Hormonen en puberteit
Hormonen en puberteit
Inhoud
Puberteit - functie
Hormonen
Van hypofyse naar secundaire geslachtskenmerken
Leerdoelen
Aan het einde van de les...
Kun je uitleggen hoe een hormoon werkt.
Weet je welke onderdelen van het voortplantingsstelsel onder invloed staan van hormonen.
Kun je uitleggen wat een hormoon is en wat de invloed van een hormoon is op het menselijk lichaam.
Ken je de definitie van primaire en secundaire geslachtskenmerken.
Kun je per geslachtskenmerk minstens 3 voorbeelden voor de man en voor de vrouw benoemen.
Wat is het nut van de puberteit?
Wat is een hormoon?
Wat is een hormoon?
Hormonen - bouw en functie
Hormonen zijn:
-Eiwitten
-Regelstofjes
-Zorgen voor ontwikkeling
-Werken alleen op doelwitcellen ->
-Sleutel/slot
Hormonen
Hormonen zijn signaalstoffen in je lichaam.
Hormonen worden aangemaakt in hormoonklieren en getransporteerd door het bloed.
Hoe ziet een hormoon eruit?
Hypofyse - zeer belangrijk
Van hypofyse naar puberteit
Hypofyse = Hormoonklier
Hypofyse wordt actief
Meisjes: 11
Jongens: 13
Hormonen (FSH/LH) stimuleren aanmaken van geslachtshormonen
Werking hypofyse en hormonen
1.) Hypofyse (kliercellen)
Produceren hormoon
2.) Geven hormoon af aan bloedvatenstelsel
3.) Bloedvatenstelsel vervoert hormonen
Werking hypofyse
en hormonen
4.) Hormonen passen
op doelwitcellen in de teelbal / eierstok
5.) Teelballen en eierstokken
worden nu actief!
hormoon en doelwitcel
vervoer hormonen
6.) Eierstokken en teelballen
Bij vrouwen
Eierstokken
Maken oestrogeen en progesteron
Bij mannen
Teelballen
Maken testosteron
7.) Gevolg
Bij vrouwen
Oestrogeen -> bloedvatenstelsel -> Secundaire geslachtskenmerken
Bij mannen
Testosteron -> bloedvatenstelsel -> secundaire geslachtskenmerken
8.) Geslachtskenmerken
Geslachtskenmerken zijn kenmerken waaraan je het geslacht kunt herkennen.
(Waaraan zie je biologisch gezien of iemand een jongen of meisje is?)
Primair (bij geboorte)
Penis, balzak en vagina, schaamlippen
Secundair (bij puberteit)
Gezichtsbeharing, lagere stem, lichaamsbeharing (los v schaamhaar), groei penis/balzak
Menstruatiecyclus, borstontwikkeling, bredere heupen, rondere vormen
Tertiair (mentaal, gaat je hele leven door)
Gedragingen die meer bij man of vrouw horen (ook afhankelijk vd maatschappij)
Korte recap
1.) Hypofyse -> puberteitshormoon (LH/FSH)
2.) Bloedvatenstelsel -> op doelwitcellen eierstok/teelbal
3.) Eierstok/teelbal -> oestrogeen/testosteron
4.) Oestrogeen/testosteron -> via bloedvatenstelsel ->
Secundaire geslachtskenmerken
Terugblik naar de leerdoelen
Aan het einde van de les...
Kun je uitleggen hoe een hormoon werkt.
Weet je welke onderdelen van het voortplantingsstelsel onder invloed staan van hormonen.
Kun je uitleggen wat een hormoon is en wat de invloed van een hormoon is op het menselijk lichaam.
Ken je de definitie van primaire en secundaire geslachtskenmerken.
Kun je per geslachtskenmerk minstens 3 voorbeelden voor de man en voor de vrouw benoemen.