3.1 Hoe ga jij geld verdienen?

• newEditor
• Economie
• Middelbare school
• vmbo, mavo
• Leerjaar 2

3.1 Hoe ga jij geld verdienen? 

Wat gaan we doen? 

> Uitleg paragraaf 3.1 
> Opdrachten maken 3.1 

Welk bijbaantje heb je?

1

Vakkenvullen

2

Oppassen

3

Kranten lopen

4

Afwassen

5

Anders

6

Ik heb nog geen bijbaantje

Leerdoelen

Ik weet wat het verschil is tussen een werkgever en een werknemer.

Ik weet hoe ik gegevens uit een staafdiagram kan aflezen en ik kan een staafdiagram tekenen.

Ik kan uitleggen wat er in een arbeidsovereenkomst staat.

Ik kan uitleggen wat een cao is en voor wie een cao geldt.

Ik weet hoe ik  het nettoloon kan berekenen.

Werknemer en werkgever

Je kunt een inkomen verdienen: 

Als werkgever (je hebt 1 of meerdere mensen in dienst aan wie je loon betaalt). De winst van je bedrijf is je inkomen.

• Voordeel: eigen tijden bepalen, veel winst = veel inkomen

• Nadeel: groter risico

Als werknemer: je bent dan in loondienst bij een bedrijf.

• Voordeel: zekerheid en vaste tijden

• Nadeel: kunt niet zelf bepalen wat je doet

3.1 Hoe ga jij geld verdienen?

• Als een bedrijf mensen zoekt om voor hen te komen werken, dan hebben zij een vacature.
  

Vacature:

• een baan waarvoor iemand wordt gezocht

3.1 Hoe ga jij geld verdienen?

• Als je een (andere) baan zoekt kun je solliciteren.

Arbeidsovereenkomst

Werkgever en werknemer sluiten een arbeidsovereenkomst af

Hierin staan je rechten, plichten en arbeidsvoorwaarden, zoals:

• hoeveel uur per week je werkt en wat je loon is

• hoeveel vakantiedagen je hebt en of je cursussen moet/mag volgen

In de proeftijd (max. 2 maanden) kunnen werkgever en werknemer bekijken of het werk wel bevalt.

Christian heeft een bijbaantje en serveert eten in een restaurant

A

Werkgever

B

Werknemer

C

D

Fleur heeft een eigen kledingwinkel met zes personeelsleden

A

Werkgever

B

Werknemer

C

D

De periode dat een werknemer en werkgever kunnen opzeggen als het werk niet bevalt.

A

Arbeidsovereenkomst

B

Proeftijd

C

Vacature

D

Arbeidsvoorwaarden

Een baan waarvoor iemand gezocht wordt

A

sollicitatie

B

arbeidsovereenkomst

C

vacature

D

plicht

CAO

cao = collectieve arbeidsovereenkomst.

In een cao staan de arbeidsvoorwaarden die gelden voor iedereen in een bepaalde bedrijfstak.

Een bedrijfstak is een groep gelijksoortige bedrijven, bijvoorbeeld de bouw, de detailhandel (winkelbedrijven) of de gezondheidszorg.

Bruto- en nettoloon

In je arbeidsovereenkomst staat hoeveel je brutoloon is. Dit is het loon dat je werkgever met jou afgesproken heeft.

Van het brutoloon moet de werkgever loonbelasting en sociale premies aan de overheid (voor uitkeringen) betalen. Dit zijn de inhoudingen. 

Wat overblijft, ontvang je op je bankrekening. Dat is je nettoloon.

Nettoloon berekenen

nettoloon = brutoloon – inhoudingen

Je brutoloon is € 1.830. Daarop wordt € 160 aan loonbelasting ingehouden en € 89 aan sociale premies. Bereken je nettoloon.

De inhoudingen zijn € 160 + € 89 = € 249

Je nettoloon € 1.830 – € 249 = € 1.581

Loon waarop niets is ingehouden

A

brutoloon

B

nettoloon

C

D

Welk bedrag krijgt een werknemer op zijn bankrekening gestort?

A

geld

B

belasting

C

brutoloon

D

nettoloon

Je verdient een nettoloon van € 2.500. De inhoudingen zijn € 500. Hoeveel is het brutoloon?

A

€ 2.000

B

€ 3.000

C

€ 2.500

D

€ 500

Aan de slag!

Wat? Maak opdracht 9 t/m 15 (vanaf blz 79)
Hoe? In je boek.

Hoelang? Tot 9.10

Wat daarna? Kijken of de doelen behaald zijn.

Leerdoelen

Ik weet wat het verschil is tussen een werkgever en een werknemer.

Ik weet hoe ik gegevens uit een staafdiagram kan aflezen en ik kan een staafdiagram tekenen.

Ik kan uitleggen wat er in een arbeidsovereenkomst staat.

Ik kan uitleggen wat een cao is en voor wie een cao geldt.

Ik weet hoe ik het nettoloon kan berekenen.