljoen

C

minder dan 15 miljoen

D

2. Wat is het antwoord op de eerste vraag uit de inleiding?

A

Sinds 1847

B

Sinds 1872

C

Sinds 1891

D

3. Wat is het antwoord op de tweede vraag uit de inleiding?

A

omdat de broek voor goudzoekers werd gemaakt

B

omdat een kleermaker deze naam bedacht

C

omdat de zakken met spijkers vast werden gemaakt aan de broek

D

4. Wat betekent de zin: 'Samen met Levi Straus kocht hij het patent op dit idee' (regel 18)?

A

Ze kochten het recht dat alleen zij broeken met spijkers mochten produceren.

B

Ze kochten sterke stof voor de spijkerbroeken.

C

Ze verkochten de spijkerbroeken aan de goudzoekers.

D

5. Tot welk jaar konden Levi Strauss en de kleermaker als enige mensen in de wereld geld verdien aan spijkerbroeken?

A

Dat staat niet in de tekst

B

Tot 1872

C

Tot 1891

D

Opdracht 8

Voorschrift

Voorschrift = een tekst over wat je moet doen en hoe, een regel

Opdracht 8

In tekst 1B lees je hoe je een spijkerbroek moet wassen.
Lees de tekst en probeer hem te begrijpen zonder woordenboek.

Zoek alleen woorden op als het echt nodig is.

1. Wat is 'bleekmiddel'?

A

Sterke vloeistof om iets schoon te maken

B

waspoeder

C

water

D

2. Wat is 'chemisch reinigen'?

A

schoonmaken met water

B

schoonmaken zonder water

C

D

3. Wat is 'lauw'?

A

koud

B

niet koud en niet warm

C

warm

D

4. Welke drie dingen mag je NIET doen volgens dit wasvoorschrift?

1

de spijkerbroek buiten aan de waslijn laten drogen

2

de spijkerbroek in de stomerij laten reinigen

3

de spijkerbroek strijken op een lage temperatuur

4

de spijkerbroek wassen met een beetje chloor

5

de spijkerbroek wassen op 60 graden

stomerij, chloor, 60 graden

Opdracht 8

8B Bij welk bedrijf hoort het voorschrift?

Bouwbedrijf

Brandweer

Postbedrijf

Versieringen in cafés moeten onbrandbaar zijn.

Een brievenbuspakje mag niet meer dan 2 kilo wegen.

Op de bouwplaats is een helm verplicht.

Vliegmaatschappij

Wasserette

Zwembad

Wol mag je niet warmer dan op 30 graden wassen.

In het water mogen geen gevaarlijke bacteriën zitten.

Handbagage mag niet zwaarder zijn dan 10 kilo.

Opdracht 9

Advertentie

Advertentie = reclame

Opdracht 9

Tekst 1C is een advertentie voor spijkerbroeken.

Bekijk de advertentie en lees de vragen.

1. Voor welk kledingstuk maakt Spikes reclame in deze advertentie?

A

jas

B

spijkerbroek

C

sportbroek

D

2. Wat is de merknaam van dit kledingstuk?

A

Cool jeans

B

Jumping Jeans

C

Spikes

D

3. Hoeveel kost het kledingstuk?

A

Het kost 15 euro.

B

Het kost 15 euro of meer.

C

Het kost 30 euro of meer.

D

Wat vind jij van de les?

Opdracht 10

Een broek ontwerpen

Opdracht 10

Ontwerp (=bedenk) zelf een mooie broek. Teken de broek op de etalagepop. Gebruik kleuren als je dat wilt.

Schrijf er links en rechts woorden bij voor het materiaal waarvan de broek gemaakt is. En voor onderdelen van de broek. Trek strepen van de tekening naar de woorden. Bijvoorbeeld: katoen, leer, plastic, wol, fluweel, zijde, denim, rits, knoop, zak of riem.

opdracht staat in het werkboek

Opdracht 11

Nakijken, leren en de woordenschat maken.

Opdracht 11

• Vraag de antwoordbladen bij les 1 aan je docent.

• Kijk les 1 na en markeer de foute antwoorden met een markeerstift.

• Bekijk de vragen met foute antwoorden nog eens goed. Begrijp je nu de vraag en het antwoord beter? Zo niet, vraag dan je docent om uitleg.

• Leer de woorden uit deze les 

Extra

• https://create.kahoot.it/details/a59f28b9-9fc1-4588-b63d-68dcf5818de3

• https://dashboard.blooket.com/set/6577634291351f26ac402ebb

• quizlet met plaatjes: https://quizlet.com/706207803/lees-mee-les-1-een-broek-voor-iedereen-flash-cards/
  

• quizlet zonder plaatjes: https://quizlet.com/nl/939494736/lees-mee-les-1-een-broek-voor-iedereen-flash-cards/?i=2xb1kx&x=1qqt

• zie woordzoeker in map

• je kan woordkaartjes maken via quizlet als je zoekt naar extra opties. Handig voor memory etc. 

• Zie voorbereiding toets 1

Wat moet je leren voor de toets woordenschat les 1 ‘Lees mee’ ?

Kledingstukken (de jurk, de broek, de sokken, de trui, etc….)

Kleuren (rood, zwart, wit, blauw, groen, ….)

De begrippen (bladzijde 9)

Structuur = de vorm/opbouw van een tekst

Titel = naam van de tekst

Inleiding = introductie

Kopje = tussentitel

Alinea = deel van de tekst

Slot = laatste stukje tekst

Bron = waar de tekst vandaan komt (bijv. een internetadres of een boek)

Synoniemen (bladzijde 11):

Snel-vlug

Kapot-stuk

Idee-plan

Probleem-moeilijkheid

vastmaken = bevestigen

patent = alleenrecht

begonnen (verleden tijd van beginnen) = startten met

produceren = maken

populair = gewild

verliep (verleden tijd van verlopen)= niet meer geldig

antoniemen /tegenstellingen (bladzijde 12)

alleen – samen

arm-rijk

langzaam-snel

licht-zwaar

minder-meer

moeilijk-makkelijk

niemand-iedereen

niet geschikt-geschikt

vast-los

zwak-sterk 

omschrijvingen (bladzijde 12)

spijkerbroek = een broek van dneim

miljoen = 1.000.000

noemen = een naam geven

verhuizen= gaan wonen in een andere plaats

wereld= waar alle mensen leven

goud = een duur edelmetaal net als zilver

zoeken= proberen te vinden

west = windrichting (net als noord, oost en zuid)

kust= strook land bij de zee

katoen= stof, materiaal van kleding

kleermaker= iemand die kleren maakt

spijker= stukje ijzer om iets mee te bevestigen

verlopen = afgelopen zijn / stoppen

bleekmiddel= sterke vloeistof om iets schoon te maken

chemisch reinigen = schoonmaken zonder water

lauw = niet koud en niet warm