TAALVERZORGING / woordsoorten & zinsdelen in één les

• newEditor
• Nederlands
• MBO

TAALVERZORGING 

Woordsoorten & zinsdelen in één les

De uitleg in deze Lessonup hoort bij:

Taalverzorging

1.1 woordsoorten

Wat leer je vandaag:

• Na deze les weet je welke woordsoorten er zijn;

• Na deze les kun je de verschillende woordsoorten benoemen in een zin.

Lidwoorden

Verschil tussen bepaald en onbepaald lidwoord

Zelfstandig naamwoord

Hoeveel zelfstandige naamwoorden zitten in deze zin: Een zelfstandig naamwoord verwijst naar een mens, dier, plant, begrip of naam.

A

2

B

4

C

5

D

6

Werkwoorden

Soms is een werkwoord lastig te herkennen. 

Het kan namelijk verschillende vormen hebben:

De persoonsvorm (pv)

De infinitief (inf.)

Het voltooid deelwoord (vd)

Ik ga zwemmen in Bacardi Lemon. Wat is hier de pv?

A

ik

B

ga

C

zwemmen

D

in

Ik ga zwemmen in Bacardi Lemon. Wat is hier de infinitief?

A

ik

B

ga

C

zwemmen

D

in

Benoem de werkwoorden. Zullen we beginnen met de les? Wil je hier over nadenken?

A

zullen , wil

B

zullen, beginnen, wil

C

zullen, beginnen, wil nadenken

D

zullen, beginnen met, wil, over nadenken

Benoem de werkwoorden: Ik heb dat altijd al willen kopen

A

heb

B

heb, willen

C

kopen

D

heb, willen, kopen

Bijvoeglijk naamwoord (bn)

Stoffelijk bijvoeglijk naamwoord (stof. bn)

Hij kocht een stalen armband bij de juwelier.

A

stalen = stoffelijk

B

stalen = niet stoffelijk

C

D

Persoonlijk voornaamwoord (pers. vnw)

Hoeveel persoonlijke voornaamwoorden tel je? Ik zei tegen jou dat hij haar zou helpen, maar zij dacht dat wij het zelf konden doen, terwijl jullie zeiden dat jullie hen al hadden gewaarschuwd.

A

6

B

9

C

3

D

7

Persoonlijk voornaamwoord (pers. vnw)

Bezittelijk voornaamwoord (bez. vnw)

Pers. vnw versus bez. vnw

Benoem de bezittelijke voornaamwoorden: "Mijn broer en jouw zus hebben hun plannen gedeeld, maar onze ideeën bleven geheim."

Dit is niet jouw mobiel en ook niet van hem, maar het is mijn mobiel. Welke bezittelijk vnw zie je?

A

jouw

B

jouw, hem

C

jouw, mijn,

D

jouw, hem, mijn

Voorzetsel (vz)

Voorzetsel (vz)

Hoeveel voorzetsels heeft deze zin: Op de verjaardag waarschuwde ik haar voor de hond.

A

1

B

2

C

D

Aanwijzend voornaamwoord (aanw. vnw)

Deze = dichtbij

Die = verder weg

Dit = dichtbij

Dat = verder weg

... boeken moeten nodig opgeruimd worden.

A

deze

B

die

C

dit

D

dat

Wil jij ... chocolaatje nog?

A

deze

B

die

C

dit

D

dat

Het artikel over de regering in de krant van afgelopen zaterdag, .... klopte niet.

A

die

B

dat

C

D

Voegwoord (vgw)

We hebben een toets, ... ik heb niet geleerd

A

want

B

maar

C

omdat

D

doordat

Het was een fijn stageadres, ... ik heb veel geleerd.

A

maar

B

want

C

doordat

D

zodat

Wat heb je geleerd?

• Je weet nu welke woordsoorten er zijn;

• Je kun de verschillende woordsoorten benoemen in een zin.

NU Nederlands 3e editie:

• Opdrachten in NU Nederlands:

TAALVERZORGING / paragraaf 1.1:

Opdracht 1 t/m 5

TAALVERZORGING 2

Zinsdelen

De uitleg in deze Lessonup hoort bij:

Taalverzorging

1.2 zinsdelen

Wat leer je vandaag:

• Na deze les weet je wat zinsdelen zijn;

• Na deze les kun je zinsdelen herkennen en benoemen.

Wanneer is een zin een zin?

Zinsdelen

Stappenplan zinsdelen benoemen

Persoonsvorm (pv)

Wat is de pv? Morgen werk ik de hele dag.

A

morgen

B

werk

C

hele

D

dag

Het gezegde (gez.)

Het gezegde (gez.)

Wat is de pv? De student wil op een andere school verder studeren.

A

wil

B

verder

C

studeren

D

Wat is het gezegde? De student wil op een andere school verder studeren.

A

wil verder studeren

B

wil

C

studeren

D

wil studeren

Het onderwerp (ow)

Wat is het onderwerp in deze zin? De jongen gaf zijn vriendin een nieuw horloge voor haar verjaardag.

A

De jongen

B

Vriendin

C

Horloge

D

Voor haar verjaardag

Lijdend voorwerp (lv)

LV ondergaat de handeling

In deze zin de handeling 'geven'

Wat is het lijdend voorwerp in deze zin? De jongen gaf zijn vriendin een nieuw horloge voor haar verjaardag.

A

De jongen

B

Vriendin

C

Horloge

D

Verjaardag

Meewerkend voorwerp (mv)

Wat is het meewerkend voorwerp in deze zin? De jongen gaf zijn vriendin een nieuw horloge voor haar verjaardag.

A

De jongen

B

Vriendin

C

Horloge

D

Verjaardag

Bijwoordelijke bepaling (bijw. bep.)

Wat is het meewerkend voorwerp in deze zin? De jongen gaf zijn vriendin een nieuw horloge voor haar verjaardag.

A

De jongen

B

Vriendin

C

Horloge

D

Voor haar verjaardag

Wat is het meewerkend voorwerp in deze zin? De caissière gaf de man zojuist te veel geld terug.

A

de caissière

B

de man

C

te veel geld

D

zojuist

Wat is het lijdend voorwerp in deze zin? De caissière gaf de man zojuist te veel geld terug.

A

de caissière

B

de man

C

te veel geld

D

zojuist

Wat is het onderwerp in deze zin? De caissière gaf de man zojuist te veel geld terug.

A

de caissière

B

de man

C

te veel geld

D

zojuist

Wat is de bijwoordelijke bepaling in deze zin? De caissière gaf de man zojuist te veel geld terug.

A

de caissière

B

de man

C

te veel geld

D

zojuist

Wat heb je geleerd?

• Je weet nu wat zinsdelen zijn;

• Je kunt nu zinsdelen herkennen en benoemen.

NU Nederlands 3e editie:

• Opdrachten in NU Nederlands:

TAALVERZORGING / paragraaf 1.2:

Opdracht 1 t/m 10