De eerste mens
De eerste mens
Het ontstaan van
de mens
Vuur was er al bij het ontstaan van de aarde. De mens heeft het vuur als eerste kunnen beheersen. Hoe knap is dat?!
Hoe maak je vuur?
Wetenschappers denken dat apen langzaam veranderden in mensen. Hoe noem je deze verandering?
menutie
institutie
resolutie
evolutie
Van aap naar mens
Doordat het weer op aarde veranderde, verdwenen bomen en bossen en ontstonden grasvlaktes. Apen moesten hierdoor op de grond op zoek naar eten.
Hoe komt het dat apen steeds meer op hun achterpoten gingen lopen?
Dan konden ze beter over het hoge gras heen kijken
Dan kregen ze geen vieze voorpoten
Ze moesten steeds verder lopen op zoek naar voedsel
Dat deden ze om beter te kunnen vechten
Sommige mensen geloven dat de mens op een andere manier is ontstaan. Wat kun jij vertellen over het 'scheppingsverhaal'?
Christendom
Jodendom
Islam
Ieder geloof heeft zijn eigen boek. Welk boek hoort bij welk geloof? Sleep ze naar de juiste plek.
Bijbel
Koran
Thora
Ötzi
Meneer Ötzi is een van de oudste mensen die is gevonden in de bergen in Italië. Hij leefde ongeveer 5000 jaar geleden. In zijn buurt lagen ook gebruiksvoorwerpen en stukken kleding.
Hoe komt het dat Ötzi zo goed bewaard is gebleven?
Hij lag gewikkeld in een linnen doek
Hij lag onder het ijs
Hij lag onder een dikke laag stro
Hij lag in een stalen kist die luchtdicht was
Gletsjers
Naast de heuvels in Nederland, ontstaan er in de ijstijd ook gletsjers in wat we nu de Alpen noemen. Gletsjers ontstaan door bevroren laagjes sneeuw die over elkaar heen liggen. Het kan honderden jaren duren voordat die laagjes een gletsjer worden
Waar op aarde is het het koudst?
In Noord-Amerika
In Rusland
Op de polen
In Scandinavië
De ijstijd
Soms wordt het zo koud op aarde dat er een ijstijd ontstaat. Er valt veel sneeuw en water bevriest. Zelfs zo dat je over de zee kunt lopen!
Nederland raakte langzaam bedekt onder een laag ijs. Wat zien we hier tegenwoordig nog van terug?
In Friesland zijn er nog gletsjers te vinden
In Limburg bestaan nog ijstunnels
In Amsterdam is het water uit de kraan extra koud
In Drenthe vind je nog zwerfkeien die zijn meegesleurd door het ijs.
Jagers en boeren
De mens die nu leeft wordt de 'Homo Sapiens' genoemd.
De eerste mensen leefden in groepen bij elkaar. Ze jaagden op dieren en woonden nooit lang op dezelfde plek.
Waarom woonden jagers nooit lang op dezelfde plek denk je?
Ze trokken kuddes dieren achterna
Ze werden verdreven door andere mensen
Ze wilden veel van de wereld zien
Ze waren op de vlucht voor de Paw Patrol
Jagers maakten rotstekeningen van bijvoorbeeld de dieren waarop ze jaagden. De oudste schilderingen vind je in grotten in Frankrijk en Spanje. Deze tekeningen zijn wel 20.000 jaar oud !
Waarom maakten jagers rotsschilderingen van dieren?
Omdat ze bang waren voor de dieren
Dan kon je het dier makkelijker vangen
Om de grot te versieren
Er gebeurde dan iets magisch met de dieren
De eerste boeren
Op een gegeven moment bleef een groep mensen op een vruchtbare plek, meestal dichtbij een rivier wonen.
Ze trokken niet meer de dieren achterna en bleven wonen waar ze waren.
Hunebedden
Mensen geloofden niet dat het leven ophield nadat ze dood gingen. Ze verzamelden spullen in een graf die ze in hun volgend leven konden gebruiken (zoals gereedschap).
Zo'n graf gemaakt van grote keien noemen we een hunebed.
Hoe werden hunebedden gemaakt?
Van grote zwerfkeien uit de ijstijd
Van asteroïden uit de ruimte
Van keien die waren aangespoeld
Die stenen hakten ze zelf uit grotten
In welke provincie in Nederland vind je nog hunebedden?
Zeeland
Limburg
Drenthe
Noord-Holland
Wat aten mensen in die tijd?
Graan
Grassen die je kunt eten noemen we graan. Graan is een verzamelwoord voor bijvoorbeeld gerst, haver en tarwe. De eerste boeren verbouwden dit zelf.
In de bloem van graan zitten de korrels die je kunt eten. Hoe noem je de bloem ook wel?
Blad
Stengel
Aar
Zaden
Spijkerschrift
Eerst maakten mensen eenvoudige afbeeldingen die ze in klei schreven. Later gebruikten ze steen waar ze met een hard voorwerp vormen in hakten. Zo ontstond het spijkerschrift.
Waarom wordt dit het spijkerschrift genoemd?
Er werd eerst geoefend op spijkerbroeken
De vormen werden met spijkers in steen gehakt
Alleen de s, p, i, j, k, e en r konden ze schrijven
De vormen lijken op spijkers
Welk onderstaande schrift is ons huidige schrift?