Introductie Rechtsstaat en democratie

• newEditor
• Geschiedenis
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 4

Themakatern

Rechtstaat en democratie

Hoofdvraag:

Hoe heeft de rechtsstaat en de democratie zich in Nederland ontwikkeld?

Themakatern 

Rechtsstaat en democratie

Hoe heeft de rechtsstaat en de democratie zich in Nederland ontwikkeld?

Hoofdstuk 1: Van gewesten naar eenheidsstaat (tot 1800) -> tijdvak 4 t/m 7

Hoofdstuk 2 De ontwikkeling van de Nederlandse rechtsstaat en democratie (vanaf

1800)  tijdvak 8, 9 en 10

Wat is een rechtsstaat?

Kenmerken van een rechtsstaat:

• Er is een grondwet met de grondrechten van de burgers

• Er is sprake van machtenscheiding; wetgevende, uitvoerende en rechterlijke macht

• De overheid moet zich ook aan de wet houden

• Onafhankelijke rechtspraak

Begrippenlijst:

Rechtsstaat: een staat waarin de rechten en plichten van de burgers en de overheid zijn vastgelegd in wetten

Burger: inwoner van een land met rechten en plichten

Gevolgen coronacrisis voor de rechtsstaat in Nederland:

Om de corinacrisis aan te pakken neemt de regering maatregelen om de bevolking en de economie te beschermen maar deze maatregelen kunnen botsen met onze grondrechten.

Welke grondrechten worden nu beperkt?

Artikel 1: Gelijkheidsbeginsel Iedereen is gelijk, je mag niet discrimineren

A

Dit wordt nu beperkt

B

Dit wordt niet beperkt

C

D

Artikel 6: Vrijheid van godsdienst en levensovertuiging Je mag zelf weten waarin je gelooft en je mag je geloof uitoefenen

A

Dit wordt nu beperkt

B

Dit wordt niet beperkt

C

D

Artikel 7: Vrijheid van meningsuiting, waaronder vrijheid van drukpers. Je mag je eigen mening hebben en de overheid controleert niet vooraf wat er in de krant geschreven wordt of op tv komt

A

Dit wordt nu beperkt

B

Dit wordt niet beperkt

C

D

Artikel 8: Vrijheid van vereniging. Iedereen mag een vereniging oprichten, bijvoorbeeld een voetbalclub of zwemvereniging. Hiervoor hoef je geen toestemming te vragen aan de overheid.

A

Dit wordt nu beperkt

B

Dit wordt niet beperkt

C

D

Artikel 9: Vrijheid van vergadering en betoging. Je mag in Nederland demonstreren. Je moet dit wel van tevoren melden

A

Dit wordt nu beperkt

B

Dit wordt niet beperkt

C

D

Artikel 17: Vrije toegang tot de rechter. Iedereen kan naar de rechter stappen.

A

Dit wordt nu beperkt

B

Dit wordt niet beperkt

C

D

Artikel 23: Onderwijs, waaronder vrijheid van onderwijs. In Nederland heeft iedereen recht op onderwijs, er is zelfs leerplicht. Er mogen verschillende scholen worden opgericht zoals katholieke, protestantse of islamitische school

A

Dit wordt nu beperkt

B

Dit wordt niet beperkt

C

D

Artikel 50: Er is een volksvertegenwoordiging. Nederlanders mogen stemmen voor de Tweede kamer. De kamerleden vertegenwoordigen het volk.

A

Dit wordt nu beperkt

B

Dit wordt niet beperkt

C

D

Wat is een democratie?

Kenmerken van een democratie:

• Burgers hebben invloed op de regering

• Er zijn verkiezingen

• De regering legt verantwoording af aan de volksvertegenwoordiging (parlement/ Eerste en Tweede Kamer)

Begrippenlijst

Democatie: een staatsvorm waarbij het volk zijn bestuurders kiest en vrij zijn meningen en verlangens kan uiten.

Welke staatsvormen heeft Nederland sinds 1588 gehad? Het zijn er zes!

Staatsvormen

- bond van gewesten

- koninkrijk (Spanje)

- Republiek der zeven verenigde Nederlanden

- koninkrijk (Frankrijk)

- dictatuur (Frankrijk)

- koninkrijk der Nederlanden (v Oranje)

- dictatuur (Duitsland)

- koninkrijk (v Oranje)