Brug 3 - klimaatverandering

• newEditor
• Aardrijkskunde
• Middelbare school
• vmbo t
• Leerjaar 4

Brug 3 - klimaatverandering

Kijkopdracht

Programma

• Kijkopdracht over klimaatverandering

• Aan de slag met Brug 3 (vragen krijg je van mij)

• Klaar? Maken quiz brug

Volgende les: start met paragraaf 1.1 (eindelijk!)

Kijkopdracht

• We kijken nu 10 minuten over het verleden van klimaatverandering

• Dan vragen over dit onderdeel

• Daarna 10 minuten over klimaatverandering heden

• Dan vragen over dit onderdeel

Wat betekent paleoklimatologie?

A

De wetenschap die het klimaat van de toekomst onderzoekt

B

De wetenschap die klimaten uit het verleden onderzoekt

C

De wetenschap die alleen het huidige klimaat onderzoekt

D

De wetenschap die alleen vulkanen onderzoekt

Hoe oud is de aarde ongeveer?

A

4,5 miljoen jaar

B

45 miljoen jaar

C

4,5 miljard jaar

D

45 miljard jaar

Sleepvraag

Paleoklimatologie

Broeikasgas

CO₂

Fossiele brandstoffen

Gas dat warmte in de atmosfeer vasthoudt

Koolstofdioxide

Onderzoek naar het klimaat in het verleden

Steenkool, aardolie en aardgas

Wat kunnen kleine fossielen in sedimentlagen vertellen?

A

Hoe mensen er vroeger leefden

B

Waar er vulkanen voorkomen

C

Hoe bossen zijn ontstaan

D

Hoe warm het vroeger was en hoeveel CO₂ er was

Wat gebeurde er ongeveer 66 miljoen jaar geleden?

A

Er ontstond een nieuwe ijstijd

B

De mens begon fossiele brandstoffen te gebruiken

C

De dinosauriërs stierven uit

D

De aarde bevroor volledig

Welke uitspraak over klimaatverandering is juist?

A

Het klimaat veranderde vroeger ook door natuurlijke oorzaken

B

Het klimaat is nog nooit eerder veranderd

C

Het klimaat verandert alleen tijdens een ijstijd

D

Het klimaat veranderde vroeger ook al door de mens

Een wetenschapper vindt in een oude bodemlaag veel resten van planten die alleen in een warm klimaat groeien. Wat kan de wetenschapper hieruit afleiden?

A

Dat de laag waarschijnlijk is ontstaan tijdens een warmere periode.

B

Dat de laag waarschijnlijk tijdens een ijstijd is ontstaan.

C

Dat er vroeger meer CO₂ door mensen werd uitgestoten.

D

Dat het vroeger overal op aarde even warm was.

Waarom is het vergelijken van de huidige CO₂-concentratie met CO₂-concentraties uit het verre verleden nuttig voor wetenschappers?

A

Zo kunnen ze precies voorspellen wat de temperatuur over 100 jaar zal zijn

B

Zo kunnen ze onderzoeken hoe CO₂ en temperatuur in het verleden met elkaar samenhingen.

C

Zo kunnen ze bewijzen dat CO₂ de enige oorzaak van klimaatverandering is.

D

Zo kunnen ze bepalen hoeveel fossiele brandstoffen er vroeger door mensen zijn gebruikt.

Wat was opvallend aan een periode waarin de aarde veel warmer was dan nu?

A

Er was een ijsstijd

B

Er groeiden nergens planten

C

Er was geen CO₂ in de atmosfeer

D

De zeespiegel stond veel hoger

Hoeveel keer meer CO₂ stoten mensen volgens de video uit dan alle vulkanen samen?

A

5x

B

10x

C

50x

D

100x

Wanneer nam het gebruik van fossiele brandstoffen sterk toe?

A

Tijdens de Middeleeuwen

B

Tijdens de industriële revolutie

C

Tijdens de verlichting

D

Na de Tweede wereldoorlog

Zet in de juiste volgorde.

1

De gemiddelde temperatuur op aarde stijgt

2

Verbranding van fossiele brandstoffen

3

Meer broeikasgassen in de atmosfeer

4

Meer warmte wordt vastgehouden

Waarom is het verdwijnen van bossen dubbel nadelig voor het klimaat?

A

Er komt meer zuurstof in de lucht en daardoor stijgt de temperatuur.

B

Er wordt minder CO₂ opgenomen én bij het kappen/verbranden kan CO₂ vrijkomen.

C

Bomen houden de zon tegen, waardoor het zonder bomen kouder wordt.

D

Ontbossing zorgt ervoor dat er minder water verdampt en daardoor meer CO₂ ontstaat.

Waarom kan een stijging van de temperatuur leiden tot een stijging van de zeespiegel?

A

Alleen omdat er meer regen valt.

B

Omdat het zeewater zwaarder wordt.

C

Omdat zeewater uitzet en landijs smelt.

D

Omdat zee-ijs smelt en daardoor het zeeniveau sterk stijgt.

Waarom warmt het gebied rond de Noordpool extra snel op?

A

Omdat daar steeds meer vulkanen ontstaan

B

Omdat daar de meeste fabrieken staan

C

Omdat ijs en sneeuw verdwijnen, waardoor minder zonlicht wordt teruggekaatst

D

Omdat de zon daar dichter bij de aarde staat

Welke uitspraak over CO₂ is het meest kloppend?

A

CO₂ is een natuurlijk onderdeel van de atmosfeer, maar een deel van menselijke activiteiten versterkt het broeikaseffect.

B

CO₂ is alleen afkomstig van menselijke activiteiten.

C

CO₂ zorgt altijd en overal voor dezelfde temperatuurstijging.

D

CO₂ is een slecht gas dat helemaal niet in de atmosfeer hoort.