Les 2: De Retorica

Retorica

  • Kunst van het spreken

  • Doelstelling: tegenpartij of beoordelende instantie overtuigen of overreden (persuadere)

1 / 10
volgende
Slide 1: Slide
newEditorLatijnMiddelbare schoolvwoLeerjaar 6

In deze les zitten 10 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 50 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Retorica

  • Kunst van het spreken

  • Doelstelling: tegenpartij of beoordelende instantie overtuigen of overreden (persuadere)

Aristoteles: 3 soorten toespraken

  • Genus iudicale: pleidooi in de rechtszaal

  • Genus deliberativum: politieke redevoering

  • Genus demonstrativum: gelegenheidsrede

GENUS IUDICIALE

pleidooi in een rechtszaal: is de daad die beoordeeld moet worden wettig/rechtmatig of onwettig/onrechtmatig?

GENUS DELIBERATIVUM

politieke redeveroering: is het beleid nuttig of schadelijk en moreel verantwoord of niet?

GENUS DEMONSTRATIVUM

gelegenheidsrede (zowel lofrede als smaadrede): is de persoon/zaak goed of slecht, mooi of lelijk etc.

De taken van de spreker

  • Inventio: analyseren van het vraagstuk > stelling en argumenten

  • Dispositio: ordenen van gegevens en argumenten

  • Elocutio: stilistische vormgeving/verwoording

  • Memoria: het van buiten leren van de tekst

  • Actio/Pronuntiato: de voordracht, incl. mimiek e.d.

Opbouw van het betoog

  • Exordium: inleiding waarin aandacht wordt gewekt en sympathie wordt opgewekt.

  • Narratio: vertelling/uiteenzetting van de voorgeschiedenis (hoeft niet strikt objectief te zijn, positieve zaken kunnen worden aangedikt, negatieve weggelaten.

Opbouw van het betoog

  • Propositio: korte samenvatting van de stelling en indeling van het vervolg/de argumentatie.

  • Argumentatio: argumenten pro en contra; weerlegging (refutatio) van stelling van tegenstander, bevestiging (confirmatie) van eigen stelling.

  • Peroratio: afsluiting, recapitulatie, beroep op toehoorders.

Wapens van de redenaar om het publiek te overtuigen

  • concilliare: gunstig stemmen (tijdens exordium).

  • docere: onderwijzen en beargumenteren (tijdens narratio t/m argumentatio).

  • movere: ontroeren of bewegen (tijdens peroratio)

Oratio invectiva en laudatio

  • Oratio invectiva: doel is om tegenstander aan te vallen of onderuit te halen

  • methode: op de persoon spelen; argumenten ad hominem (hij is laf, gierig, een drankorgel, lui etc)

  • Laudatio: lofrede waarin de positieve eigenschappen van een persoon worden benadruk