3.2 Crisis en ontevredenheid

Het Interbellum

Geschiedenis

Klas 4M

LES 1

3.2 Crisis en ontevredenheid

1 / 54
volgende
Slide 1: Slide
newEditorGeschiedenisMiddelbare schoolvmbo g, t, mavoLeerjaar 4

In deze les zitten 54 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 40 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Het Interbellum

Geschiedenis

Klas 4M

LES 1

3.2 Crisis en ontevredenheid

Lesplan

  • Klassikale uitleg

  • Zelfstandig werken

Belangrijke data



SE:

  • Leertekst 2.1, 2.2, 2.3, 2.4

  • Leertekst 3.1, 3.2, 3.3, 2.4

  • Begrippen

SE-week

Geschiedenis

Leerdoelen

Je kunt uitleggen welke problemen de Republiek van Weimar te verwerken kreeg.

Je kunt uitleggen waarom Hitler in 1923 een staatsgreep pleegde en waarom deze mislukte.

Je kunt uitleggen hoe het Dawesplan bijdroeg aan economisch herstel in Duitsland na 1923.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Klas 4M

Het interbellum

Een interbellum is een periode tussen twee oorlogen.


Het interbellum is de periode tussen de Eerste en Tweede Wereldoorlog (1919-1939)


Ik kan uitleggen wat renaissance betekent en waarom deze periode zo wordt genoemd.



Leerdoel

Je kunt uitleggen welke problemen de Republiek van Weimar te verwerken kreeg.

3.2 Crisis en ontevredenheid

Vrede van Versailles

In Versailles komen alle wereldleiders bij elkaar.

Duitsland mag alleen luisteren. Zij krijgen de schuld in de schoenen geschoven van de Eerste Wereldoorlog.


3.2 Crisis en ontevredenheid

Straffen voor Duitsland

De belangrijkste bepalingen:

  • Duitsland moest herstelbetalingen doen van 132 miljard marken

  • Duitsland moest gebieden in Europa afstaan.

  • Duitsland moest koloniën afstaan.

  • Het Duitse leger max 100.000 man

  • Duitsland mocht geen vloot hebben

  • In het Duitse Rijnland, mochten geen Duitse soldaten komen.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Vrede van Versailles: Duitsland schuldig aan WO1


Straffen:

  • herstelbetalingen

  • grond+koloniën kwijt

  • leger max 100.000 man

  • geen vloot

  • in Rijnland geen militair

Elke les een schrift mee!

3.2 Crisis en ontevredenheid

Duitsland na de Eerste Wereldoorlog

Eerste democratie in Duitsland:

  • Republiek van Weimar (1919)

  • Verlies van de oorlog komt hard aan, zowel emotioneel als economisch.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Duitsland na de Eerste Wereldoorlog

Eerste democratie in Duitsland:

  • Republiek van Weimar (1919)

  • Verlies van de oorlog komt hard aan, zowel emotioneel als economisch.

  • Het vertrouwen in de republiek (democratie) is laag.

  • Verschillende groepen (extreemlinks/extreemrechts) proberen de macht te krijgen (staatsgreep) en er is veel politiek geweld (oa moorden op politici)



3.2 Crisis en ontevredenheid

Duitsland na de Eerste Wereldoorlog


3.2 Crisis en ontevredenheid

Eerste democratie in Duitsland:

  • Republiek van Weimar (1919)

  • Verlies van de oorlog komt hard aan, zowel emotioneel als economisch.

  • Het vertrouwen in de republiek (democratie) is laag.

  • Verschillende groepen (extreemlinks/extreemrechts) proberen de macht te krijgen (staatsgreep) en er is veel politiek geweld (oa moorden op politici)

  • De herstelbetalingen zijn niet op te brengen door de regering, en de inflatie is groot.


Een kilo brood, in Duitse Marken

  • December 1921 DM 4

  • December 1922 DM 160

  • April 1923 DM 474

  • Augustus 1923 DM 69.000

  • November 1923 DM 201.000.000.000



3.2 Crisis en ontevredenheid

3.2 Crisis en ontevredenheid

Duitsland heet nu Republiek van Weimar

  • weinig vertrouwen in politiek

  • herstelbetalingen zorgen voor minder waarde geld = inflatie

Elke les een schrift mee!

3.2 Crisis en ontevredenheid

Ik kan uitleggen wat renaissance betekent en waarom deze periode zo wordt genoemd.



Leerdoel

Je kunt uitleggen waarom Hitler in 1923 een staatsgreep pleegde en waarom deze mislukte.

3.2 Crisis en ontevredenheid

Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

  • Hitler, geboren in Oostenrijk-Hongarije vertrekt op 17-jarige leeftijd naar Wenen om een beroemd kunstenaar te worden.


  • Rond 1913 (34 jaar) verhuist hij naar Duitsland. Hij is teleurgesteld in Oostenrijk-Hongarije


Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

  • Hitler, geboren in Oostenrijk-Hongarije vertrekt op 17-jarige leeftijd naar Wenen om een beroemd kunstenaar te worden.


  • Rond 1913 (34 jaar) verhuist hij naar Duitsland. Hij is teleurgesteld in Oostenrijk-Hongarije



3.2 Crisis en ontevredenheid

Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

  • Hitler, geboren in Oostenrijk-Hongarije vertrekt op 17-jarige leeftijd naar Wenen om een beroemd kunstenaar te worden.


  • Rond 1913 (34 jaar) verhuist hij naar Duitsland. Hij is teleurgesteld in Oostenrijk-Hongarije

  • Hij gaat vrijwillig het Duitse leger in tijdens de Eerste Wereldoorlog.


  • Oktober 1918 raakt hij gewond bij een gifgasaanval. Hij is drie maanden blind.




3.2 Crisis en ontevredenheid

Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

  • Hitler, geboren in Oostenrijk-Hongarije vertrekt op 17-jarige leeftijd naar Wenen om een beroemd kunstenaar te worden.


  • Rond 1913 (34 jaar) verhuist hij naar Duitsland. Hij is teleurgesteld in Oostenrijk-Hongarije

  • Hij gaat vrijwillig het Duitse leger in tijdens de Eerste Wereldoorlog.


  • Oktober 1918 raakt hij gewond bij een gifgasaanval. Hij is drie maanden blind.

  • De overgave van het Duitse leger kan hij moeilijk bevatten. Het verlies zou komen door de communisten en de Joden (Dolkstootlegende)




3.2 Crisis en ontevredenheid

Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

  • Hitler moet in dienst van het leger en moet onderzoeken of de vele kleine politieke groepen bedreigend zijn voor de Republiek van Weimar.


  • Zo komt hij in aanraking met teleurgestelde nationalistische Duitsers.


  • Hitler sluit zich aan bij de Duitse Arbeiders Partij (DAP)



3.2 Crisis en ontevredenheid

Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

  • Hitler blijkt goede toespraken te kunnen houden.

  • Deze worden vaak gehouden in bierkelders.

  • Binnen de partij, inmiddels omgedoopt tot NSDAP (Nationaalsocialistische Duits Arbeiderspartij), neemt Hitler steeds meer de rol van leider op zich.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

Hitler had bepaalde ideeën:

  • Het Verdrag van Versailles is slecht

  • Het land is overgenomen door een buitenlandse bezetter (Frankrijk)

  • Het is allemaal de schuld van de Joden en de Communisten

  • Duitsland heeft Lebensraum (leefruimte) nodig

  • Er moet één sterke leider zijn.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Bezetting van het Ruhrgebied

Omdat Duitsland de herstelbetalingen niet meer kan opbrengen, bezetten Franse troepen het Ruhrgebied om Duitsland te dwingen tot betalen (vanaf januari 1923)


Dit was toegestaan volgens het Verdrag van Versailles.


Franse troepen blijven in dit gebied tot 1925



3.2 Crisis en ontevredenheid

3.2 Crisis en ontevredenheid

Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

Hitler vindt dat het in 1923 tijd is voor een Mars op München: een staatsgreep om de zwakke regering af te zetten.


Dit moment noemen we de Bierkellerputsch.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

Deze staatsgreep mislukt. Hitler wordt gearresteerd en veroordeeld tot een gevangenisstraf van 5 jaar.


Hitler hoeft slechts 9 maanden te zitten.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Adolf Hitler probeert de macht te grijpen

In de gevangenis schrijft hij zijn boek ‘Mein Kampf’.


Een slecht geschreven en bij elkaar gefantaseerd boek, met vage hersenspinsels…tenminste: toen nog wel…



3.2 Crisis en ontevredenheid

Ik kan uitleggen wat renaissance betekent en waarom deze periode zo wordt genoemd.



Leerdoel

Je kunt uitleggen hoe het Dawesplan bijdroeg aan economisch herstel in Duitsland na 1923.


3.2 Crisis en ontevredenheid

Duitsland 1924-1929

De Amerikanen steunen de Duitse economie met het Dawesplan.

Politiek en economisch gaat het beter met het land.


Duitsland is in 1926 lid geworden van de Volkenbond.



Duitsland 1924-1929

De Amerikanen steunen de Duitse economie met het Dawesplan.

Politiek en economisch gaat het beter met het land.


Duitsland is in 1926 lid geworden van de Volkenbond.




3.2 Crisis en ontevredenheid

3.2 Crisis en ontevredenheid

Verenigde Staten

Duitsland

Frankrijk

Leningen

Herstelbetalingen

Afbetalen oorlogsschuld / handel voeren

Het Dawesplan

Hitler wil aan de macht komen:

  • 1923: mislukte staatsgreep

  • Hitler gevangenis.

  • Schrijft Mein Kampf

Elke les een schrift mee!

3.2 Crisis en ontevredenheid

Zelfstandig werken

Wat

3.2 opdr 2, 3, 4, 5

Met wie

Zelfstandig

Tijd

Tot 5 minuten voor de bel

Hulp

Boek → buur → docent

Eerder klaar

Oefen verder op Examenkracht.nl

Noteer in je agenda🖊️

5

minute

00

second

21 september: 3.1 Opdr 2, 3, 4, 5, 7, 8, 10, 13, 14
SE-Week: SE H2 + H3

Het Interbellum

Geschiedenis

Klas 4M

LES 2

3.2 Crisis en ontevredenheid

Lesplan

  • Klassikale uitleg

  • Zelfstandig werken

Belangrijke data



SE:

  • Leertekst 2.1, 2.2, 2.3, 2.4

  • Leertekst 3.1, 3.2, 3.3, 2.4

  • Begrippen

SE-week

Geschiedenis

Leerdoelen

Je kunt uitleggen hoe de beurskrach van 1929 leidde tot de economische crisis in de Verenigde Staten.

Je kunt de belangrijkste kenmerken van het fascisme herkennen en uitleggen hoe Mussolini propaganda gebruikte om zijn macht te versterken.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Klas 4M

3.2 Crisis en ontevredenheid

Het Dawesplan

3.2 Crisis en ontevredenheid

Verenigde Staten

Duitsland

Frankrijk

Leningen

Herstelbetalingen

Afbetalen oorlogsschuld / handel voeren

Het Dawesplan

Ik kan uitleggen wat renaissance betekent en waarom deze periode zo wordt genoemd.



Leerdoel

Je kunt uitleggen hoe de beurskrach van 1929 leidde tot de economische crisis in de Verenigde Staten.


3.2 Crisis en ontevredenheid

VS na WO1

Economisch gaat het goed.


Fabrieken maken veel luxeproducten en erg veel winst


Miljoenen mensen willen meedelen in die winst en lenen geld om aandelen te kopen.


Iedereen heeft vertrouwen in de economie, waardoor de prijzen van aandelen blijven stijgen.


1929

De waarde van de aandelen zijn veel hoger dan de waarde van het bedrijf.


Sommige mensen gingen hun aandelen daarom verkopen.


Andere mensen werden hierdoor bang en verkochten snel hun aandelen.


Hierdoor ontstond een beurskrach: aandelen werden in één klap veel minder waard.



3.2 Crisis en ontevredenheid

1929

Al die miljoenen mensen die geld hadden geleend, konden dit geld nu niet meer terug betalen. Ook konden ze geen luxeproducten meer kopen.


Fabrieken gingen hierdoor minder producten produceren, waardoor veel arbeiders werden ontslagen.


Werklozen hadden al helemaal weinig geld te besteden, waardoor bedrijven nóg minder verkochten.



3.2 Crisis en ontevredenheid

1929

Veel bedrijven gingen failliet. Banken gingen failliet.


15 miljoen Amerikanen raken hun baan kwijt. Amerika komt in een economische crisis.



3.2 Crisis en ontevredenheid

3.2 Crisis en ontevredenheid

Verenigde Staten

Duitsland

Frankrijk

Leningen

Herstelbetalingen

Afbetalen oorlogsschuld / handel voeren

Het Dawesplan

De crisis waait over naar Europa


De crisis waait over naar Europa, omdat de VS minder producten in Europa kan kopen.


Europese bedrijven gingen failliet, miljoenen kwamen werkloos op straat te staan.


De regering van de Republiek van Weimar had geen oplossing voor de nieuwe ontstane problemen.


De ontevredenheid onder de bevolking nam steeds meer toe. Ze hadden behoefte aan 1 sterke leider.



3.2 Crisis en ontevredenheid

  • 1929: Beurskrach → Aandelen VS in 1 dag niks meer waard.

    • Bedrijven, banken failliet.

    • Burger raken baan en huis kwijt.

    • Crisis slaat over naar DU → regering kon het niet oplossen → wantrouwen bij bevolking


Elke les een schrift mee!

3.2 Crisis en ontevredenheid

Ik kan uitleggen wat renaissance betekent en waarom deze periode zo wordt genoemd.



Leerdoel

Je kunt de belangrijkste kenmerken van het fascisme herkennen.

3.2 Crisis en ontevredenheid

Fascisme


Een politieke stroming


Wordt ook wel extreemrechts genoemd


Benito Mussolini


Leider, of ‘Il Duce’, van Italië (1922-1943)


Oprichter van de Fasci di Combattimento (zwarthemden, knokploegen)


Na de Eerste Wereldoorlog en de Vrede van Versailles was er veel onvrede, en dat kwam door de onderhandelingen van de ‘slechte’ Italiaanse regering.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Fascisme in Europa


Oplossing voor de crisis


Populair in de jaren ‘20 en ‘30 van de 20ste eeuw


Antwoord op slecht beleid van de democratische regeringen

Niet alleen in Italië. Maar ook Duitsland (NSDAP) en Nederland (NSB)



3.2 Crisis en ontevredenheid

Fascisme ontstond in Italië: Mussolini (Il Duce)

Elders:

  • Duitsland (NSDAP - Hitler)

  • Nederland (NSB - Mussert)

Elke les een schrift mee!

3.2 Crisis en ontevredenheid

Kenmerken van het fascisme


  • Fascisme is overal tegen: vooral dingen die vreemd zijn en andere culturen.


  • Fascisme is anti-democratisch: het volk hoeft niet mee te praten.


  • Er is één leider. Hij bepaalt wat goed is. (Leiderbeginsel/Führerbeginsel/persoonsverheerlijking)



3.2 Crisis en ontevredenheid

Kenmerken van het fascisme


  • Fascisme is nationalistisch: de eigen staat boven alles


  • Fascisme gaat uit van ongelijkheid tussen mensen: de hoogontwikkelden moeten de laagontwikkelden leiden.
    (Het recht van de sterksten: sociaal-darwinisme)



3.2 Crisis en ontevredenheid

Kenmerken van het fascisme


  • Niet denken maar doen: gevoel is belangrijker dan denken.


  • Geweld is goed: geen woorden maar daden


  • De vrouw is ondergeschikt: haar taak is het krijgen van kinderen.



3.2 Crisis en ontevredenheid

Kenmerken fascisme:

  • tegen andere culturen

  • tegen democratie

  • 1 leider

  • extreem nationalistisch

  • ongelijkheid tussen mensen (recht van de sterksten)

  • niet denken, maar doen

  • geweld is goed

  • vrouw ondergeschikt.

Elke les een schrift mee!

3.2 Crisis en ontevredenheid

Zelfstandig werken

Wat

3.2 opdr 6, 7, 8, 9, 10

Met wie

Zelfstandig

Tijd

Tot 5 minuten voor de bel

Hulp

Boek → buur → docent

Eerder klaar

Oefen verder op Examenkracht.nl

Noteer in je agenda🖊️

5

minute

00

second

28 september: 3.2 Opdr 6, 7, 8, 9, 10
SE-Week: SE H2 + H3