Lesdoelen
Je kent de drie elementen van 'setting'.
Je kunt de functie van een ruimte van een verhaal(fragment) beschrijven.
Je kunt de setting van een verhaal(fragment) beschrijven.
Lesdoelen
Je kent de drie elementen van 'setting'.
Je kunt de functie van een ruimte van een verhaal(fragment) beschrijven.
Je kunt de setting van een verhaal(fragment) beschrijven.
Deze slide heeft geen instructies
Wat zal er in een verhaal allemaal bijdragen aan 'de setting' of 'het decor' van een verhaal?
Deze slide heeft geen instructies
Setting
Setting of decor =
de achtergrond waartegen een verhaal zich afspeelt
Deze slide heeft geen instructies
Setting
Bij de beschrijving van de setting kun je aandacht besteden aan:
de plaats: de geografische plaats (land, stad, dorp, straat, landschap, etc.)
de tijd: de historische tijd (bijvoorbeeld 1961 of de jaren 40), jaargetijde, maand, dag en zelfs moment van de dag
de omstandigheden: bijvoorbeeld de Hongerwinter, een vakantie, een staking of een opstand. Ook het weer speelt hierbij een rol: storm, hittegolf, etc. Ook kun je de sfeer hier typeren.
Oftewel: PTO!
Deze slide heeft geen instructies
Wat is hier GEEN voorbeeld van setting in een verhaal?
tijdens de zomer
de Middeleeuwen
in Portugal
de hoofdpersoon is verdrietig
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Beschrijf de setting (Plaats, Tijd, Omstandigheid) uit het fragment.
Deze slide heeft geen instructies
Ruimte
Functies:
vormen van de setting: de achtergrond waartegen een verhaal zich afspeelt
karakterisering van een personage: bijvoorbeeld een voorkeur of een afkeer van een bepaalde ruimte
sfeertekening: ter ondersteuning van een bepaalde handeling, gebeurtenis of gevoel
symbolische verwijzing: de ruimte staat symbool voor een abstract motief (eenzaamheid)
Deze slide heeft geen instructies
karakterisering van een personage
sfeertekening
symbolische verwijzing
‘Ik weet niet goed waar in de stad ik me bevind, maar loop een donkere kroeg binnen, ergens weggestopt in dit doolhof van steegjes.’
'Ik houd van luchthavens. Tastbare transitie en tijdelijkheid. (...) Mensen komen en mensen gaan.'
Het kantoor van Frits is een hok dat bijna direct naast de ingang van de afdeling zit. Je lichaam sleept zich daar met tegenzin naartoe omdat je er alles aan wilt doen om niet in de buurt van die gast te hoevenkomen. Alsof iemand van je verwacht dat je jezelf in een zes meter diep gat laat zakken. Als je gaat zitten, voelt het kantoor groot, omdat je laag zit, terwijl er eigenlijk maar net twee stoelen, een kast en een bureau in passen. Eigenlijk is het ook een soort cel, een cel vermomd als kantoor.
Deze slide heeft geen instructies
Fragment 'Zuurstofschuld'
We lezen tekst 1,
p. 203-204 - klassikaal.
Maak opdr. 2,
vraag 1 t/m 7 - overleg in tweetallen.
Deze slide heeft geen instructies
Bespreken opdr. 2 (p. 203)
1 Fysiek:
Door het klimmen op hoogte is Walter behoorlijk buiten adem en gaat zijn hart tekeer. Zijn vingers en tenen tintelen. Walters waarnemingsvermogen is door het zuurstoftekort onbetrouwbaar.
Mentaal:
Walter kijkt met gemengde gevoelens terug op zijn klimcarrière. Hij stelt vast dat het bereiken van de top geen betekenis heeft. Hij distantieert zich van andere klimmers, maar bespot zijn succes ook. ‘…ik, de fanaat, heb opnieuw niets bereikt.’ Hij voelt zich ten overstaan van de grootsheid van de bergen nogal nietig. Ook in de tijd voelt Walter zich nietig.
Deze slide heeft geen instructies
Bespreken opdr. 2 (p. 203)
2
De berg waarop Walter staat, vormt een onderdeel van ‘de keten die we Himalaya noemen’. Op internet kun je vinden dat de Cho Oyu precies 8188 meter hoog is. De grens tussen Nepal en Tibet loopt over de top van deze berg.
3
Het vriest (‘dieppaarse vrieslucht’) en ‘er is geen wind’. ‘De wolken drijven lager, uiteengerafeld tot flauwe nevels’.
Deze slide heeft geen instructies
Bespreken opdr. 2 (p. 203)
4: meerdere antwoorden mogelijk
5 Eigen antwoord, bijvoorbeeld: Walter komt tot het inzicht dat het beklimmen van de berg geen betekenis heeft. Het is blijkbaar zinloos om te doen. Hoewel het niet kan, moet hij hoger klimmen om wel betekenis te vinden. Symbolisch gezien kom je dan dichter bij de hemel/dichter bij de dood. Wil Walter misschien dood?
Of:
Walter heeft de top bereikt, maar is toch niet tevreden met zijn prestatie. Misschien is Walter nooit tevreden met wat hij bereikt.
4 Eigen antwoord, bijvoorbeeld:
- De weg naar de top van een berg kan moeilijk zijn. Dit kan een metafoor zijn voor de inspanning die je moet leveren om tot een bepaalde prestatie te komen of een geluksgevoel te ervaren.
- De toppen van de bergen zijn dicht bij de hemel. Voor sommigen betekent dat dat je op de top van een berg dichter bij God bent.
- Bergen zijn bijna onveranderbaar en kunnen daarom symbool staan voor iets sterks of standvastigs.
- In veel Bijbelverhalen spelen bergen een belangrijke rol.
- Sommige mensen trekken de bergen in om er te sterven.
- Waar bergen zijn, zijn ook dalen. Dalen kunnen symbool staan voor moeilijkheden, hoewel ze in tekst 1 juist staan voor vooruitgang.
Vraag 7: waartoe leidt dit gevoel van nietigheid bij Walter?
7 Eigen antwoord, bijvoorbeeld: Het gevoel van nietigheid lijkt bij Walter tot berusting te leiden. Walter beschrijft het gevoel van duidelijkheid. Er is geen verleden of toekomst hoog op de berg. Dat geeft rust. Het gevoel er te willen blijven. Te gaan liggen en te luisteren.
Wat houdt PTO in?
Check!
Deze slide heeft geen instructies
Welke vier functies kan de ruimte in een verhaal hebben?
Check!
Deze slide heeft geen instructies
Afsluiting
Je kent de drie elementen van 'setting'.
Je kunt de functie van een ruimte van een verhaal(fragment) beschrijven.
Je kunt de setting van een verhaal(fragment) beschrijven.
Volgende les: leesles - extra letten op setting en ruimte
Deze slide heeft geen instructies