Het ontstaan van "de republiek"
Leerdoel: herkennen en uitleggen waarom tijdens de Nederlandse Opstand de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden ontstond.
Het ontstaan van "de republiek"
Leerdoel: herkennen en uitleggen waarom tijdens de Nederlandse Opstand de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden ontstond.
Het Spaanse Rijk heeft een groot deel van Europa in handen
ook Nederland wordt onderdrukt
Situatie voor "de republiek".
Filips II (1555-1581)
In 1555 wordt Filips II koning van Spanje en heer van de Nederlanden.
Filips is streng katholiek en legt dit ook op aan het volk.
Vervolgingen, oppakken
Wie was Filips II?
Hij is de vader des vaderlands.
Hij was de vorst van Spanje en de Nederlanden.
Zoon van Karel V
Hij begon de beeldenstorm.
Veranderingen in de Nederlanden
Filips wilde zo snel mogelijk weg uit de Nederlanden, en zijn rijk centraal vanuit Madrid (Spanje) besturen. Dat gebeurde vanaf 1559.
Hij liet zijn halfzus Margaretha van Parma, als landvoogdes, de Nederlanden besturen. Zij volgde zijn bevelen uit Spanje op...
...en de stadhouders moesten die bevelen, met tegenzin, weer uitvoeren.
Protestanten
Katholieken
Welke verschillen zie je ?
Protestanten
Katholieken
De spanningen nemen toe...
Veel Nederlandse edelen voelden er niets voor om protestanten zo hard aan te pakken: het zou alleen maar voor opstanden zorgen.
In 1566 bood een groep edelen een smeekschrift aan aan Margaretha van Parma om niet zo hard tegen de protestanten op te treden.
Margaretha gaf toe: er zouden voorlopig geen protestanten meer worden vervolgd.
Willem van Oranje
Edelman die oorspronkelijk uit Duitsland komt.
De protestantse Willem kreeg een katholieke opvoeding aan het hof van Karel V. Zowel Karel als Filips konden goed opschieten met Willem.
Als stadhouder van Holland weigerde Willem hard op te treden tegen protestanten. Hierdoor ontstond een langdurig conflict met Filips II.
De Beeldenstorm
1566
De Beeldenstorm
1566
De onrust wordt tijdelijk minder, maar in augustus 1566 gaat het mis
Na een oproep, van protestantse predikanten, om de beelden in de kerken te verwijderen, worden honderden kerken vernield en geplunderd.
Ga aan de slag met je leerpad
In stilte
Individueel
vragen? Vinger omhoog
Filips is woedend!
Filips stuurt zijn beste generaal, Alva, met 10.000 soldaten, om af te rekenen met de Beeldenstorm.
Iedereen die schuldig is, zal zwaar worden gestraft, óók de edelen die de Beeldenstorm niet hebben voorkomen.
Margaretha van Parma treedt in 1567 af, en Alva volgt haar als landvoogd op.
Sommige edelen, zoals Willem van Oranje, vluchtten uit de Nederlanden.
Bloedraad en belastingen
Voor het straffen van de schuldigen aan de Beeldenstorm, stelt Alva een rechtbank in: de Raad van Beroerte, die al snel 'Bloedraad' wordt genoemd.
Om het Spaanse leger te betalen, voert Alva nieuwe belastingen in, waarvan de 'Tiende Penning' het meest gehaat is.
Edelen, die volgens Alva een rol hadden gespeeld, maar niet waren gevlucht, werden opgepakt en geëxecuteerd.