§6.2 Een nieuwe mentaliteit

• newEditor
• Geschiedenis
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 1

Wie wil werken voor Donald Trump?

"(...) het is slechts een greep uit de lijst van hooggeplaatste Amerikaanse functionarissen (ambtenaren) die de regering-Trump de afgelopen maanden heeft geprobeerd te ontslaan."

"Op een hoger niveau moeten functionarissen die worden gezien als niet loyaal aan de 'Trump-agenda' het ontgelden."

Dus: Trump heeft de macht en wil deze macht niet kwijt..

§6.2 Een nieuwe mentaliteit

Vorige les:

• §6.1 Renaissance

• Huiswerk opdr. 3,4,5

Vandaag:

• §6.2 leerdoel 3!

• Uitwerken leerdoel

• Huiswerk: 

Leerdoel(en):

• Waarom de ideeën van de humanisten leiden tot een andere mentaliteit en waarom dit de kerk bedreigt

Middeleeuwen

Renaissance

Gemeenschap

Individu

Leven na de dood

Leven op aarde

Geloof

§6.2 Een nieuwe mentaliteit

Vorige les:

• §6.1 Renaissance

• Huiswerk opdr. 3,4,5

Vandaag:

• §6.2 leerdoel 3!

• Uitwerken leerdoel

• Huiswerk: 

Leerdoel(en):

• Waarom de ideeën van de humanisten leiden tot een andere mentaliteit en waarom dit de kerk bedreigt

Huiswerk 

• Par. 6.1 opdr. 3,4,5

• Zijn er vragen over het huiswerk?

• Nakijken: Magister > ELO > Studiewijzer > geschiedenis 2 h/v > 6.1.pdf 

Klaar? 

• Lees Paragraaf. 6.2 Een nieuwe mentaliteit

• Tekst  'Bedreiging voor de kerk'

§6.2 Een nieuwe mentaliteit

Vorige les:

• §6.1 Renaissance

• Huiswerk opdr. 3,4,5

Vandaag:

• §6.2 leerdoel 3!

• Uitwerken leerdoel

• Huiswerk: 

Leerdoel:

• Waarom de ideeën van de humanisten leiden tot een andere mentaliteit en waarom dit de kerk bedreigt

§6.2 Een nieuwe mentaliteit

Leerdoel

Je kunt uitleggen:

- Waarom de ideeën van de humanisten leiden tot een andere mentaliteit en waarom dit de kerk bedreigt

Wat is een humanist, volgens de begrippenlijst?

Kerk in de middeleeuwen

• Men kon nauwelijks lezen en schrijven. 

• Wat de kerk zei, was de waarheid. Daar twijfelde niemand aan. 

• Monniken schreven de boeken uit de Oudheid over. Behalve als ze het er niet mee eens waren ...

Humanisten

De geleerden uit de renaissance worden humanisten genoemd.

Het onderscheidt tussen mens en dier is dat de mens nadenkt.

Daarom is onderwijs belangrijk, vooral in taal.

Want wie veel leest, kan een oordeel vormen en informatie controleren.

Humanisme is afgeleid van het Latijnse woord humanus, menselijk, en een centraal begrip is dan ook humanitas, menselijkheid. Humanisten stellen de mens centraal.

Kritiek

De humanisten hebben veel kritiek op de middeleeuwen.

De Grieken en romeinen hadden veel wijze dingen gezegd.

Maar middeleeuwers hadden deze verkeerd begrepen

en verkeerd overgenomen.

Lees blz. 115

Bedreiging voor de kerk

Wanneer was iemand volgens de kerk een ketter?

Humanisten

• Niet iedereen was het eens met wat de kerk deed. 

• Humanisten: Deden zelf onderzoek naar oude teksten. 

• Leerden mensen een eigen kritische mening te vormen: kracht van de mens. 

Desiderius Erasmus

Belangrijkste ideëen (waarden) van het humanisme

• De mens staat meer centraal

• Humanisten vonden zelfstandig en kritisch nadenken heel belangrijk.

• Om goed te kunnen denken was wel goed onderwijs nodig, met name in taal/lezen.

• Verder waren humanisten erg kritisch over de middeleeuwen (en bewonderden de klassieke oudheid), heel vaak hadden middeleeuwers ideeën uit de oudheid verkeerd begrepen en misvormd.

Stelling: 'Humanisten vonden dat mensen hun eigen oordeel moesten kunnen vormen, ook in religieuze zaken.' Bij welk idee van de humanisten past deze stelling het beste?

A

De mens staat centraal

B

Zelfstandig nadenken

C

Goed onderwijs

D

Kritisch op de middeleeuwen

Bedreiging voor de kerk

Boekdrukkunst

• 1450: Boekdrukkunst uitgevonden. 

• Boeken worden nu sneller verspreid. De ideeën van de humanisten dus ook. 

• Men kon dit lezen en gingen anders denken; andere mentaliteit. 

Leg uit dat de uitvinding van de boekdrukkunst zorgde voor een verandering in de mentaliteit van veel mensen.

Leerboekje + Werkboek

1. Kijk 6.1 na met behulp van de ELO

2. Schrijf een uitwerking van het leerdoel in je leerboekje

3. Maak opdracht 8, 9, 10, 11 in je werkboek

4. Daarna: leesboek naar keuze

Exit-ticket

Je kunt uitleggen:

- Waarom de ideeën van de humanisten leiden tot een andere mentaliteit en waarom dit de kerk bedreigt

Geef op een post-it antwoord op één van deze vragen:

- Wat vonden humanisten belangrijk?

- Waarom vond de katholieke kerk het humanisme een bedreiging?

Filmpje

Erasmus: tafelmanieren

Bedreiging voor de kerk

De humanisten vormen al snel een bedreiging voor de kerk

Door de boekdrukkunst worden hun ideeën snel verspreid

Hierdoor verandert de mentaliteit van veel mensen

Ze geloven in God, maar denken wel zelfstandig na

Kerk

- Bepaalt wat mensen moeten geloven

- Bepaalt wat mensen mogen lezen

- Mag als enige bepalen wat schrijvers van de Bijbel bedoelen

Humanisten

- Mensen mogen zelf oordeel vormen, ook over religie

- Maken een nieuwe, betrouwbare vertaling van de Bijbel (Erasmus)

Hun manier van denken

Volgens humanisten ...

• Zelfstandig nadenken is belangrijk. 

• Om goed te kunnen nadenken was onderwijs erg belangrijk. 

• Taalbegrip: Alleen als je goed kunt lezen, kon je kritisch denken.  

• Teksten zijn in de middeleeuwen verloren gegaan.